Załóż konto na portalu i bezpłatnie pobierz wydanie Rynku Instalacyjnego 7-8/2018

Czynniki chłodnicze w klimatyzacji i chłodnictwie – wycofanie HCFC

Klimatyzacja to także problem czynników chłodniczych, często szkodliwych dla środowiska, jak R22
Klimatyzacja to także problem czynników chłodniczych, często szkodliwych dla środowiska, jak R22
LG

Cztery lata temu, kiedy zaczęła obowiązywać ustawa o substancjach zubożających warstwę ozonową [1], oparta zresztą na unijnym rozporządzeniu (WE) nr 2037/2000 [2], w większości omówień i wystąpień prawie w ogóle nie zwracano uwagi na punkty mówiące o szczególnych, przyszłościowych zakazach zawartych w tych regulacjach i skupiano się na rozwiązywaniu bieżących problemów związanych z funkcjonowaniem branży chłodnictwa i klimatyzacji w zmienionej rzeczywistości. Czas jest jednak nieubłagany i wspomniane powyżej zapomniane „szczególne zakazy” niedługo zaczną obowiązywać, zmieniając całe nasze dotychczasowe postępowanie z czynnikami i urządzeniami wykorzystującymi HCFCs. Rozporządzenie 2037/2000 [2] w art. 4 zakazuje producentom i importerom wprowadzania do obrotu i używania do celów własnych czynników z grupy HCFC po 31 grudnia 2009 r., a w art. 5: „od dnia 01 stycznia 2010 r. obowiązuje zakaz używania pierwotnych wodorochlorofluorowęglowodorów (HCFCs) do obsługi technicznej i naprawy istniejących urządzeń klimatyzacyjnych i chłodniczych, pozostających w użytkowaniu w tym terminie”. Jakie będą konsekwencje obowiązywania tych zakazów? Celem artykułu jest przybliżenie tego problemu i wskazanie możliwych scenariuszy postępowania, gdyż będą one wkrótce wyzwaniem nie tylko dla całej branży chłodniczej i klimatyzacyjnej, ale tym razem także dla użytkowników urządzeń.

Stan obecny i przestroga na przyszłość

Niniejsze rozważania zawęźmy do najbardziej popularnego czynnika z grupy HCFC: R22. Cieszył się on popularnością i do dzisiaj ma dobrą opinią wśród specjalistów z dziedziny chłodnictwa i klimatyzacji jako czynnik sprawdzony, wydajny, uniwersalny, a przez to wygodny w stosowaniu. Od 2004 r. czynnik ten (jak i pozostałe HCFCs), jako niszczący warstwę ozonową, podlega specjalnemu traktowaniu w obrocie i w serwisie.

Zarówno Protokół montrealski, ustawodawstwo poszczególnych krajów Unii, jak i polska ustawa o substancjach zubożających warstwę ozonową (tzw. „ustawa ozonowa”) nakładają obowiązki i restrykcje związane z obrotem i serwisem urządzeń z SZWO. Nie można montować, budować i rozbudowywać instalacji opartych na czynnikach z grupy HCFC.

W Polsce osoby i firmy, które serwisują już istniejące instalacje i obracają tymi czynnikami, muszą posiadać świadectwa kwalifikacji, a cały system ewidencji, opłat i dopłat ma uczynić system dystrybucji i serwisu przejrzystym dla służb ochrony środowiska, a przy tym ograniczyć emisję do atmosfery. Jak ten system funkcjonuje, mogą Państwo sami ocenić. Nie jest on idealny, ale po latach doświadczeń jestem przekonany, że częściowo uporządkował procedurę postępowania z tymi czynnikami.

Rys. 1. Kraje UE o największej ilości R22 w instalacjach


Szacuje się, że w Polsce w kilkudziesięciu tysiącach instalacji klimatyzacyjnych i chłodniczych pracuje ok. 5 tys. ton czynnika R22. Pod względem jego ilości zajmujemy siódme miejsce, po Włoszech, Hiszpanii, Francji, Niemczech, Wielkiej Brytanii i Holandii, gdzie ilość ta nadal jest spora, pomimo dużo większej świadomości ekologicznej społeczeństwa i wielu akcji mających na celu wyeliminowanie HCFCs z instalacji. Tym, co wyróżnia nas spośród tej grupy państw, to stosunkowo młody wiek urządzeń zbudowanych głównie na przełomie lat 90. i XXI wieku.

Wspólną cechą natomiast jest to, że zapotrzebowanie we wszystkich tych państwach na „świeże” R22 do serwisu urządzeń od kilku lat kształtuje się na podobnym poziomie, ok. 10–12% ilości zawartej w instalacjach rocznie - tyle ucieka do atmosfery. W Polsce jest to ok. 500 ton rocznie wprowadzanych do obrotu przez kilku dystrybutorów firm produkcyjnych oraz ok. 50 ton odzyskanych z instalacji podczas operacji serwisowych i ponownie wprowadzanych do obiegu.

Te 550 ton to bardzo dużo, jeżeli tylko uświadomimy sobie, że wspomniana wyżej redukcja produkcji i wygaszenie podaży od końcu 2009 r. spowodują, że będzie dostępny tylko czynnik z odzysku, czyli ok. 50 ton. Narazi to całą branżę na poważne perturbacje. Doświadczenia minionych lat, zwłaszcza dotyczące dostępu do czynników z odzysku, wskazują, że z początkiem 2009 r. można spodziewać się istotnego braku czynnika R22 na rynku i gwałtownego wzrostu jego ceny w całej Europie.

Niestety, wśród użytkowników instalacji i urządzeń oraz firm serwisowych w Polsce świadomość problemów, przed jakimi może stanąć branża chłodnicza już w 2009 roku (a z pewnością od 1 stycznia 2010 r.), jest niewielka. Umknął wszystkim zapomniany szczegół regulacji i w efekcie lekceważone są wysiłki różnych instytucji i dostawców czynników, proponujących już dzisiaj rozwiązania alternatywne. A sytuacja będzie zdecydowanie inna niż w przypadku wycofywania CFCs w połowie lat 90.

Nie będzie okresów przejściowych, nie będzie można kupić, sprzedać ani użyć w serwisie zmagazynowanego na później czynnika pochodzącego z produkcji - będzie je można tylko utylizować zgodnie z prawem. Do tego konieczność ewidencjonowania postępowania, wykazywania pochodzenia czynnika, certyfikacji personelu i firm według rozporządzenia unijnego, tzw. ustawy F-gazowej, które będą wkrótce warunkować możliwość działania w branży, znacznie ograniczą czarną strefę.

   12.12.2008

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie

 


Zdradzamy sposób na projektowanie instalacji najwyższej jakości »

projektowanie

 



Z jakiego powodu tworzywa sztuczne zdominowały rynek wod-kan » Jak bez problemowo przeprowadzić iniekcję mikropali, kotew i gwoździ gruntowych »
bezpieczeństwo instalatora pomoc w projektowaniu
czytam więcej » poznaj go dziś »

 


Czy można dobrze odseparować wodę kanalizacyjną od gruntowej »

innowacyjne projektowanie

 



Poznaj bezpieczne systemy do dezynfekcji wody pitnej i basenowej » Jak zabezpieczyć wentylatory dachowe »
czysta woda wentylator dachowy
wiem więcej » spróbuj już dziś »

 


Przedłuż certyfikat HVAC bez wychodzenia z firmy »

szkolenia hvac

 



Czy łatwo zainstalować podwieszaną toaletę » Z jakego powodu ta pompa wyprzedza przyszłość »
podwieszana toaleta pompy ciepła
wiem więcej » wiem więcej »

 


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
10/2019

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 10/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Ogrzewanie obiektów przemysłowych
  • - Wentylacja domów jednorodzinnych
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl