Narzędzia do modelowania budynków

Wizualizacja pomieszczenia łazienki wraz z przebiegiem instalacji i urządzeń sanitarnych oraz klasyczny rysunek
Wizualizacja pomieszczenia łazienki wraz z przebiegiem instalacji i urządzeń sanitarnych oraz klasyczny rysunek
Rys. Intersoft

W obszarze projektowania i eksploatacji instalacji wchodzimy w erę cyfrową. Tworzenie wirtualnych modeli budynków zaczyna się na etapie koncepcji i projektu i obejmuje ich budowę, eksploatację oraz recykling/utylizację. Biura projektowe w Polsce starają się dotrzymać kroku pracowniom zagranicznym i inwestują w oprogramowanie BIM. Wprowadzenie i rozpowszechnienie projektowania w tej technologii wciąż jednak wiąże się z pokonaniem pewnych przeszkód.

W artykule:

• Słowo o aktualnych możliwościach projektowania komputerowego
• Koszty i zyski korzystania przez projektantów i wykonawców z nowoczesnego oprogramowania
• Inicjatywy stowarzyszeń

Wiele lat temu architekci i projektanci z dystansem podchodzili do projektowania komputerowego. Programy były początkowo mało intuicyjne i ich opanowanie wymagało sporo wysiłku. Z czasem twórcy programów zaczęli stawiać na łatwą i intuicyjną obsługę – bo tylko tak mogły się one upowszechnić. Przyszli projektanci, którzy zetknęli się z tymi narzędziami na studiach, łatwiej przyjmowali je w pracy.

Dziś każdy, kto wchodzi do zawodu architekta czy projektanta, od dzieciństwa styka się ze światem wirtualnym, a komputer wyposażony w odpowiednie narzędzia jest w pracy architekta czy inżyniera oczywistością.

Projektanci mają obecnie do dyspozycji nowoczesny software z prostym, intuicyjnym interfejsem, podobnym do innych popularnych aplikacji komputerowych. Nie wymaga to tym samym od użytkowników tak czasochłonnej nauki jak niegdyś. Wysokie moce obliczeniowe komputerów i ich niskie ceny przyczyniły się do stworzenia wirtualnej rzeczywistości nie tylko dla rozrywki, ale i pomocy w procesach projektowych. Branża budowlana coraz częściej korzysta z narzędzi do modelowania informacji o budynku – BIM (ang. Building Information Modeling).

Po technologii CAD (ang. Computer Aided Design), która zrewolucjonizowała proces tworzenia dokumentacji, BIM ma zrewolucjonizować cały proces inwestycyjny i służyć także podczas eksploatacji. Ma być narzędziem nie tylko dla architektów i projektantów, ale też wykonawców, a po zakończeniu budowy – zarządców obiektów.

BIM to wirtualne modele budynków, w których projekt architektoniczny jest zintegrowany z branżowymi. Jego tworzenie nie przebiega liniowo, jak w tradycyjnych procesach, ale jest zintegrowane. Z tego względu bardzo ważny jest obieg informacji – to najbardziej newralgiczny element i jednocześnie istota BIM.

Dzięki komputerom i sieci internetowej to, co zrobi architekt, widzą branżyści, i może zajść wzajemna interakcja – korekty, zmiany, dopasowanie. Aby procesy te przebiegały sprawnie, konieczna jest kompatybilność danych.

Wstępem do BIM było 3D z tradycyjnym przebiegiem projektowania – informacje są wymienianie na kolejnych etapach projektu, ale zdarza się, że ostateczna weryfikacja następuje dopiero na budowie. A to rodzi koszty...

BIM nie jest tylko komputerowym modelem 3D, zawiera też wszelkie informacje o obiekcie. Jest też procesem zapewniającym ciągłość przekazywania i pracy na jednym aktualnym modelu na wszystkich etapach procesu inwestycyjnego. Pomaga rozwiązywać problemy komunikacyjne, redukuje liczbę kolizji projektowych, daje precyzyjne zestawienia ilościowe i prognozuje procesy realizacyjne, pomaga też monitorować postęp prac wykonawczych.

W procesach projektowania wielobranżowego (AEC – architekci/inżynierowie/konstruktorzy) uczestnicy korzystają z różnych platform i narzędzi modelowania. Na połączenie ich pracy pozwala Open BIM i otwarty format wymiany danych – IFC. Format ten umożliwia import i eksport danych niegeometrycznych oraz elementów 3D niezależnie od aplikacji, jakiej użyto do tworzenia modelu. Jest platformą komunikacji pomiędzy inwestorem, projektantem a wykonawcą. Zapobiega wielu problemom pojawiającym się na różnych etapach budowy, takim jak dobór odpowiednich materiałów i zestawień czy umieszczenie inwestycji w czasie.

W BIM dąży się do tego, by weryfikacja odbywała się na modelu, w programie, a nie na budowie, i żeby wykonawcy nie zostawiać z problemami kolizyjnymi, ale dokładnym harmonogramem robót i kosztów. Po zrealizowaniu inwestycji zarządca otrzymuje model budynku, który wykorzystuje w trakcie jego eksploatacji – np. przy serwisowaniu instalacji i urządzeń.

Producenci materiałów budowlanych, instalacji i urządzeń HVAC bardzo szybko docenili zalety BIM i oferują biblioteki wyrobów, które są gotowe do eksportu do programów projektowych CAD i BIM. Są to narzędzia m.in. do projektowania, wymiarowania, obliczania, weryfikacji i prezentacji kompletnej instalacji HVAC. Pozwalają zwiększyć efektywność pracy poprzez wizualizację projektu oraz natychmiastową informację zwrotną dotyczącą ewentualnych kolizji. Pomimo kosztów, jakie producenci wyrobów budowlanych muszą ponosić, tworzą oni biblioteki produktów, utrzymują ich dostępność i stale aktualizują, udzielają także wsparcia technicznego.

Koszty i zyski

Atutem BIM jest transparentność przedmiotu zamówienia i projektu. Ma to szczególne znaczenie przy zamówieniach publicznych i z tego powodu wiele krajów wymaga już stosowania tego narzędzia w procesie powstawania inwestycji publicznych. W Polsce nie jest to obowiązek. Artykuł 10e ustawy o zamówieniach publicznych stanowi, że: W przypadku zamówień na roboty budowlane lub konkursów zamawiający może wymagać użycia narzędzi elektronicznego modelowania danych budowlanych lub podobnych narzędzi. W takim przypadku zamawiający udostępnia środki dostępu do tych narzędzi zgodnie z art. 10d do czasu, gdy takie narzędzia staną się ogólnie dostępne.

Jest to implementacja zapisów dyrektywy 2014/24/UE w sprawie zamówień publicznych, która w art. 22 ust. 4 głosi: w odniesieniu do zamówień publicznych na roboty budowlane i konkursów państwa członkowskie mogą wymagać zastosowania szczególnych narzędzi elektronicznych, takich jak narzędzia elektronicznego modelowania danych budowlanych lub podobne.

Od wielu lat w Polsce toczy się dyskusja, jak znowelizować regulacje dotyczące zamówień publicznych, aby uwzględniały także koszty eksploatacji, a nie tylko koszt inwestycji. Standardy jakościowe odnoszące się do wszystkich istotnych cech przedmiotu zamówienia będą nabierać coraz większego znaczenia – powinno w tym pomóc BIM.

Istotne są też koszty wdrożenia nowego sposobu projektowania. Dla dużych podmiotów wykonujących prace architektoniczne, projektowe i wykonawcze koszt narzędzi i ich wdrożenia nie jest znaczący. Z BIM powszechnie korzystają podmioty realizujące inwestycje w infrastrukturze oraz obiekty kubaturowe i biurowce.

Dla małych podmiotów koszt zakupu i wdrożenia jest sporym wydatkiem, umożliwia jednak konkurowanie oraz wchodzenie na inne rynki. Przykładem mogą być firmy projektowe z Krakowa, które z powodzeniem działają na rynkach naszych zachodnich i północnych sąsiadów. To właśnie BIM umożliwia im uczestniczenie w procesie, w którym architekci i branżowcy z wielu krajów pracują w czasie rzeczywistym na jednym modelu. Natomiast w przypadku niedużych obiektów mieszkalnych i handlowych wśród inwestorów nie widać na razie gotowości do pokrywania kosztów wdrożenia BIM i z powodzeniem wystarcza tam technologia 3D.

Czytaj też: Aplikacje i programy dla projektantów i instalatorów >>>

Z publikacji i wypowiedzi na forach dyskusyjnych wynika, że praca zgodna z nową filozofią projektowania na początkowym etapie wdrażania może przysparzać trudności. Główny problem to zupełnie inne podejście do projektowania.

Zasadnicze znaczenie ma to, jakie dane są wprowadzane – potrzebny jest czas na zapoznanie się z nowymi regułami postępowania.

Kolejny problem, jaki może się pojawić, to fakt, że w tworzenie zaangażowani są jednocześnie specjaliści z różnych branż, i jeśli jeden z biorących udział w projektowaniu zespołów nie radzi sobie z nowoczesnym modelowaniem, cała idea BIM upada.

Na szkoleniach podkreśla się, że samo zapoznanie się z funkcjami programów nie wdroży projektanta BIM do nowej filozofii pracy. Przeszkolonego projektanta zasiadającego do nowo zainstalowanego na jego komputerze programu nadal czeka trudne zadanie.

Dostępne są otwarte narzędzia pracujące w OpenBIM i tworzone programy, które mają własny silnik graficzny i pracują również jako nakładki w środowisku AutoCAD. Narzędzia takie są zgodne ze standardem IFC, dzięki czemu możliwe jest, by moduły branżowe z jednego programu wymieniały dane również z programami innych producentów, takimi jak ArchiCAD, Allplan czy Revit. Projektanci mają dzięki temu możliwość skorzystania z dobrodziejstw technologii BIM w ramach znanego im oprogramowania CAD i nie są zmuszeni do nauki nowego, jakim jest dla wielu z nich np. Revit.

Moduły systemu mogą pracować niezależnie, użytkownik sam decyduje o ich wyborze, konfigurując w ten sposób swoje środowisko pracy i nie tracąc jednocześnie pełnej przenośności wykonanego projektu pomiędzy projektantami, którzy mają dostęp do innych modułów, nie ma również znaczenia, czy projekt powstał np. w oprogramowaniu ArCADia czy AutoCAD.

Dostępne są moduły przeznaczone dla projektantów instalacji elektrycznych, sanitarnych, gazowych i kanalizacyjnych w budynkach oraz poza nimi, a także moduły dla konstruktorów, wspierające ich w wykonywaniu projektu konstrukcji żelbetowej, obliczeniach i rysunkach konstrukcji. Niemniej bez odpowiedniego wsparcia merytorycznego pozostawiony samemu sobie projektant może opóźniać proces, który w założeniu miał zostać uproszczony. Konieczna jest zatem praktyka pod okiem fachowca, który przeprowadzi nowicjusza przez wszystkie etapy. Dlatego powstają różne stowarzyszenia i inicjatywy służące zarówno wzajemnemu wspieraniu się we wdrażaniu nowej strategii projektowania, jak i dążące do jej upowszechnienia. 

Chcesz być na bieżąco? Czytaj nasz newsletter!

[oprogramowanie,projektowanie budynków,cad,bim,Computer Aided Design,Building Information Modeling,instalacje]

   11.12.2018

Komentarze

(1)
Nowy w BIM | 13.02.2019, 09:28
Drodzy panowie weszliście w BIM ale to erzac. To Micro station jest w przodzie i jej program PDS. to ten program robi wszystko w przestrzeni trojwymiarowej a nie autoCAD. No ale cóz jest droższy.
   1 / 1   

Wybrane dla Ciebie



Zaprojektuj niezawodne instalacje w budynku »

Czy wiesz, jakich błędów unikać przy instalacji? »

zawory antyskażeniowe
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


 Jak zapewnić skuteczny monitoring parametrów środowiskowych w pomieszczeniach medycznych »

izolacje w instalacji


 


Czy bezdotykowy design stanie się standardem? »

Jak zminimalizować stratę energii w układach wentylacyjnych »
armatura bezdotykowa
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Zbliża się zima 100-lecia? Z jakim urządzeniem zaoszczędzisz najwięcej »

oszczednosc energii



O czym dowiesz się na międzynarodowym spotkaniu instalatorów »

Czy wiesz, na której platformie znajdziesz niezbędne narzędzia dla instalatora i dostaniesz 500zł »
 
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Co zrobić kiedy nie możesz pozbyć się wody z wycieku »

wyciek z rury


 


Jaki wybrać płyn do instalcji w przemyśle spożywczym »

Od czego zacząć, gdy chcesz zabezpieczyć hale przemysłowe przed pożarem »
panele fotowoltaiczne ochrona przed pożarem
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Jak zabezpieczyć dylatację przed pożarem »

dyletacja

 



Do 77% oszczędności na zużyciu energii »

Z poradnika hydraulika - gdzie kupisz sprawdzony sprzęt »

cichy oszczedny klimatyzator hydraulik
jestem na bieżąco » korzystam z wiedzy »

 


 


Które pompy ściekowe mogą być stosowane na dużej głębokości » Upały dają się we znaki! Co lepsze? Centrala wentylacyjna czy rooftop? »
kanalizacja wentylatory
wiem więcej » poznaj dziś »

 



Poznaj metody na oszczędność wody »

W czym tkwi sedno w projektowaniu instalacji grzewczej »
produkcja studni wodomierzowych
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Ekspert Budowlany - zlecenia

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
9/2021

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 9/2021
W miesięczniku m.in.:
  • - Instalacje PV z magazynami energii
  • - Wentylacja obiektów gastronomicznych
Zobacz szczegóły

Bezpłatny newsletter

Mamy dla Ciebie prezent 


Wystarczy,

że zapiszesz się na newsletter,
a otrzymasz link do

e-book

" Kotły na biomasę i biopaliwa "

Zapisuję się »

Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl