Załóż konto na portalu i bezpłatnie pobierz wydanie Rynku Instalacyjnego 7-8/2018

Przykłady rozwiązań wentylacji pożarowej w budynkach (cz. 1)

Wentylacja pożarowa
iSway - system oddymiania
iSway - system oddymiania
Smay

W artykule scharakteryzowano metody oddymiania obiektów wielkokubaturowych, pomieszczeń specjalnych, takich jak laboratoria czy zakłady gastronomiczne, i zagrożonych wybuchem oraz podziemnych kondygnacji budynków. W kolejnej części opisane zostaną systemy oddymiania dróg komunikacyjnych, garaży oraz szybów windowych.


Oddymnianie pomieszczań wielkokubaturowych

W obiektach takich jak hale produkcyjne, magazyny, pomieszczenia handlowe czy atria powszechnie stosuje się oddymianie dachowe (rys. 1). Realizowane jest ono poprzez system oddymiania grawitacyjnego z użyciem klap dymowych, wykorzystujący zjawisko unoszenia się gorących gazów, lub system oddymiania wymuszonego pracą wentylatorów. Wraz z dymem odprowadzane jest również emitowane podczas pożaru ciepło. Wielkości otworów wyciągowych dymu zależą m.in. od zakładanego czasu rozwoju pożaru, jego szybkości rozprzestrzeniania się oraz powierzchni hali (tab. 1).

Ze względu na bezpieczeństwo osób przebywających w tych budynkach istotne jest efektywne usuwanie dymu z przestrzeni podstropowej. Przestrzeń tę dzieli się zazwyczaj za pomocą kurtyn na mniejsze, bardziej efektywne sektory oddymiające, a każdy sektor wyposaża się w klapy dymowe bądź wentylatory oddymiające. Zastosowanie kurtyn dymowych, a tym samym podział pomieszczeń na sektory, umożliwia ograniczenie rozprzestrzeniania się przez pewien czas gorących gazów, co pozwala zmniejszyć również zasięg pożaru.

Maksymalne odległości pomiędzy kurtynami zależą od przeznaczenia pomieszczenia i wahają się od 50 do 75 m [3]. Poza kurtynami dymowymi w pomieszczeniach hal produkcyjnych stosuje się także tzw. fartuchy dymowo-cieplne, wykonane np. z blachy stalowej lub płyt gipsowo-kartonowych (rys. 2). Fartuchy te powinny sięgać tak nisko, jak to tylko możliwe ze względów eksploatacyjnych. Jeżeli dach jest podzielony w strefie podsufitowej na mniejsze odcinki, podstrefy, to na każdą z nich powinna przypadać jedna klapa dymowa. Rozmieszczenie klap powinno uwzględniać dominujący kierunek wiatrów na danym obszarze budowlanym.

W początkowej fazie pożaru z uwagi na wielkość omawianych pomieszczeń temperatura gazów spalinowych jest dość niska, a przepływ stosunkowo powolny i chaotyczny, pomimo otwarcia klapy dymowej. Z tego powodu system oddymiania grawitacyjnego może okazać się mało efektywny w porównaniu z oddymianiem wymuszonym. Bardzo istotne z punktu bezpieczeństwa jest prawidłowe przemieszczanie się dymu w pomieszczeniu – w kierunku otworów wylotowych z pominięciem stref przebywania ludzi. Na skutek uchodzenia dymu z pomieszczenia powstaje podciśnienie, które wywołuje napływanie powietrza zewnętrznego, np. przez nieszczelności, automatycznie otwierane drzwi i okna czy otwory kompensacyjne.

Te ostatnie, z uwagi na oszczędność energii, wyposaża się w klapy, które w warunkach normalnej eksploatacji są zamknięte, natomiast w czasie pożaru otwierają się. Nie zaleca się stosowania klap dymowych z innych pomieszczeń do osiągnięcia strumienia kompensacyjnego, gdyż związane jest to z dużym ryzykiem zaburzenia przepływu powietrza w pomieszczeniu objętym pożarem. W skrajnym przypadku istnieje nawet możliwość odwrócenia przepływu. Można natomiast zastosować mechaniczny nawiew powietrza przez otwory kompensacyjne, jednak wcześniej należy dokładnie przeanalizować jego wpływ na przebieg oddymiania.

Należy pamiętać, że uzupełnianie uchodzącego powietrza w pomieszczeniu ma istotny wpływ na skuteczność oddymiania. Jeżeli otwory kompensacyjne, którymi będzie napływało powietrze, okażą się zbyt małe, to wzrost podciśnienia w budynku spowoduje przyrost prędkości nawiewu, co może zaburzać przepływ dymu. Z tego względu prędkość nawiewu nie może być zbyt duża (prędkość przepływu powietrza przez otwory kompensacyjne nie powinna być większa niż 5 m/s [3]), co sprawia, że dostarczanie świeżego powietrza do centralnej części pomieszczeń z uwagi na ich dużą powierzchnię jest bardzo utrudnione. Z tego powodu konieczne może być zastosowanie dodatkowych nawiewników, przesuniętych w stronę centralnej części pomieszczeń.

Wielkości powierzchni otworów przeznaczonych do zainstalowania wentylatorów (zamiast klap dymowych) przyjmuje się analogicznie jak otworów klap dymowych. Wentylatory powinny charakteryzować się odpowiednią odpornością na wysoką temperaturę, którą określa się na podstawie przewidywanej temperatury dymu oraz czasu potrzebnego do przeprowadzenia akcji ratowniczo-gaśniczej. W zależności od potrzeb istnieje możliwość zastosowania wentylatorów o odporności ogniowej np. F60060, F400120, F30060, F200120. Ich wydajność powinna być dobrana do przewidywanej ilości wytworzonego w czasie pożaru dymu, w tym od przewidywanej mocy pożaru (rys. 3).

Wentylatory oddymiające muszą być wykonane i badane zgodnie z obowiązującym standardem [9]. Należy bardzo skrupulatnie rozważyć ich rozmieszczenie. W przypadku powierzchni o równomiernym rozłożeniu obciążenia ogniowego najbardziej efektywny sposób wentylacji pożarowej polega na równomiernym rozmieszczeniu nad całym chronionym obszarem strefy pożarowej większej liczby mniejszych wentylatorów oddymiających [3, 4]. Takie rozwiązanie jest bardziej efektywne niż zastosowanie jednego urządzenia o większej wydajności.



Podczas projektowania systemu oddymiania należy dokładnie przeanalizować, jak będzie wyglądał rozkład ciśnień w pomieszczeniu w trakcie rozprzestrzeniania  się pożaru. Rozkład ten zależny jest m.in. od zmian temperatury, objętości powietrza i gazów spalinowych, a także od zjawiska parcia wiatru na budynek. Wybór właściwego systemu oddymiania powinien uwzględniać m.in.: architekturę pomieszczenia, sposób użytkowania pomieszczenia, moc przewidywanego pożaru (tab. 2) i jego lokalizację. W projektowaniu wentylacji pożarowej pomieszczeń wielkokubaturowych często korzysta się z symulacji komputerowych obrazujących przebieg pożaru i przepływ dymu.

Na rys. 4 i 5 przedstawiono sposoby oddymiania obiektów jednoprzestrzennych wbudowanych w budynek wielokondygnacyjny, tzw. atriów. W atriach dym może być odprowadzany poprzez system grawitacyjny z klapami dymowymi lub system z pożarową wentylacją mechaniczną – wentylatorami oddymiającymi i nawiewnymi kompensującymi ubytek powietrza. W przypadku wentylacji grawitacyjnej ubytek powietrza z budynku podczas pożaru realizowany jest przez drzwi, okna lub otwory kompensacyjne. Stosowane są również kurtyny dymowe. Ukształtowanie architektoniczne elementów budynku ma wpływ na przepływ dymu (rys. 6 i 7).

   16.05.2011

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie

 


Czym mogą Cię zaskoczyć nowoczesne pompy do wody »

pompy do wody

 



Zadbaj o bezpieczeństwo swoje i swoich pracowników » Szukasz partnera w projektowaniu inżynieryjnym i specjalistycznym? »
bezpieczeństwo instalatora pomoc w projektowaniu
czytam więcej » poznaj go już dziś »

 


Jak projektować instalacje najwyższej jakości »

innowacyjne projektowanie

 



Poznaj bezpieczne systemy do dezynfekcji wody pitnej i basenowej » Jakich zabezpieczeń wentylatorów dachowych potrzebujesz »
czysta woda wentylator dachowy
wiem więcej » spróbuj już dziś »

 


Czy klimatyzacja jest zdrowa »

wentylacja

 



Kompendium wiedzy o procesach wymiany ciepła » Czy ogrzewanie może wpływać na nasze zdrowie »
pompy woda powietrze pompy ciepła
wiem więcej » wiem więcej »

 


Jak dobrze odseparować wodę kanalizacyjna od gruntowej »

studzienka kanalizacyjna

 


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
9/2019

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 9/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Dofinansowanie ogrzewania i fotowoltaiki
  • - Eksploatacja gruntowych pomp ciepła
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl