Projektowanie wentylacji w garażach zamkniętych

Próba wentylacji z gorącym dymem na Stadionie Narodowym w Warszawie. W czasie pokazu zainscenizowano pożar samochodu na parkingu pod obiektem – system wentylacji skutecznie usunął dym, utorował drogę ewakuacji i umożliwił dostęp ekipom ratowniczym
Próba wentylacji z gorącym dymem na Stadionie Narodowym w Warszawie. W czasie pokazu zainscenizowano pożar samochodu na parkingu pod obiektem – system wentylacji skutecznie usunął dym, utorował drogę ewakuacji i umożliwił dostęp ekipom ratowniczym
Fot. FläktGroup

O ile wcześniej samochody mieściły się na ulicach, obecnie jest ich tak dużo, że w miastach w nowych i modernizowanych budynkach powstaje coraz więcej podziemnych garaży zamkniętych. Muszą być one wyposażone w skuteczną wentylację, która usunie produkty spalania z silników samochodowych różnego typu oraz wycieki gazów wybuchowych z instalacji gazowych pojazdów zasilanych propanem-butanem lub metanem. Większe garaże dodatkowo muszą mieć wentylację oddymiającą.

W artykule:

• Wentylacja bytowa
• Spaliny i tlenek węgla
• Gazy wybuchowe
• Wentylacja oddymiająca

Kwestie wentylacji garaży reguluje rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie [1]. Przepisy te (§ 108) wymagają stosowania różnych rozwiązań w zależności od lokalizacji garażu, jego wielkości i tego, czy jest on otwarty, czy zamknięty. Regulują też kwestie wentylacji bytowej i pożarowej.

Wentylacja bytowa

Jej celem jest utrzymanie prawidłowych warunków w garażu poprzez rozrzedzenie i usunięcie spalin z silników samochodowych oraz zapobieganie ryzyku gromadzenia się i wybuchu gazów wybuchowych z nieszczelnych instalacji gazowych w pojazdach.

Czytaj też: Oddymianie garaży zamkniętych – wymagania przepisów a efektywność rozwiązań technicznych >>

W zamkniętych nieogrzewanych garażach nadziemnych wolno stojących, przybudowanych lub wbudowanych w inne budynki należy stosować co najmniej wentylację naturalną, przez przewietrzanie otworami wentylacyjnymi umieszczonymi w ścianach przeciwległych lub bocznych bądź we wrotach garażowych, o łącznej powierzchni netto otworów wentylacyjnych nie mniejszej niż 0,04 m2 na każde wydzielone przegrodami budowlanymi stanowisko postojowe [1].

W garażach ogrzewanych nadziemnych lub częściowo zagłębionych, mających nie więcej niż 10 stanowisk postojowych, należy stosować co najmniej wentylację grawitacyjną, zapewniającą 1,5-krotną wymianę powietrza na godzinę [1]. Z tym, że wyrażenie „co najmniej” zawarte w przepisach należy rozumieć jako sugestię zastosowania wentylacji mechanicznej (kanałów wentylacyjnych lub wentylatorów kierunkowych).

W garażach zamkniętych powyżej 10 stanowisk postojowych oraz w kanałach rewizyjnych służących do profesjonalnej obsługi i naprawy samochodów bądź znajdujących się w garażach wielostanowiskowych należy stosować wentylację mechaniczną sterowaną czujkami niedopuszczalnego poziomu stężenia tlenku węgla [1].

W garażach zamkniętych, w których dopuszcza się parkowanie samochodów zasilanych gazem propan-butan i gdzie poziom podłogi znajduje się poniżej poziomu terenu, należy stosować wentylację mechaniczną sterowaną czujnikami niedopuszczalnego poziomu stężenia gazu propan-butan. Kolejne wymaganie związane z zapobieganiem wybuchowi gazów mogących wyciec z instalacji w samochodach to zakaz instalowania studzienek rewizyjnych (§ 281), czyli miejsc, w których mógłby się gromadzić gaz cięższy od powietrza – w razie wycieku powinien się on rozlać po dużej płaskiej powierzchni i wentylacja powinna go na tyle rozrzedzić, żeby nie doszło do wybuchu [1]. 

Sterowanie wentylacją bytową 

Spaliny z silników samochodów zawierają kilkaset związków i substancji chemicznych, toksycznych i nietoksycznych. Najgroźniejszy dla ludzi jest tlenek węgla – może spowodować zatrucie śmiertelne. Inne związki są szkodliwe, lecz nie trujące. Za najlepszy wskaźnik jakości powietrza zanieczyszczonego spalinami w garażach uznawany jest poziom tlenku węgla, dlatego detektory tego gazu wykorzystywane są jako sterowniki wentylacji mechanicznej.

Warunki Techniczne [1] wyraźnie określają, gdzie powinny zostać zastosowane detektory CO (§ 108). Jednak w pewnych sytuacjach detektory te mogą nie sprostać stawianym zadaniom – nie ze względu na przepisy, ale zapobieganie koncentracji związków szkodliwych. Dotyczy to pojazdów z silnikami wysokoprężnymi. Emitują one w spalinach na tyle małe ilości tlenku węgla, że możliwe jest, iż detektory CO nie zareagują, pomimo że powietrze będzie zanieczyszczone innymi substancjami szkodliwymi dla zdrowia, m.in. CO2, tlenkami azotu, sadzą i węglowodorami. Zatem w garażach zamkniętych – pomimo braku takiego obowiązku – sterowanie wentylacją bytową warto opierać także na detektorach dwutlenku węgla. Gaz ten zawsze pojawia się w spalinach i jest dokładnie mierzony za pomocą sensorów optycznych pracujących w podczerwieni.

Przykład ulokowania wentylatorów
Przykład ulokowania wentylatorów strumieniowych w garażu pod budynkiem wielorodzinnym [14] Fot. G. Kubicki

Spaliny i tlenek węgla

Dla stężenia tlenku węgla w garażach nie zostały w przepisach budowlanych ustanowione poziomy i do wymiarowania wentylacji przyjmuje się regulacje zawarte w rozporządzeniu w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy [3]. Rozporządzenie to określa m.in.: 

  1. NDS – najwyższe dopuszczalne stężenie – wartość średnia ważona stężenia, którego oddziaływanie na pracownika w ciągu 8-godzinnego dobowego i przeciętnego tygodniowego wymiaru czasu pracy, określonego w ustawie Kodeks pracy, przez okres jego aktywności zawodowej nie powinno spowodować ujemnych zmian w jego stanie zdrowia oraz w stanie zdrowia jego przyszłych pokoleń;
  2. NDSCh – najwyższe dopuszczalne stężenie chwilowe – wartość średnia stężenia, które nie powinno spowodować ujemnych zmian w stanie zdrowia pracownika, jeżeli występuje w środowisku pracy nie dłużej niż 15 minut i nie częściej niż 2 razy w czasie zmiany roboczej, w odstępie czasu nie krótszym niż 1 godzina;
  3. NDSP – najwyższe dopuszczalne stężenie pułapowe – wartość stężenia, która ze względu na zagrożenie zdrowia lub życia pracownika nie może być w środowisku pracy przekroczona w żadnym momencie.

Rozporządzenie [3] stanowi, że dla tlenku węgla NDS wynosi 23 mg/m3 (tj. 20 ppm, czyli 0,002%), a NDSCh – 117 mg/m3 (100 ppm). Wartości NDSP rozporządzenie nie podaje. Niemieckie wytyczne zalecają przyjmowanie do obliczeń wentylacji w garażach stężenia wynoszącego 60 ppm jako wartości średniej ważonej 15-minutowej [5].

Kolejny ważny aspekt wymiarowania wentylacji bytowej w garażach zamkniętych to poziom emisji CO w spalinach. Kiedyś przyjmowano, że emitują one 4,5% CO, obecnie, że nawet poniżej 0,5%. Ale nie jest to przesłanka do wyznaczania skuteczności wentylacji. Z uwagi na bezpieczeństwo projektuje się instalacje na 4% CO w spalinach. Groźne dla życia ludzi ilości spalin i CO w garażach zamkniętych wydzielają się już w ciągu kilku minut. Przy braku sprawnej wentylacji w garażu jednoczesna praca kilkunastu silników samochodowych mogłaby się skończyć nawet śmiertelnym zatruciem przebywających w nim osób.

Metodyka obliczania strumienia zewnętrznego powietrza wentylacyjnego wg wytycznych niemieckich przedstawiona została w artykule A. Charkowskiej w „Rynku Instalacyjnym” 1–2/2012 [5]. Znaleźć tam można także tabelę z danymi szacunkowymi, które można wykorzystać, gdy brakuje informacji wystarczających do wykonania dokładnych obliczeń. Obliczenia strumienia powietrza wentylacyjnego dla instalacji wentylacji mechanicznej należy tak przeprowadzić, aby możliwa była ich wiarygodna weryfikacja, z uwzględnieniem wszystkich warunków środowiskowych i eksploatacyjnych.

Gazy wybuchowe

Następne ważne zagadnienie to detekcja gazu propan-butan. Detektory LPG służą jako sterowniki uruchamiające wentylację mechaniczną w przypadku wycieku tego gazu, a ich stosowanie wymagane jest w garażach zamkniętych, w których dopuszcza się parkowanie samochodów zasilanych tymi gazami i podłoga znajduje się poniżej poziomu terenu.

Wentylacja bytowa powinna zapobiegać także niebezpieczeństwom związanym z wyciekiem metanu (CNG) z instalacji w samochodzie. Na razie nie ma obowiązku stosowania takich detektorów, ale projektując instalację, warto przewidzieć miejsce na detektory CNG, tym bardziej że producenci oferują je jako produkty mogące pracować w ramach jednej instalacji sterowania wentylacją.

Zatem optymalny system wentylacji mechanicznej garaży powinien uwzględniać konieczność usuwania zarówno gazów trujących i wybuchowych lżejszych, jak i cięższych od powietrza, tak aby skutecznie usuwać CO, LPG i CNG, a w przyszłości, gdy w samochodach będą ogniwa paliwowe, także wodór. Dlatego instalacje wywiewne powinny mieć otwory zlokalizowane pod stropem oraz nisko nad poziomem podłogi.

Jeśli na terenie garaży znajdują się warsztaty, kasy lub miejsca pracy np. pracowników ochrony, muszą one posiadać odrębną instalację wentylacyjną dostosowaną do warunków i wymagań dla danego pomieszczenia czy obszaru przeznaczonego do pracy [5].

Chcesz być na bieżąco? Czytaj nasz newsletter!

[wentylacja, garaże, garaże zamknięte, detektory, oddymianie, wymagania przeciwpożarowe, ochrona przeciwpożarowa, wentylacja oddymiająca, wentylacja bytowa, sterowanie wentylacją bytową]

   21.08.2019

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie

 


Jak uzyskać do 5000 zł za polecenie instalacji na gaz »

ogrzewanie na gaz


 

Który grzejnik wybrać? Aluminiowy czy stalowy »

grzejniki aluminiowe czy stalowe


 


Zaprojektuj niezawodne instalacje w budynku »

Czy wiesz, jakich błędów unikać przy instalacji? »

zawory antyskażeniowe
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


 Jak zapewnić skuteczny monitoring parametrów środowiskowych w pomieszczeniach medycznych »

izolacje w instalacji


 


Czy bezdotykowy design stanie się standardem? »

Jak zminimalizować stratę energii w układach wentylacyjnych »
armatura bezdotykowa
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Skróć czas montażu i uruchomienia układu mieszającego nawet o 50% »

uklad mieszający projektowanie



Jak zadbać o higienę w miejscach publicznych »

Na której platformie znajdziesz niezbędne narzędzia dla instalatora »
 
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Co zrobić kiedy nie możesz pozbyć się wody z wycieku »

wyciek z rury


 


Jaki wybrać płyn do instalcji w przemyśle spożywczym »

Od czego zacząć, gdy chcesz zabezpieczyć hale przemysłowe przed pożarem »
panele fotowoltaiczne ochrona przed pożarem
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Jak zabezpieczyć dylatację przed pożarem »

dyletacja

 



Do 77% oszczędności na zużyciu energii »

Z poradnika hydraulika - gdzie kupisz sprawdzony sprzęt »

cichy oszczedny klimatyzator hydraulik
jestem na bieżąco » korzystam z wiedzy »

 


Jakich elemntów potrzebujesz do projektu fotowoltaicznego »

alternatywne zrodla energii


 


Które pompy ściekowe mogą być stosowane na dużej głębokości » Upały dają się we znaki! Co lepsze? Centrala wentylacyjna czy rooftop? »
kanalizacja wentylatory
wiem więcej » poznaj dziś »

 


Czy pompa ciepła się opłaca »

alternatywne zrodla energii


 


Poznaj metody na oszczędność wody »

W czym tkwi sedno w projektowaniu instalacji grzewczej »
produkcja studni wodomierzowych
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Co osuszy powierznię do 80 m² »

osuszanie pomieszczeń


 

 


Ekspert Budowlany - zlecenia

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
10/2021

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 10/2021
W miesięczniku m.in.:
  • - Zmiany klimatyczne a ogrzewanie
  • - Rekomendacje dla central basenowych
Zobacz szczegóły

Bezpłatny newsletter

Mamy dla Ciebie prezent 


Wystarczy,

że zapiszesz się na newsletter,
a otrzymasz link do

e-book

" Kotły na biomasę i biopaliwa "

Zapisuję się »

Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl