Załóż konto na portalu i bezpłatnie pobierz wydanie Rynku Instalacyjnego 7-8/2019 

Wyznaczanie i sprawdzanie deklarowanego współczynnika przewodzenia cieplnego wyrobów do izolacji cieplnej wyposażenia budynków i instalacji przemysłowych

Determination and verification of declared thermal conductivity of thermal insulation products for building equipment and industrial installations
W artykule omówiono sposoby wyznaczania krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła dla wyrobów służących do izolacji cieplnej wyposażenia budynków i instalacji przemysłowych
W artykule omówiono sposoby wyznaczania krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła dla wyrobów służących do izolacji cieplnej wyposażenia budynków i instalacji przemysłowych
Fot. Paroc

Wraz z rosnącymi wymaganiami wobec efektywności energetycznej budynków i instalacji technicznych i przemysłowych rośnie znaczenie jakości wyrobów do izolacji cieplnej. W przypadku inwestycji termomodernizacyjnych zasadna jest analiza parametrów cieplnych tych wyrobów, w tym służących do izolacji wysokotemperaturowych, w celu sprawdzenia, czy są one zgodne z deklarowanymi właściwościami i zapewniają opłacalność prowadzonych prac.

W artykule:

• Wyznaczanie i weryfikacja krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła
• Sprawdzanie deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła
• Prawidłowe wyznaczenie krzywej deklarowa­nego współczynnika przewodzenia ciepła

Opisane w artykule działania generalnie dotyczą producenta bądź upoważnionego przedstawiciela wprowadzającego wyrób do obrotu i zapewniającego stałość jego właściwości użytkowych. 

W przypadku odbiorców wyrobu dostępnego na rynku czy też projektantów określających potencjalne oszczędności inwestycji termomodernizacyjnej sprawdzenie deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła jest w praktyce ograniczone do wykonania badań wyrobu w odpowiednio wyposażonym laboratorium lub analizy i potwierdzenia deklaracji własności cieplnych wyrobu na podstawie dostępnych informacji od producenta. Informacje te to przede wszystkim deklaracja właściwości użytkowych oraz raporty i sprawozdania z badań udostępniane przez producentów na firmowych stronach internetowych (dostępność powyższych danych jest, zdaniem autorów, dobrą praktyką). 

Czytaj też: Termomodernizacja istniejących izolacji technicznych w instalacjach >>

Jeśli wyniki pomiarowe zostały udostępnione, ich analiza pozwoli ocenić, czy deklarowane parametry są opracowane z wykorzystaniem poprawki statystycznej/bezpieczeństwa (więcej – w dalszej części artykułu), czy też bez uwzględnienia zagrożeń związanych np. z niejednorodnością produkcji. Z analizy informacji prezentowanych przez producentów wynika, że pewna ich część traktuje zmierzone wartości współczynnika przewodzenia ciepła jako wartości deklarowane i na tej podstawie wyznacza krzywą deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła (jej definicja poniżej), bez uwzględnienia ww. poprawki. Jest to postępowanie, które w praktyce może skutkować zaaplikowaniem wyrobu o parametrach niespełniających założeń inwestorskich. Inną dość częstą praktyką jest podawanie wartości maksymalnej temperatury stosowania wyrobu wyższej niż maksymalna wartość temperatury, w której został określony deklarowany współczynnik przewodzenia ciepła – nie odpowiada to postanowieniom norm wyrobów, zgodnie z którymi krzywa deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła powinna być określona w całym zakresie temperatur stosowania, a nie tylko w jego pewnej części.

Producenci wyrobów do izolacji cieplnej wyposażenia budynków i instalacji przemysłowych (np. wełny mineralnej, pianek poliuretanowych, pianek kauczukowych, polipropylenowych wg odpowiednich norm wyrobów [1–5]) zobowiązani są do przedstawienia krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła dla danego wyrobu [6]. Krzywa ta, określona jako zależność współczynnika przewodzenia ciepła wyrobu od temperatury, powinna charakteryzować własności cieplne w całym temperaturowym zakresie stosowania izolacji. Krzywa deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła (podobnie jak pozostałe deklarowane właściwości określone przez odpowiednie specyfikacje wyrobów) jest deklarowana na odpowiedzialność producenta i powinna być zakomunikowana odbiorcy wyrobu (np. określona w deklaracji właściwości użytkowych, umieszczona na etykiecie wyrobu). Producent powinien ustanowić efektywny nadzór nad dotrzymywaniem deklarowanych właściwości cieplnych poprzez objęcie ich systemem zakładowej kontroli produkcji, czyli m.in. periodycznym sprawdzaniem krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła.

Wyznaczanie i weryfikacja krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła

W zależności od rodzaju materiału korelacja współczynnika przewodzenia ciepła od temperatury ma różny przebieg (rys. 1).

Zależność współczynnika przewodzenia ciepła
Rys. 1. Zależność współczynnika przewodzenia ciepła różnych materiałów od temperatury [7]

W celu wyznaczenia krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła zgodnie z PN-EN ISO 13787 Wyroby do izolacji cieplnej wyposażenia budynków i instalacji przemysłowych. Określanie deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła [7] pierwszym etapem postępowania jest przedstawienie przez producenta proponowanej krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła. Kolejnym etapem działań jest wykonanie badań na reprezentatywnej próbce (próbkach) wyrobu w celu weryfikacji proponowanej krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła [8]. Producenci powinni w tym momencie wziąć pod uwagę zagadnienia formalne wprowadzania wyrobu do obrotu (Załącznik ZA do norm [1–5]) i zdaniem autorów powyższe badania powinny być przeprowadzone w laboratoriach notyfikowanych.

W PN-EN ISO 13787 nie zostały wyraźnie sprecyzowane wytyczne, na jakiej podstawie producent powinien określić proponowaną krzywą. Zdaniem autorów podstawą, do jej określenia mogą być wyniki pomiarów bezpośrednich bądź pośrednich czy też wartości szacowane na podstawie innych znanych wyrobów producenta.

Aby prawidłowo przeprowadzić badania w celu weryfikacji proponowanej krzywej, należy [8]:

  • uzyskać co najmniej trzy wyniki pomiarowe współczynnika przewodzenia ciepła w różnych temperaturach (różnica pomiędzy kolejnymi temperaturami pomiaru nie powinna przekroczyć 100 K w zakresie do 500°C, a powyżej tej temperatury nie powinna być większa niż 200 K),         
  • uzyskać pomiary w całym zakresie stosowania wyrobu (maksymalna temperatura stosowania [10] powinna być górną granicą zakresu temperatur badania, ponieważ nie jest dopuszczalne ekstrapolowanie wyników badań poza zakres temperatur badania współczynnika przewodzenia ciepła),         
  • wykonać pomiary przy różnicy temperatur strony zimnej i ciepłej aparatów do badań dobranej tak, aby uzyskać maksymalną dokładność pomiaru (jednak nie mniejszej niż 10 K),   
  • wykonać pomiary na próbkach poddanych procesowi starzenia (jeżeli proces starzenia jest istotny z punktu widzenia właściwości cieplnych).

Warto w tym momencie podkreślić, że zgodnie z zapisami przywołanych wcześniej norm [1–5] za reprezentatywne mogą zostać uznane:   

  • dla wyrobów płaskich – badania na jednej próbce (aczkolwiek normy zalecają uwzględnienie sytuacji, gdy dla całego zakresu grubości deklarowana jest jedna wartość współczynnika przewodzenia ciepła),   
  • dla otulin – badania na czterech próbkach (dla dwóch różnych średnic wewnętrznych, najmniejszej i największej grubości dla każdej ze średnic wewnętrznych).

W przypadku gdy wyniki badań współczynnika przewodzenia ciepła wyrobu w całym zakresie temperatur stosowania znajdują się poniżej proponowanej krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła, proponowana krzywa staje się krzywą deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła dla danego wyrobu (zamiast krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła dopuszczalne jest prezentowanie wartości deklarowanych w postaci tabeli).

Jeżeli natomiast jedna zmierzona wartość (lub więcej) przekracza o co najmniej 10% wartość współczynnika przewodzenia ciepła z proponowanej krzywej, wówczas nie może być ona przyjęta jako krzywa deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła.

W przypadku gdy wartości pomiarowe są wyższe od odpowiadających im współczynników przewodzenia ciepła z proponowanej krzywej, ale żadna z nich nie przekracza proponowanej wartości o 10%, możliwe jest podjęcie działań zmierzających do podtrzymania pierwotnie proponowanej krzywej. Wymagane jest w tym celu przeprowadzenie badań na dwóch kolejnych próbach materiałowych:

  • jeżeli istnieją wyniki pomiarów przekraczające o co najmniej 10% wartość współczynnika przewodzenia ciepła z proponowanej krzywej, należy ją definitywnie odrzucić (nie może być ona przyjęta jako krzywa deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła),         
  • jeżeli żaden z nowych wyników pomiarów nie przekracza o 10% wartość współczynnika przewodzenia ciepła z proponowanej krzywej, następuje obliczenie wartości średniej z trzech pomiarów dla danej temperatury i porównanie z wartością z proponowanej krzywej (proponowana krzywa staje się krzywą deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła dla danego wyrobu, jeżeli wszystkie wyliczone wartości średnie są równe lub mniejsze od wartości z proponowanej krzywej).

Jednym z częściej występujących braków przy określaniu krzywej deklarowanej jest nieuwzględnienie podejścia statystycznego (bądź innego) dającego wysokie prawdopodobieństwo, że wartości współczynnika przewodzenia ciepła produkowanych materiałów będą leżały poniżej krzywej deklarowanego współczynnika przewodzenia ciepła. Ustalenie krzywej bez uwzględnienia „poprawki statystycznej/bezpieczeństwa” może skutkować tym, że niewielka zmiana w wyrobie, np. w zakresie gęstości, może spowodować niespełnienie deklaracji producenta. Co więcej, brak poprawki fałszuje parametry cieplne, wprowadzając w błąd potencjalnych klientów.

Chcesz być na bieżąco? Czytaj nasz newsletter!

[izolacja, izolacja cieplna, budynki, instalacje przemysłowe, przewodzenie ciepła, termoizolacja]

   01.03.2019

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie

 


Na czym polega innowacja w wentylacji dachowej »

wentylatory dachowe

 



Czy w dzisiejszych czasach rozwiązania pomiarowe śą wystarczające »

Pompy ciepła opracowane z myślą o nowych wymaganiach »
rozwiązania pomiarowe pompy ciepła
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Co zmieniła unijna strategia na rzecz tworzyw sztucznych »

tworzywa sztuczne

 



Poznaj nowe zastosowanie pomp w pralniach przemysłowych »

Skorzystaj z najtańszego programu do sporządzania świadectw energetycznych budynku »
wentylacja klatki schodwej program do rozliczeń
jestem na bieżąco »  korzystam z udogodnień »

 


Jak działają i czym różnią się względem siebie zawory sterowane pneumatycznie »

zawory sterowane pneumatycznie

 



Poznaj technikę skutecznego oddymiania klatki schodowej »

Czy są nowe technologie w systemach ogrzewania podłogowego »
wentylacja klatki schodwej ogrzewanie podłogowe
umiem więcej »   wiem więcej »

 


Poznaj najważniejsze cechy użytkowe centrali rekuperacyjnej »

centrale rekuperacyjne

 



Szybka i sprawna kanalizacja pomieszczeń w domu jednorodzinnym » Jak zabezpieczyć kocioł po sezonie grzewczym »
kanalizacja inwentaryzacja kotla grzewczego
wiem więcej » poznaj dziś »

 


Jak działa nowoczesna studnia wodomierzowa »

studnia wodomierzowa zastosowanie

 



"Less waste" pod kątem instalatora - na co zwrócić uwagę » Za pomocą jakiego urządzenia podnieść ciśnienie wody w budynku mieszkalnym »
grzejnik armatura pompa
wiem więcej » spróbuj już dziś »

 


Jak uzdatnić wodę w instalacji HVAC  »

uzdatnianie wody

 



Dobierz grzejnik do pomp ciepła i kondensatorów »

Instalatorze sprawdź dostępne webinary »
rozwiązania pomiarowe webinary instalator
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
3/2020

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 3/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - Hybrydowa wentylacja pożarowa
  • - Wytwornice wody lodowej
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl