Załóż konto na portalu i bezpłatnie pobierz wydanie Rynku Instalacyjnego 7-8/2018

Korozja w instalacji centralnego ogrzewania

Wpływ rur i wody na korozję grzejników
Próbki wody pobrane z instalacji c.o. w różnych regionach Polski: a) Śląsk, b) Szczecin, c) Warszawa (woda z Wodociągu Północnego)
Próbki wody pobrane z instalacji c.o. w różnych regionach Polski: a) Śląsk, b) Szczecin, c) Warszawa (woda z Wodociągu Północnego)

O korozji instalacji centralnego ogrzewania krążą najróżniejsze opinie. Które z opowiadań instalatorów są prawdziwe?

W instalacjach centralnego ogrzewania ma miejsce korozja chemiczna (utlenianie) i korozja elektrochemiczna (korozja pod wpływem elektrolizy).

Korozja chemiczna, czyli utlenianie metali, ma miejsce wszędzie tam, gdzie tlen styka się z powierzchnią metalową i – w zależności od warunków w jakich się to odbywa (wilgotność, temperatura – proces korozji następuje wolniej lub szybciej. Instalacja centralnego ogrzewania to kocioł, rury, grzejniki i osprzęt. Przez wszystkie te elementy przepływa woda o bardzo różnym składzie chemicznym.

Wymagania, jakim musi odpowiadać woda w instalacji grzewczej podaje norma PN-93/C-04607 – Woda w instalacjach ogrzewania – Wymagania i badania dotyczące jakości wody. Wymagania w niej zawarte dotyczą instalacji o mocy powyżej 25 kW. Małe instalacje grzewcze systemu zamkniętego napełniane wodą wodociągową, z jakimi mamy najczęściej do czynienia, już po paru dniach pracy zostają odgazowane, a jeśli instalacja jest szczelna i nie wymaga stałego uzupełniania wody, to niewielkie ilości tlenu, jakie są dostarczane okresowo wraz z uzupełnianą wodą, nie mają większego wpływu na korozję (Czytaj więcej na ten temat).

Korozja elektrochemiczna jest problemem zupełnie innego rodzaju i bez dokładniejszej wiedzy na ten temat trudno jest przewidzieć, kiedy i gdzie możemy się z nią spotkać. Aby zrozumieć skąd się bierze i jak można takiej korozji zapobiegać, należy przypomnieć sobie, co to jest elektroliza, gdyż właśnie to zjawisko jest przyczyną późniejszych kłopotów.



Jeżeli dwa różne metale stykają się bezpośrednio, to tworzy się wtedy ogniwo elektrochemiczne i następuje intensywne rozpuszczanie się materiału o potencjale bardziej ujemnym (np. miedź rozpuszcza żelazo, cynk, aluminium). Aby przeciwdziałać temu zjawisku metale należy oddzielać przekładką izolującą elektrycznie, np. taśmą teflonową. Gdy metale o różnych potencjałach znajdą się w otoczeniu elektrolitu (woda w instalacji c.o. jest elektrolitem) proces rozpuszczania ma także miejsce pomimo braku bezpośredniego styku obu metali.

W zależności od tego, jakie metale znajdą się w instalacji, zjawisko korozji może zachodzić bardzo szybko, np. gdy zastosowano połączenie miedź – aluminium, lub nie występować prawie wcale, przy połączeniach miedź – stal, szczególnie jeśli spełnione są dodatkowe warunki dotyczące jakości wody (zawartość tlenu w wodzie mniejsza niż 0,1 mg/l.). Należy pamiętać, że większość wiszących kotłów c.o. ma wężownicę miedzianą i może to powodować korozję grzejników aluminiowych lub częste zapowietrzanie grzejników znajdujących się najbliżej kotła (powstawanie wodoru). Przy stosowaniu inhibitorów korozji zawartości tlenu nie określa się.

Grzejniki stalowe mogą być łączone bez groźby korozji z rurami miedzianymi, jeśli jest to instalacja zamknięta (naczynie rozszerzalne z poduszką powietrzną), a złącza izolowane są przekładkami lub taśmą teflonową.

Jak sobie radzić z korozją wewnętrzną instalacji?
Woda pitna, którą najczęściej napełniane są instalacje centralnego ogrzewania, ma bardzo różny skład chemiczny zależny od rodzaju ujęcia wody. Polska norma PN-93/C-04607 określa warunki, jakim musi odpowiadać woda, aby nadawała się do napełniania instalacji centralnego ogrzewania, mówi m.in. o stężeniu jonów agresywnych, czyli chlorkach i siarczanach. Ich dopuszczalne stężenie jest określone w zależności od materiałów, jakie zostały użyte do budowy instalacji.

Jeśli woda, którą napełniliśmy instalację, nie odpowiada wymaganiom, instalacja centralnego ogrzewania po krótszym lub dłuższym okresie eksploatacji zaczyna sygnalizować nam problemy z przepływem wody grzejnej przez filtry kotła i zawory termostatyczne. Po wyjęciu filtra znajdujemy w nim czarny szlam, wyglądem przypominający rozwodniony torf (fot. 1).



Jaka jest pierwsza reakcja użytkownika, gdy widzi coś takiego? Oczywiście! W grzejnikach, rurach lub kotle były pozostawione zanieczyszczenia, które uległy rozpuszczeniu i przepływająca woda przeniosła je do filtra. Niestety, aż w 99% przypadków przyczyna jest zupełnie inna. To, co widzimy, jest produktem korozji, czyli uwodnionym tlenkiem żelaza, który po odparowaniu wody jest czarnym proszkiem. Powstaje on w procesie utleniania stali pod wpływem zawartego w wodzie tlenu i obecności jonów agresywnych.

Co robić w takich przypadkach? Nie wolno wpadać w panikę. Trzeba po prostu starać się ustalić, co jest przyczyną korozji w naszej instalacji. Proponuję następującą procedurę postępowania. Przede wszystkim należy sprawdzić, czy nasza instalacja jest szczelna. Uzupełnianie wody w instalacji powoduje wprowadzenie do niej nowych jonów agresywnych i tlenu.

Następnie należy sprawdzić, czy nasze naczynie rozszerzalne ma odpowiednią pojemność. Jeśli naczynie jest zbyt małe, to przy wzroście objętości wody nie jest w stanie przejąć nadmiaru wody i zawór bezpieczeństwa wyrzuca ten nadmiar poza instalację. Później, gdy temperatura w kotle, a wraz z nią i objętość wody spadną, następuje automatyczne uzupełnianie wody w instalacji. Zatem bez naszej wiedzy uzupełniana woda w instalacji wprowadza do niej nowe jony i tlen. To samo dzieje się, jeśli w naczyniu rozszerzalnym brak jest poduszki powietrznej lub membrana jest uszkodzona.

Jeśli po wykonaniu powyższych czynności nie znaleźliśmy przyczyny rozwoju korozji, to należy postarać się o analizę chemiczną wody, której używamy do napełniania instalacji. Jeżeli jej skład jest bardzo agresywny, pozostaje tylko zastosowanie jednego z inhibitorów korozji (dostępne w hurtowniach instalacyjnych) i później kontrolowanie jego stężenia.

Należy unikać, jeśli jest to możliwe, spuszczania wody z instalacji centralnego ogrzewania. Nie ma nic gorszego dla naszej instalacji grzewczej, jak zostawianie jej na dłuższy czas bez wody lub napuszczanie do niej stale nowej wody.

 

   14.11.2008

Komentarze

(2)
Ekspert PCPM | 22.11.2011, 15:53
Instalacje wykonane z miedzi charakteryzują się dzięki odporności na korozję wysoką wytrzymałością i trwałością, gdyż miedź jako metal półszlachetny tworzy na pow. ochronną pasywacyjną warstwę tlenków, a warstwa ta zabezpiecza metal przed jego dalszym utlenianiem. Ponadto miedź charakteryzuję się antydyfuzyjnością tj. w odróżnieniu od popularnych rur z tworzywa sztucznego rura wykonana z miedzi nie przepuszcza tlenu do wody płynącej wewnątrz instalacji, a tlen jest przyczyną korozji grzejników, które są głównie wykonane z blachy stalowej.
Zwykły użytkownik i czasami instalator | 27.07.2013, 16:01
Z moich doświadczeń wynika, że najodporniejszą rurą na działanie chemiczne płynu znajdującego się w instalacji Co to jest rura polibutylenowa z wewnętrzną warstwą antydyfuzyjną.. Niestety większość instalacji wykonuje się z przeróżnych materiałów w tym z różnych metali. Nawet przy niezmiernie czystej wodzie czy glikolu można stwierdzić po kilku latach użytkowania systemu muł w instalacji. Następują połączenia galwaniczne pomiędzy różnymi metalami. Pomiędzy miedzią lub jej stopami oraz urządzeniami żelaznymi czy z innych metali. Nawet w instalacji jakoby całkowicie wykonanej z miedzi: tj . rury miedziane, grzejniki z rurek miedzianych (np. Convektor), kotła Co z wymiennikiem miedzianym niestety pojawia się czarny szlam - na ogół to tlenek miedzi lub jak autor artykułu wspomniał tlenek żelaza. Skąd żelazo? Ano niestety niektóra armatura posiada niektóre elementy ze stopów tego metalu. Szlam jest i trzeba z nim sobie jakoś radzić. Najlepiej w najniższym punkcie instalacji zainstalować po prostu odmulacz.
W małej instalacji wystarczy wstawić filtr siatkowy z ślepym odpływem w dół i co jakiś czas pozbywać się mułu. W większej stosuje się specjalne odmulacze często przy wymiennikach ciepła lub czasami zintegrowane z nimi.
   1 / 1   

Wybrane dla Ciebie

 



Jak osiągnąć 99% skuteczność bakteriobójczej w wentylacji » Któremu producentowi systemów grzewczych i wodociagowych zaufać »
bezpieczeństwo instalatora rury wielowarstwowe
czytam więcej » poznaj go dziś »

 


Zdradzamy sposób na projektowanie instalacji najwyższej jakości »

projektowanie

 



Z jakiego powodu tworzywa sztuczne zdominowały rynek wod-kan » Jak bez problemowo przeprowadzić iniekcję mikropali, kotew i gwoździ gruntowych »
bezpieczeństwo instalatora pomoc w projektowaniu
czytam więcej » poznaj go dziś »

 


Czy można dobrze odseparować wodę kanalizacyjną od gruntowej »

innowacyjne projektowanie

 



Poznaj bezpieczne systemy do dezynfekcji wody pitnej i basenowej » Jak zabezpieczyć wentylatory dachowe »
czysta woda wentylator dachowy
wiem więcej » spróbuj już dziś »

 


Jaka pompa ciepła zwalcza bakterię Legionella »

pompy ciepła

 



Czy łatwo zainstalować podwieszaną toaletę » Z jakego powodu ta pompa wyprzedza przyszłość »
podwieszana toaleta pompy ciepła
wiem więcej » wiem więcej »

 


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
11/2019

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 11/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Dobór wymienników płytowych
  • - Rekuperatory ścienne a prawo
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl