Program „Czyste Powietrze” – ocena skutków i propozycje zmian

„Clean Air” Programme – impact assessment and proposals for amendments
W artykule zawarto analizę wybranych zagadnień prawnych i  technicznych dotyczących termomodernizacji domów jednorodzinnych i  programu likwidacji niskiej emisji. Zaproponowano zmiany w celu skuteczniejszej realizacji tych celów.
W artykule zawarto analizę wybranych zagadnień prawnych i technicznych dotyczących termomodernizacji domów jednorodzinnych i programu likwidacji niskiej emisji. Zaproponowano zmiany w celu skuteczniejszej realizacji tych celów.
Fot. Redakcja RI
Ciąg dalszy artykułu...

Program a nowe budynki

Jako koszty kwalifikowane dla nowo budowanych jednorodzinnych budynków mieszkalnych można zaliczyć m.in.:

a) węzeł cieplny z programatorem temperatury wraz z wykonaniem usługi montażu nowego źródła ciepła;
b) pompę ciepła z osprzętem wraz z wykonaniem usługi montażu nowego źródła ciepła;
c) kocioł gazowy kondensacyjny ze sterowaniem, armaturą zabezpieczającą i regulującą, układem doprowadzenia powietrza i odprowadzenia spalin, zbiornikiem na gaz wraz z wykonaniem montażu nowego źródła ciepła;
d) kocioł olejowy kondensacyjny ze sterowaniem, armaturą zabezpieczającą i regulującą, układem doprowadzenia powietrza i odprowadzenia spalin, zbiornikiem na olej wraz z wykonaniem usługi montażu nowego źródła ciepła;
e) materiały budowlane wchodzące w skład systemu ogrzewania elektrycznego wraz z wykonaniem usługi montażu nowego źródła ciepła;
f) kocioł na paliwo stałe spełniający co najmniej wymagania określone w rozporządzeniu Komisji (UE) 2015/1189 z dnia 28 kwietnia 2015 r. w sprawie wykonania dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/125/WE w odniesieniu do wymogów dotyczących ekoprojektu dla kotłów na paliwa stałe (Dz.Urz. UE L 193 z 21.07.2015, s. 100) wraz z wykonaniem usługi montażu nowego źródła ciepła;
g) przyłącze do sieci ciepłowniczej, gazowej, elektroenergetycznej w przypadku podłączenia nowego źródła ciepła wraz z wykonaniem usługi montażu.

Jest to możliwe, jeżeli dla przegród zostaną spełnione wymagania WT2021. W tym miejscu pojawia się pytanie o sensowność takiego finansowania, szczególnie w sytuacji, gdy wypełnienie tych wymagań może tylko minimalnie podnieść koszt budowy domu w stosunku do tego, co jest obecnie wymagane.

Węgiel, węgiel, węgiel...

Program „Czyste Powietrze” nadal dopuszcza i w pełni akceptuje montaż kotłów na paliwa stałe. Co więcej, możliwość montażu kotła na węgiel wyłącznie w przypadku, gdy nie ma możliwości podłączenia budynku do sieci ciepłowniczej lub gazowej, zostanie rozszerzona na wszystkie kotły na paliwo stałe (również biomasę). Zmiana ta wejdzie w życie od 1 lipca 2019 r. 

W sytuacji gdy nie ma sieci ciepłowniczej lub gazowej, program „kapituluje” i dopuszcza kotły węglowe, choć może finansować inne rozwiązania, takie jak pompy ciepła, kotły kondensacyjne olejowe czy na gaz płynny. Program dopuszcza również pozostawienie kominków wykorzystywanych na cele rekreacyjne (przeznaczone do miejscowego ogrzewania pomieszczeń). Będzie to kolejne pole do nadinterpretacji wymagań i ich zmiękczania.

Czytaj też: Ulga podatkowa na przedsięwzięcia termomodernizacyjne >>

Ubóstwo energetyczne

Słowo klucz w walce ze smogiem to tzw. ubóstwo energetyczne, z którym program „Czyste Powietrze”ma walczyć. Rodzi się jednak pytanie: czy rzeczywiście to robi? Osoba mająca 90% dotacji otrzyma 90%×53 000 = 47 700 zł. Pozostałą różnicę może otrzymać jako pożyczkę, czyli 126 244,00 – 47 700 = 75 544,00 zł. Gdyby uwzględnić realny poziom cen, to oprócz dotacji oraz pożyczki z WFOŚiGW inwestor musi mieć ponad 50 000 zł środków własnych – patrz tabela 6 i 7. Biorąc pod uwagę powyższe, osoby mające dochód miesięczny do 600 zł musiałyby oddawać go w całości przez 15 lat na spłatę preferencyjnego kredytu z WFOŚiGW. Osoby o najniższych dochodach nie otrzymają kredytu komercyjnego, więc może to je powstrzymywać przed udziałem w tym programie. Zatem połączenie celów – likwidacji niskiej emisji i ubóstwa energetycznego – wydaje się wątpliwe przy obecnym kształcie programu „Czyste Powietrze”. 

Koszt kompleksowej termomodernizacji domu jednorodzinnego
Tabela 6.Koszt kompleksowej termomodernizacji domu jednorodzinnego
Koszty kwalifikowane i rynkowe
Tabela 7.Koszty kwalifikowane i rynkowe

Podsumowanie

Należy pozytywnie przyjąć powstanie programu „Czyste Powietrze”, którego celem jest likwidacja smogu. Niestety brakuje mu konsekwencji i przejrzystości. Można odnieść wrażenie, że chciano tym programem zadowolić wszystkie grupy społeczeństwa. Tym samym umknął cel główny – czyli walka ze smogiem.

Osoby mniej zasobne, dotknięte ubóstwem energetycznym, mają małe szanse skorzystania z tego programu, a brak konsekwencji w eliminacji kotłów oraz pieców na paliwa stałe czyni ten program mało efektywnym w zakresie głównego celu.

Jedyne grupy beneficjentów, które mogą być z tego programu zadowolone i mogą odnieść wymierne korzyści, to osoby budujące nowe domy oraz mogące wykazać niskie legalne dochody. Program całkowicie pominął sporą grupę osób palących węglem, a mianowicie mieszkańców budynków wielorodzinnych, zwłaszcza kamienic. A są to budynki, w których ze względu na ograniczenia konserwatora zabytków czy konstrukcyjne wymiana źródła ciepła i termomodernizacja są bardzo kosztowne. Co więcej, budynki te są zlokalizowane na obszarach dotkniętych wysokim poziomem emisji i problemem smogu.

Spore wątpliwości budzi też kwestia kosztów programu i źródeł finansowania. W obecnej sytuacji program stanowi bardzo duże obciążenie dla WFOŚiGW (zarówno kadrowe, jak i organizacyjne), a wraz z wypłatą pierwszych środków będzie to też obciążenie finansowe.

Próżno szukać w budżecie państwa na 2019 rok środków na program „Czyste Powietrze”, a zasoby NFOŚiGW oraz WFOŚiGW w którymś momencie się skończą. Program w tym roku będzie wymagał kolejnej zmiany, gdyż sporo kwestii pozostało do rozwiązania (np. kontrolowanie i rozliczanie realizacji inwestycji). Jednocześnie w najbliższym czasie ma być ogłoszony kolejny program termomodernizacyjny. Oby tylko „Czyste Powietrze” nie podzieliło za rok czy dwa losów programu RYŚ.

Literatura

  1. Efektywność energetyczna w Polsce. Przegląd 2017, http://efektywnapolska.pl/wp-content/uploads/2018/03/KK_IES_Przeglad2017_WydEl_160x230mm_2018_03_21-www.pdf.
  2. http://nfosigw.gov.pl/oferta-finansowania/srodki-krajowe/programy-priorytetowe/rys---termomodernizacja-budynko-jednorodzinnych/najczesciej-zadawane-pytania.
  3. http://www.nfosigw.gov.pl/czyste-powietrze/aktualnosci/art,11,nabor-wnioskow-w-programie-czyste-powietrze-wznowiony.html.
  4. Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów (DzU nr 223/2008, poz. 1459).
  5. Ustawa z dnia 6 grudnia 2018 r. o zmianie ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz niektórych innych ustaw (DzU 2019, poz. 51).
  6. Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 września 2017 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o świadczeniach rodzinnych (DzU 2017, poz. 1952).
  7. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU nr 75/2002, poz. 690, z późn. zm.).
Chcesz być na bieżąco? Czytaj nasz newsletter!
   15.03.2019

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie

 


Jak odzyskać 40% ciepła z wody prysznicowej »

 



Jak działają panele fotowoltaiczne » Projektujesz istalacje gazowe? To rozwiązanie jest dla Ciebie »
czytam więcej » spróbuj już dziś »

 


Rodzaje i zastosowanie kluczy płaskich »

 



Poznaj zalety pompy woda-powietrze » Kto wyznacza nowe standardy w projektowniu instalacji? »
pompy ciepła innowacyjne projektowanie instalacji
czytam więcej » czytam więcej »

 


Poznaj sprawdzone metody na pomiar spalin w zamkniętym pomieszczeniu »

pomiar spalin

 



Jakie produkty pomogą ci w walce o czyste powietrze » Czy da się wykonać serwis pompy ciepła bez problemów? »
program czyste powietrze serwis pompy ciepła
 czytam więcej » czytam więcej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


4/2019

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 4/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Smart Buldings
  • - Budynki niemal zeroenergetyczne
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl