Załóż konto na portalu i bezpłatnie pobierz wydanie Rynku Instalacyjnego 7-8/2018

Obliczeniowe przepływy wody w budynkach mieszkalnych – wybór metody

Wodomierze: śrubowe i skrzydełkowe
Wodomierze: śrubowe i skrzydełkowe
BMETERS

Stosowana przy projektowaniu instalacji wodociągowych norma PN-92/B-01706 określała zasady wyznaczania obliczeniowych przepływów wody w budynkach, również mieszkalnych, jednak w 2009 r. dokument ten unieważniono bez wskazania normy zastępczej. Ponieważ instalacje wodociągowe muszą być nadal projektowane, w artykule porównano metody obliczeniowe przepływów wody określanych z wykorzystaniem normy radzieckiej SNiP-II-30-76 i normy PN-92/B-01706 oraz uzyskiwanych według metody uproszczonej podanej w normie PN-EN 806-3:2006.

Przed unieważnieniem normy PN-92/B-01706 [1] do zbioru polskich norm wprowadzono normy europejskie dotyczące wewnętrznych instalacji wodociągowych do przesyłu wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi [2–4]. W części trzeciej [4] podano uproszczone metody wymiarowania przewodów. Norma ta przewiduje możliwość doboru średnic przewodów dla jednotypowych punktów sanitarnych, jednak w publikacji [5] wykazano, że można z niej wyznaczać średnice przewodów dla wszystkich punktów czerpalnych występujących w lokalach budynków mieszkalnych, jeżeli do metody uproszczonej przyjmie się „uśredniony” punkt poboru wody dla węzła mieszkaniowego. Dla pięciu punktów poboru (wanna, umywalka, zlewozmywak, miska ustępowa i pralka automatyczna) wody ogólnej wynosi on 0,2 dm3/s (równoważnik LU = 2). Założenie to umożliwia wyznaczenie obliczeniowych przepływów wody ogólnej dla określonej liczby równoważników Σ LU z podanego w normie [4] wykresu.

Poniżej porównano metody obliczeniowe przepływów wody określanych z normy radzieckiej SNiP-II-30-76 [6–7] (stosowanej przed wejściem w życie normy PN-92/B-01706), normy PN-92/ B-01706 oraz przepływów ustalonych w publikacji [5] według metody uproszczonej podanej w normie PN-EN 806-3:2006.

Przepływy wody wg PN-92/B-01706

Wprowadzona w 1992 r. norma PN-92/B-01706 została opracowana na podstawie normy DIN-1988 [8]. Do wyznaczania obliczeniowych przepływów wody w instalacjach budynków mieszkalnych wyposażonych w wymienione powyżej przybory sanitarne służył wzór:



Wprowadzone w 1994 r. Prawem budowlanym [9] „Warunki techniczne” [10] nakazały stosowanie w wielorodzinnych budynkach mieszkalnych wodomierzy mieszkaniowych. Spowodowało to znaczny spadek zużycia wody w tych budynkach (co omówiono w publikacji [11]). W latach 90. zaczęto w Polsce stosować armaturę i materiały instalacyjne przewyższające szczelnością i trwałością dotychczas stosowane (stal, żeliwo).

Na skutek znacznego spadku zużycia wody wodociągowej w budynkach mieszkalnych dobierane na podstawie obliczeniowych przepływów wody (określanych wzorem (1)) wodomierze domowe okazały się „za duże” wobec stwierdzanych rzeczywistych przepływów. Przedsiębiorstwa wodociągowe instalowały więc często w budynkach mieszkalnych wodomierze mniejsze o 25–30%, niż wskazywałoby obliczeniowe natężenie przepływu wody.

Przepływy wody wg SNiP-II-30-76

W podanych w normie radzieckiej SNiP-II-30-76 [6] zasadach obliczeń wody w budynkach mieszkalnych wykorzystano metodę obliczeniową Szopenskiego [7] i były one w Polsce stosowane w latach 1976–1992. Metoda ta oparta jest na maksymalnym godzinowym poborze wody przez zużywający najwięcej wody punkt czerpalny oraz na współczynnikach prawdopodobieństwa działania tej grupy punktów czerpalnych. Podany przez Szopenskiego wzór na obliczeniowy przepływ wody ma postać:



gdzie współczynnik α jest zależny od liczby jednotypowych punktów czerpalnych (N) oraz współczynnika prawdopodobieństwa ich działania (P). Dla budynków mieszkalnych obsługujących jednakową grupę odbiorców (mieszkańców) współczynnik P określamy z zależności:



Jeżeli metodę tę chcielibyśmy zastosować dla instalacji wodociągowej wody ogólnej, zimnej i ciepłej, w podanych przez Szopenskiego i normę SNiP-II-30-76 tabelach należy dokonać korekty, której w literaturze polskiej się nie podaje, gdyż w tabelach tych zastosowane są inne przeliczniki udziału wody zimnej i ciepłej w odniesieniu do zużycia wody ogólnej niż stosowane w Polsce:

  • w tabelach wartości maksymalnego godzinowego zużycia wody przez przybory sanitarne (tab. 6 w [6]) udział wody zimnej w wodzie ogólnej ustalono na 0,36. Wynika to z przelicznika temperaturowego [1 – (40 – 5)×(60 – 5)–1]. W warunkach polskich przeważnie stosowany jest mnożnik [1 – (35 – 10)×(60 – 10)–1] = 0,5. W warunkach krajowych przyjąć więc można, że procentowy udział wody zimnej i ciepłej w wodzie ogólnej wynosi 50:50;
  • w łazienkach budowanych w Polsce w latach 1970–1990 (w budynkach prefabrykowanych) stosowano wanny o długości 1400 (1440) mm, dla których godzinowe zapotrzebowanie na wodę ma wartość pośrednią między zapotrzebowaniem dla wanien krótkich i długich podanym przez Szopenskiego. Autor proponuje przyjęcie wartości Qh = 15 dm3×h×M.

Podstawową zaletą metody obliczeniowej Szopenskiego jest możliwość określenia obliczeniowych przepływów wody ogólnej, zimnej i ciepłej, a więc i doboru średnic przewodów wszystkich rodzajów instalacji wodociągowych występujących w budynkach mieszkalnych.

Obliczanie przepływów wody metodą uproszczoną

W publikacji [5] omówiono możliwość wykorzystania metody uproszczonego doboru średnic przewodów w instalacjach wodociągowych podanej w normie PN-EN 806-3. W niniejszej analizie również wykorzystano przyjęte tam założenia, rozszerzając je na trzy rodzaje wody: wodę ogólną, zimną i ciepłą. Do analizy porównawczej wykorzystano również obliczeniowe przepływy wody określane w instalacjach ciepłej wody dla zainstalowanej liczby wanien (Recknagel, Sprenger [12]) oraz przepływy ustalone na podstawie współczynników nierównomierności chwilowego zużycia wody podane przez Tuza [13].

   15.04.2011

Komentarze

(1)
88lbn | 20.01.2013, 21:34
Witam,
Artykuł ciekawy, jednak mam wątpliwości co do intencji autora. Analizując artykuł można dojść do wniosku, że autor stara się podpowiedzieć dobór metody obliczania przepływu w budynkach wielorodzinnych. W mojej opinii projektant instalacji wodociągowej nie ma możliwości wyboru, ponieważ norma PN-92/B-01706 jest obowiązkową w stosowaniu (nie w całości a w punktach). Zastanawia mnie czym kierował się autor sporządzając wykaz literatury i w pozycji 1 dodają komentarz o unieważnieniu normy. Może ktoś potrafi mi to wytłumaczyć.
   1 / 1   

Wybrane dla Ciebie

 



Obejrzyj film o bezinwazyjnej renowacji rur » Jakich zabezpieczeń wentylacyjnych potrzebujesz »
wiem więcej » spróbuj już dziś »

 


Mamy dla Ciebie nową ofertę urządzeń klimatyzacyjnych »

wentylacja

 



10 pytań o sterowanie ogrzewaniem grzejnikowym » Oszczędzaj nawet do 63% na zużyciu wody »
sterownik do pompy wodnej
czytam więcej » spróbuj już dziś »

 


Czy czyszczenie klimatyzacji musi być drogie »

czyszczenie klimatyzacji

 



Poznaj zalety pomp nowej generacji » 5 powodów, dla których warto zainwestować w pompę ciepła »
pompy woda powietrze pompy ciepła
czytam więcej » czytam więcej »

 


Polecamy sprawdzone metody na pomiar spalin w zamkniętym pomieszczeniu »

pomiar spalin

 



Jakie produkty pomogą ci w walce o czyste powietrze » Serwis pompy ciepła bez problemów - jak to zrobić »
program czyste powietrze serwis pompy ciepła
czytam więcej » czytam więcej »

 


Jak działa technologia klimatyzacji bez przeciągów »

wentylacja

 


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
6/2019

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 6/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Mikrokogeneracja w budownictwie mieszkaniowym
  • - Modernizacja budynków wielorodzinnych
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl