Załóż konto na portalu i bezpłatnie pobierz wydanie Rynku Instalacyjnego 7-8/2018

Określanie średniego strumienia powietrza wentylacyjnego na potrzeby obliczania wskaźnika EP(H+W)

collage: J. Sawicki

Zmiany do rozporządzenia o warunkach technicznych, które weszły w życia 1 stycznia 2014 r., umożliwiły częściowe wdrożenie wymagań dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków.

Dla nowo projektowanych budynków konieczne jest jednoczesne spełnienie wymagań: cząstkowych – wyrażonych przez maksymalną wartość współczynnika przenikania ciepła (UC(max)) dla przegród oraz globalnych dla budynku – określonych przez maksymalną wartość obliczeniową wskaźników cząstkowych zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną: EPH+W na potrzeby ogrzewania, wentylacji i przygotowania ciepłej wody użytkowej, ∆EPC na potrzeby chłodzenia i ∆EPL na potrzeby oświetlenia.

Wymagania globalne, obowiązujące od dnia wejścia nowych przepisów [1] w życie do 31 grudnia 2016 r., zawiera tabela 1.

Tabela 1. Wymagania globalne dla budynków zgodnie z aktualnymi warunkami technicznymi [1]

 Tabela 1. Wymagania globalne dla budynków zgodnie z aktualnymi warunkami technicznymi [1]


Wraz z podaniem nowych wymagań warunki techniczne [1] precyzyjnie wskazują na metodę służącą do obliczania składowych cząstkowych EP. Zgodnie z § 328 jest nią rozporządzenie w sprawie metodologii wyznaczania charakterystyki energetycznej budynku lub części budynku oraz świadectw charakterystyki energetycznej [2].

Warto przeczytać: Nowe wymagania, jakim powinny odpowiadać budynki - możliwość spełnienia wymagań EP

Metoda obliczeniowa podana w tym rozporządzeniu oparta jest na standardowym sposobie użytkowania i wykorzystuje uśrednione w czasie wielkości parametrów mających wpływ na charakterystykę energetyczną budynków, np. zużycie ciepłej wody użytkowej, wewnętrzne zyski ciepła czy uśredniony w czasie strumień powietrza wentylacyjnego.

Ponieważ taki sposób obliczeń budzi pewne kontrowersje, szczególnie w porównaniu z uprzednio obowiązującą metodą obliczania charakterystyki energetycznej, należy zdać sobie sprawę, że obliczeniowa wartość EP nie służy do zobrazowania stanu projektowego budynku, ale pokazuje wartość osiąganą przez budynek dla uśrednionego sposobu użytkowania, co oznacza, że w czasie obliczeń charakterystyki energetycznej źródłem części parametrów nie jest projekt budynku, ale wartości uśrednione odzwierciedlające stan eksploatacji.

Mając powyższe na uwadze, można stwierdzić, że nowy budynek musi osiągnąć wartości wskaźników EP nie większe od podanych w warunkach technicznych [1] dla obliczeń przeprowadzonych zgodnie z rozporządzeniem w sprawie metodologii wyznaczania charakterystyki energetycznej [2].

Obliczenia wg rozporządzenia w sprawie metodologii wyznaczania charakterystyki energetycznej

Składową obliczeń, mającą istotny wpływ na wynik końcowy wskaźnika EPH+W, jest całkowita ilość ciepła przenoszonego ze strefy ogrzewanej przez wentylację. Wielkość tę wyznacza się dla każdego obliczeniowego miesiąca zgodnie z załącznikiem nr 1, pkt 5.2.3.2 rozporządzenia [2]:

Wielkość strumienia powietrza wentylacyjnego jest składową współczynnika przenoszenia ciepła przez wentylację ze strefy ogrzewanej Hve,s opisanego wzorem:

gdzie:

Vve,k,n – uśredniony w skali miesiąca strumień powietrza zewnętrznego k w strefie ogrzewanej;

bve,k – czynnik korekty temperatury dla strumienia powietrza zewnętrznego k.

Stosując metodę obliczeniową wg [2], obie powyższe wartości należy wyznaczać zgodnie z pkt 5.5.1. Metody obliczania współczynnika przenoszenia ciepła przez wentylację prezentowano już szczegółowo na łamach "Rynku Instalacyjnego" (np. [15, 16]), warto też zajrzeć do tekstu źródłowego [2].

Dalszym rozważaniom towarzyszyć będą obliczenia wykonane dla budynku mieszkalnego wielorodzinnego o następujących parametrach:

  • powierzchnia ogrzewana strefy obliczeniowej (mieszkania) (Af) – 1450 m2,
  • kubatura wentylowana strefy obliczeniowej (mieszkania) (V) – 3760 m3,
  • projektowany strumień powietrza wentylacyjnego w strefie (qvexhreq) – 2300 m3/h,
  • wentylatory usytuowane na zewnątrz budynku,
  • w instalacji wentylacyjnej zaprojektowano przewody o klasie szczelności B,
  • pole powierzchni przewodów instalacji wentylacyjnej Aduct = 130 m2, w tym pole powierzchni przewodów położonych wewnątrz budynku Aindoorduct = 123,5 m2,
  • budynek charakteryzuje się średnią klasą osłaniania i ma dwie wyeksponowane fasady (e = 0,07; f = 15),
  • w budynku zaprojektowano system wentylacji mechanicznej wywiewnej o działaniu ciągłym, sterowany lokalnie wg zapotrzebowania.

Zgodnie z punktem 5.5.1 rozporządzenia [2] współczynnik przenoszenia ciepła przez wentylację wyniesie:

gdzie:

Vex – średni podstawowy strumień powietrza w strefie ogrzewanej spowodowany pracą wentylacji mechanicznej wywiewnej; dla budynku z przykładu wynosi 0,464 m3/s,

Vx,ex – średni dodatkowy strumień powietrza zewnętrznego infiltrującego przez nieszczelności przy pracy wentylatorów spowodowany działaniem wiatru i wyporu termicznego w pomieszczeniach, obliczony zgodnie z PN EN ISO 13789 [3] ze wzoru:

Wartość n50 stosowana do obliczeń dla budynku projektowanego wynosi zgodnie z rozporządzeniem [2] 4 h–1. Średni dodatkowy strumień powietrza infiltrującego dla strefy (mieszkania) wyniesie 0,082 m3/s. Przeprowadzając obliczenia zgodnie z podanym w tekście wzorem, należy pamiętać, że wielkość Vex powinna być wyrażona w m3/h.

Należy także zauważyć, że PN-EN ISO 13789 [3] proponuje alternatywny sposób określania strumienia objętości powietrza wentylacyjnego w stosunku do PN-EN 15242 [6], który zostanie omówiony w dalszej części artykułu. Metoda ta w przypadku wentylacji mechanicznej oparta jest na projektowych wartościach strumienia i do tych wartości odnoszą się oznaczenia we wzorach.

Ponieważ rozporządzenie w sprawie metodologii [2] odnosi się do średnich wartości strumienia, wydaje się merytorycznie poprawne, by korzystając ze wzorów podanych w załączniku C normy PN-EN ISO 13789 [3], użyte tam wielkości V1 i V2 odnosić do średnich wartości dla nawiewu i wywiewu. Wyjaśnienie to jest istotne, ponieważ metoda obliczeń charakterystyki energetycznej obowiązująca do 3 października 2014 r. opierała się na projektowych wielkościach strumienia powietrza.

Autor często spotyka się z praktyką, stosowaną przez wcale nie małą grupę certyfikatorów, przyjmowania do obliczeń wskaźnika EP dla budynku nowego wartości współczynników n50 zgodnych z zalecanymi przez rozporządzenie [1]. Praktyka taka wymaga komentarza.

Punkt 2.3 załącznika nr 2 rozporządzenia [1] zaleca projektowanie i wykonywanie elementów budynków pod kątem osiągnięcia całkowitej szczelności. Dalej w tym punkcie podawane są zalecane wartości wskaźnika n50 w zależności od rodzaju instalacji wentylacyjnej w budynku.

Dodatkowo rozporządzenie zaleca wykonanie próby szczelności po zakończeniu budowy i, w domyśle, doprowadzenie do zalecanej szczelności, o ile wynik próby okaże się gorszy od wartości założonej.

Abstrahując od tego, że zalecenia nie są obowiązujące, trzeba zdecydowanie stwierdzić, że nie istnieją metody projektowania budynku pozwalające uzyskać określony wskaźnik szczelności n50. Przede wszystkim dlatego, że wartość ta zależy od jakości wykonania prac budowlano-instalacyjnych.

Przyjmowanie do obliczeń charakterystyki energetycznej ad hoc wartości z rozporządzenia [1] jest pozbawione uzasadnienia, a także niezgodne z obowiązującymi przepisami. Jeśli bowiem uznać, że na etapie projektowym stosowane są rozwiązania, które w połączeniu z rzetelnym wykonaniem prac mają przynieść efekt w postaci określonej wartości wskaźnika n50, integralną częścią procesu budowy powinno być wykonanie próby szczelności, a w przypadku uzyskania wartości niższej od projektowanej poprawa i doprowadzenie budynku do założonej szczelności. Tylko takie postępowanie mogłoby uzasadnić przyjęcie do obliczeń wskaźnika EP konkretnej wartości n50.

Wszystkie te rozważania nie mają jednak zastosowania w przypadku budynku nowo projektowanego, gdyż zgodnie z rozporządzeniem [2] wartość wskaźnika n50 może być określona wyłącznie w efekcie przeprowadzenia próby szczelności, a tę dla budynku nieistniejącego w rzeczywistości nie sposób przeprowadzić. Dla takich przypadków nakaz przyjęcia wartości n50 = 4 h–1 jest bezdyskusyjny.

Czytaj dalej: Obliczenia w oparciu o normy (...)

   24.06.2015

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie

 


Zdradzamy sposób na projektowanie instalacji najwyższej jakości »

projektowanie

 



Z jakiego powodu tworzywa sztuczne zdominowały rynek wod-kan » Jak bez problemowo przeprowadzić iniekcję mikropali, kotew i gwoździ gruntowych »
bezpieczeństwo instalatora pomoc w projektowaniu
czytam więcej » poznaj go dziś »

 


Czy można dobrze odseparować wodę kanalizacyjną od gruntowej »

innowacyjne projektowanie

 



Poznaj bezpieczne systemy do dezynfekcji wody pitnej i basenowej » Jak zabezpieczyć wentylatory dachowe »
czysta woda wentylator dachowy
wiem więcej » spróbuj już dziś »

 


Przedłuż certyfikat HVAC bez wychodzenia z firmy »

szkolenia hvac

 



Czy łatwo zainstalować podwieszaną toaletę » Z jakego powodu ta pompa wyprzedza przyszłość »
podwieszana toaleta pompy ciepła
wiem więcej » wiem więcej »

 


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
10/2019

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 10/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Ogrzewanie obiektów przemysłowych
  • - Wentylacja domów jednorodzinnych
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl