Pobierz pełny numer miesięcznika Rynku Instalacyjnego 7-8/2017

WYDANIE BEZPŁATNE - ZAREJESTRUJ konto w portalu 

Możliwości osiągnięcia niezależności energetycznej budynków mieszkalnych w Polsce

Potential of renewables based on energy independance of households in Poland
W Polsce mamy dobre warunki do pozyskiwania tej energii – porównywalne z Niemcami i nieco lepsze niż w Wielkiej Brytanii. W 2015 r. w naszym kraju 99% z 4700 nowych instalacji wytwarzających energię elektryczną ze źródeł odnawialnych stanowiły systemy PV.
W Polsce mamy dobre warunki do pozyskiwania tej energii – porównywalne z Niemcami i nieco lepsze niż w Wielkiej Brytanii. W 2015 r. w naszym kraju 99% z 4700 nowych instalacji wytwarzających energię elektryczną ze źródeł odnawialnych stanowiły systemy PV.
pixabay.com

Na powstającym w Polsce rynku mikro- i miniinstalacji odnawialnej energii elektrycznej osoby, które chciałyby dążyć do niezależności energetycznej poprzez instalacje prosumenckie, mają dwa możliwe scenariusze działania. Mogą czekać na lepsze warunki odsprzedaży energii lub skorzystać z oferowanego dofinansowania do instalacji mikrokogeneracyjnych i budować niezależność energetyczną.

Panuje powszechnie przekonanie, że niezależność energetyczna domów jednorodzinnych w Polsce nie jest możliwa do osiągnięcia.

Domowe potrzeby energetyczne wydają się nam większe niż możliwości pozyskiwania energii z przydomowej mikroelektrowni, nawet w układach z kotłem na biomasę z własnego źródła. Wynika to głównie z przeświadczenia, że odnawialne źródła energii dostarczają energię w sposób niestabilny i nieciągły – posiadacze przydomowych instalacji zasilanych źródłami odnawialnymi (jak np. termiczne panele słoneczne) dobrze o tym wiedzą. Jednak właściciele małych elektrowni wodnych (MEW) mają stabilne dostawy energii elektrycznej w trakcie całego roku, praktycznie bez przerw, niezależnie od dostępności słońca czy wiatru.

Stabilność energetyczna jest zatem możliwa również przy korzystaniu z odnawialnych źródeł energii (OZE). Niezależność przydomowej instalacji opartej na MEW jest oczywista, podobnie jak konieczność odsprzedaży nadwyżek produkowanej energii.

Inaczej sytuacja wygląda w przypadku mikroelektrowni fotowoltaicznej (PV) czy małej przydomowej turbiny wiatrowej (MTW), które nie zapewnią ciągłości dostaw energii. Co więcej, przypływy (piki energetyczne) związane z silnym wiatrem czy okresem intensywnego nasłonecznienia mogą być trudne do zagospodarowania.

O ile w przypadku PV można wyliczyć powtarzalny średni roczny uzysk energii, w odniesieniu do MTW jest to już bardzo trudne. Są jednak metody „ujarzmienia” tej pozornie nieprzewidywalnej energii odnawialnej i zapewnienia, choćby częściowej, niezależności od sieciowego dostawcy energii elektrycznej. Zakładają one okresowe magazynowanie (buforowanie) nadwyżek energii powstających w sprzyjających warunkach. Wyróżnić można systemy pracujące na własną wydzieloną minisieć energetyczną (układy wyspowe – tzw. off-grid), w których buforowanie następuje do własnych zestawów akumulatorów, alternatywnym rozwiązaniem są systemy współpracujące z siecią energetyczną (on-grid) i przekazujące do niej nadwyżki energii. Ważne, ile tej energii i w jakiej cenie opłaca się przekazać do sieci.

Niezależność energetyczna

Niezależność energetyczna pojawia się w kontekście regionów czy krajów, a ostatnio nawet korporacji (np. IKEA).

Jeżeli przyjmiemy dosłownie to sformułowanie, to niezależność taka będzie rozumiana jako „możliwość całkowitego zaspokajania wszystkich potrzeb energetycznych z własnych niezależnych źródeł”.

W zależności od tego, jak będziemy rozumieć „niezależność energetyczną” domu mieszkalnego, możemy mówić o kilku kategoriach.

Niezależność energetyczna może być „fizyczna” – energia produkowana jest i zagospodarowywana w ramach instalacji, która nie jest podłączona do sieci energetycznej. Jest to możliwe technicznie i funkcjonują już w Polsce takie instalacje, powstałe jednak z powodu braku dostępu do sieci energetycznej (np. Eco Frontiers Farm w Bieszczadach). Jest to rozwiązanie kosztowne i wymaga odpowiedniej praktyki mieszkańców – oszczędzania energii, kiedy źródła odnawialne nie mogą jej dostarczyć.

W przypadku domów jednorodzinnych, które mają dostęp do sieci energetycznej, nie opłaca się od niej odłączać, a niezależność zostanie osiągnięta wówczas, gdy produkcja własna pozwoli zbilansować potrzeby i nadwyżki w takim stopniu, by roczny bilans sięgał zera. Niezależność tę, dla odróżnienia, autor proponuje nazywać „ekonomiczną”.

Z punktu widzenia budżetu domowego oba przypadki są praktycznie takie same – koszty energii w skali roku powinny się zbliżać do zera. O ile niezależność fizyczna będzie trudna do osiągnięcia za pomocą przydomowej MTW czy PV, o tyle ekonomiczna jest możliwa. Jednak przepisy są tak skonstruowane, że ceny odsprzedawanej do sieci energii odnawialnej w okresach jej nadmiaru są znacznie niższe niż ceny zakupu w czasie niedoboru
energii.

Zbilansowanie tych wielkości w dłuższym okresie rozliczeniowym (np. roku) jest zadaniem dla zintegrowanego systemu zarządzania budynkiem (tj. BMS). Jest to możliwe do osiągnięcia dzięki eksploatacji własnej mikroelektrowni i zawarciu umowy z zakładem energetycznym (a dokładnie operatorem sieci dystrybucji – OSD). Operator zobowiązuje się do odkupienia nadwyżek energii wtedy, kiedy one wystąpią w przydomowej mikroelektrowni PV czy MTW, i bilansowania jej w okresie np. rocznym albo półrocznym. Taką możliwość oferują już obowiązujące przepisy (Prawo energetyczne w ramach nowelizacji z 2013 r. – tzw. mały trójpak).

 

 

Odpowiednio zaprojektowany system własnej mikrogeneracji energii elektrycznej nie zaspokoi w pełni zapotrzebowania w okresach mniejszego nasłonecznienia (np. zima dla PV) czy mniej wietrznych (w przypadku MTW), jednak środki pochodzące z odsprzedaży nadwyżek do sieci w ciągu roku mogą te braki skompensować. Jest to lepsze rozwiązanie niż osiągnięcie niezależności fizycznej i, co ważne, już w Polsce realizowane.

Przydomowe instalacje OZE

Zainteresowanie budową mikroinstalacji zasilanych energią odnawialną przejęliśmy od naszych zachodnich sąsiadów, u których jest to rozwiązanie opłacalne. Według EPIA (Europejskie Stowarzyszenie Fotowoltaiki) większość krajów Europy zdecydowało się już na system taryf gwarantowanych dla mikroproducentów energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych (Feed-in-Tarifs – FIT). Wśród instalacji o mocy do 100 kW dominują systemy fotowoltaiczne.

W Polsce mamy dobre warunki do pozyskiwania tej energii – porównywalne z Niemcami i nieco lepsze niż w Wielkiej Brytanii. W 2015 r. w naszym kraju 99% z 4700 nowych instalacji wytwarzających energię elektryczną ze źródeł odnawialnych stanowiły systemy PV, które wniosły kolejne 25 MW do sieci energetycznych. Nie jest to jednak dużo, mając na uwadze zobowiązanie Polski jako członka UE do wykorzystywania minimum 15% energii ze źródeł odnawialnych w roku 2020.

Własne źródło energii elektrycznej z OZE ma obecnie niewielkie uzasadnienie ekonomiczne dla polskich prosumentów z powodu braku oczekiwanych regulacji dot. FIT (taryf gwarantowanych). W ramach obowiązującego „małego trójpaku energetycznego” za wprowadzoną do sieci 1 MWh prosument otrzyma dziś ok. 190 zł, podczas gdy Niemcy zapłacą za nią w ramach FIT 100 euro. Prawdą jest, że Niemcy co roku redukują dopłaty do nowych instalacji, ale te starsze miały zagwarantowane wysokie taryfy przez 20 lat i takie kwoty są właścicielom wciąż wypłacane.

Z drugiej strony produkcja energii elektrycznej z własnego odnawialnego źródła, poza pozytywnym wpływem na środowisko naturalne (wyprodukowanie i zużycie w domu 1 kWh odpowiada produkcji 3 kWh w elektrowni zawodowej), umożliwia gospodarstwom domowym zbliżenie się do niezależności energetycznej. Jeżeli jednak ma to być docelowo opłacalna alternatywa dla aktualnych dostawców energii, a nie tylko tanie źródło dobrej jakości energii elektrycznej dla lokalnego operatora OSD, to instalacja PV czy MTW powinna zostać starannie dobrana do konkretnych warunków.

Przed zostaniem prosumentem należy wziąć pod uwagę wiele czynników.

Po pierwsze, trzeba uwzględnić lokalizację (region) i ilość kWh, którą można uzyskać w danym miejscu z zainstalowanych urządzeń. O ile w przypadku dobrze zaprojektowanej instalacji PV możemy liczyć na ok. 1000 kWh z każdego 1 kWp zainstalowanych paneli fotowoltaicznych, o tyle mała turbina wiatrowa o mocy 3 kW może wytworzyć od 1000 do 7000 kWh rocznie, w zależności od jej usytuowania.

Po drugie, trzeba ustalić, w jakim stopniu energia zostanie zagospodarowana na miejscu, w gospodarstwie domowym. Z pewnością wystąpią okresowe nadwyżki produkcji energii w stosunku do jej zużycia, ale należy jeszcze uwzględnić zapotrzebowanie na ogrzewanie i przygotowanie ciepłej wody użytkowej. Ważne, na ile wyprodukowaną w domowej instalacji energię elektryczną można wykorzystać do zaspokojenia innych potrzeb energetycznych niż zużycie prądu elektrycznego.

Zagadnienie to jest zasadniczym kryterium opłacalności instalacji przy obecnie obowiązujących w Polsce regulacjach. Zdecydowanie bardziej opłaca się zużywanie energii na potrzeby własnego gospodarstwa domowego niż jej odsprzedawanie do OSD. Każda kWh pobrana z sieci kosztuje co najmniej 0,55 zł, a odsprzedać ją można za ok. 0,18 zł.

Czytaj też: Odnawialne źródła energii – tak, ale jakie? >>>

Chcesz być na bieżąco? Czytaj nasz newsletter!
   22.04.2016

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie

 


Zobacz, jak powstają projekty budynków energooszczędnych »

budownictwo pasywne

Budownictwo energooszczędne to coś więcej niż małe zużycie energii, to przede wszystkim wysoki komfort życia, niskie koszty użytkowania oraz brak negatywnego wpływu na środowisko naturalne... czytam więcej »

 


Zdradzamy, jak uzyskać  dobrej jakości wodę w domu » 1 sposób na oczyszczanie i klimatyzowanie »
 dobra jakość wody gazomierz

 


Jak uzyskać niską emisję zanieczyszczeń kominem »

 smart pomiary

Wysoka jakość i trwałość wyrobów, doświadczenie techniczne i fachowość załogi oraz naczelna dbałość o bezpieczeństwo użytkowania wyrobów czytam więcej »

 


Czym wyróżniają się niezawodnie systemy kominowe » Na czym polega technologia klejenia kontaktowego »
klej do izolacji zaawansowana technologia w instalacji
Systemy IBF to wielowarstwowe kominy przeznaczone do stosowania z każdym rodzajem paliwa, m.in. drewnem, węglem, gazem czy  (...) czytam więcej » Dynamiczny rozwój polskiego i europejskiego rynku izolacji jak również rosnąca presja na wysoką efektywność energetyczną budynków sprawia, iż rynek (...) czytam więcej »

 


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
4/2018

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 4/2018
W miesięczniku m.in.:
  • - Energia z nieczynnych kopalń
  • - Fotowoltaika prosumencka w Polsce
Zobacz szczegóły
DAB PUMPS POLAND Sp. z o.o. DAB PUMPS POLAND Sp. z o.o.
DAB oferuje innowacyjne rozwiązania technologiczne , zapewniające niezawodność, efektywność oraz optymalizację zużycia energii w...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl