Załóż konto na portalu i bezpłatnie pobierz wydanie Rynku Instalacyjnego 7-8/2019 

Usuwanie wirusów, grzybów i bakterii z powietrza wentylacyjnego i obiegowego

Removing germs (viruses, fungi and bacteria) from ventilation and indoor air
Zastosowanie lamp UV-C do dezynfekcji powietrza 
wentylacyjnego z opatentowanym wspomaganiem 
dezynfekcji
Zastosowanie lamp UV-C do dezynfekcji powietrza wentylacyjnego z opatentowanym wspomaganiem dezynfekcji
fot. Klingenburg

W powietrzu wewnętrznym użytkownikom pomieszczeń towarzyszy bogate mikrożycie biologiczne oraz cząstki zakaźne. Grzyby, bakterie i wirusy napływają do wnętrz wraz z powietrzem zewnętrznym, są też przynoszone (np. na ubraniach) i emitowane (np. podczas mówienia) przez użytkowników. Wiele powodowanych przez nie problemów zdrowotnych – alergie, astmy, choroby przenoszone drogą kropelkową – motywuje do poszukiwania sposobów na stałą dezynfekcję powietrza, która jednocześnie nie zaszkodzi użytkownikom.

Powietrze w pomieszczeniach zawiera szereg zanieczyszczeń i domieszek – wśród nich bioaerozol. Bioaerozol (aerozol biologiczny, aeroplankton) jest zbiorem cząstek biologicznych rozproszonych w powietrzu lub innej fazie gazowej i stanowi od 5 do 34% zanieczyszczeń powietrza wewnętrznego. Pochodzi zarówno z powietrza atmosferycznego (pył bakteryjny i zarodniki grzybów, głównie z rodzaju Cladosporium), jak i ze źródeł wewnętrznych – z górnych dróg oddechowych użytkowników pomieszczeń, złuszczonego naskórka, ale także podłóg czy ubrań (są to wirusy, pył bakteryjny i zarodniki grzybów domowych, głównie z rodzajów Penicillium i Aspergillus) [3]. Podobnie jak dla zanieczyszczeń fizykochemicznych, stężenie bioaerozolu w powietrzu w budynkach jest wyraźnie wyższe niż w powietrzu atmosferycznym. Wtórnym źródłem zanieczyszczeń biologicznych może się stać recyrkulacja powietrza [6], a nawet urządzenia wentylacyjno-klimatyzacyjne (szczególnie pracujące na powietrzu obiegowym), jeśli nie zostanie zachowany odpowiedni reżim higieniczny.

Wśród licznych składników bioaerozolu największą szkodliwość dla człowieka wykazują [3]:

  • grzyby (głównie zarodniki) (1–100 μm),
  • bakterie (0,1–2 μm),
  • wirusy (0,01–1 μm).

Cząstki o rozmiarach mniejszych niż 5–7 μm zazwyczaj pozostają zawieszone w powietrzu, stanowiąc frakcję tzw. respirabilną, czyli dostającą się do górnych i dolnych dróg oddechowych wraz z wdychanym powietrzem. Największe zagrożenie wśród tej frakcji stanowią cząstki mniejsze niż 2,5 μm ze względu na penetrację oskrzeli i płuc [3]. Cząstki biologiczne frakcji respirabilnej mogą bezpośrednio powodować astmę i alergię, stanowią także źródło chorób przenoszonych drogą powietrzną, takich jak grypa, ospa wietrzna, różyczka czy COVID-19 (choroby wirusowe), zapalenie płuc i oskrzeli, gruźlica, zapalenie opon mózgowych (bakteryjne) czy grzybicze choroby oskrzeli i płuc [3].

Jak usunąć patogeny z powietrza?

Zrozumienie związku między jakością mikrobiologiczną powietrza wewnętrznego a podatnością na alergie i nasileniem objawów chorób układu oddechowego (np. astmy) oraz – w ostatnich miesiącach – pandemia choroby COVID-19 sprawiają, że wśród użytkowników prywatnych i instytucjonalnych rośnie zainteresowanie jakością powietrza wewnętrznego pod względem czystości biologicznej. Uwaga kierowana jest zarówno na rolę systemów wentylacyjno-klimatyzacyjnych w usuwaniu bioaerozolu z powietrza wewnętrznego, jak i rozwiązania specjalistyczne umożliwiające ciągłą dezynfekcję powietrza w pomieszczeniach.

Amerykańska organizacja inżynierska ASHRAE w celu zapobieżenia rozprzestrzenianiu się wirusa SARS-CoV-2 – obok zachowania odpowiednich wartości temperatury i wilgotności, rozcieńczania zanieczyszczeń oraz prawidłowego rozprowadzania powietrza w pomieszczeniach – zaleca stosowanie „strategii” dezynfekcji [2]. Technikami dezynfekcji powietrza wewnętrznego o dobrze udokumentowanej skuteczności (potwierdzonej adekwatnymi badaniami) są według ASHRAE:

  • zaawansowana wentylacja – stosowanie filtrów o wyższej wartości MERV (minimalnej potwierdzonej wydajności) w przestrzeniach, w których przebywa duża liczba osób lub ryzyko zakażenia jest wyższe;
  • odkażanie powietrza w górnej części pomieszczenia oparte na UVGI (biobójcze promieniowanie UV – Ultraviolet germicidal irradiation), z możliwym zastosowaniem wentylatorów miejscowych jako dodatkiem do nawiewu powietrza [2].

Techniką, która może być stosunkowo łatwo zastosowana choćby w mobilnych („konsumenckich”) oczyszczaczach powietrza, jest dezaktywacja mikroorganizmów i wirusów z zastosowaniem plazmy niskotemperaturowej (zjonizowanego gazu przewodzącego ładunki elektryczne) [9].

Skuteczność powyższych technik usuwania patogenów z powietrza badana jest dla warunków laboratoryjnych. Przekładając te oceny na warunki rzeczywiste, należy wziąć poprawkę m.in. na osadzanie pyłu bakteryjnego, zarodników grzybów czy wirusów na powierzchniach w pomieszczeniu. Obniża to efektywność rozwiązań przeznaczonych do dezynfekcji strumienia powietrza. Dopiero wtórne uniesienie osadzonych patogenów umożliwi przejście zawierającego je powietrza przez urządzenia dezynfekujące i dezaktywację bioaerozolu. Nie należy więc technik dezynfekcyjnych przeznaczonych do zastosowania w wentylacji ogólnej, klimatyzacji i oczyszczaniu powietrza obiegowego traktować jako cudownego remedium na problemy powodowane przez patogeny znajdujące się w powietrzu (np. choroby). Są to środki poprawiające bezpieczeństwo użytkowników pomieszczeń i wspomagające kontrolę rozprzestrzeniania grzybów, bakterii i wirusów.

Czytaj też: Wodno-powietrzne systemy utrzymania komfortu w pokojach hotelowych >>

---

Literatura

  1. About UV-C, http://en.gla-uvc.nl/pagina/about_uvc (dostęp: 17.07.2020).
  2. ASHRAE Position Document on Infectious Aerosols (zatwierdzony przez Radę Nadzorczą ASHRAE), Atlanta, 14 kwietnia 2020 (dostęp: 27.04.2020).
  3. Chmiel M.J. i in.: Problemy monitoringu zanieczyszczeń mikrobiologicznych powietrza, „Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie”, tom 15, nr 1 (4), s. 17–27, Instytut Technologiczno-Przyrodniczy w Falentach, 2015.
  4. Downes A., Blunt T.P., On the Influence of Light upon Protoplasm, Proceedings of the Royal Society of London, Vol. 28, No. 190–195, p. 199–212, Royal Society of London, 1879, DOI:10.1098/rspl.1878.0109.
  5. Environmental Control for Tuberculosis: Basic Upper-Room Ultraviolet Germicidal Irradiation Guidelines for Healthcare Settings, Centers for Disease Control and Prevention, Atlanta 2009, www.cdc.gov/niosh/docs/2009-105/pdfs/2009-105.pdf (dostęp: 17.07.2020).
  6. Juszczyk G., Zalecenia dot. działań mających na celu ograniczenie ryzyka związanego z przenoszeniem się wirusa SARS-CoV-2 za pośrednictwem systemów wentylacyjno-klimatyzacyjnych wewnątrz budynków użyteczności publicznej oraz wielkopowierzchniowych obiektów handlowych, pismo Państwowego Zakładu Higieny nr B-BK-547-66/20, Warszawa, 8 maja 2020.
  7. List N: Disinfectants for Use Against SARS-CoV-2 (COVID-19), US Environment Protection Agency, June 2020, https://www.epa.gov/pesticide-registration/list-n-disinfectants-use-against-sars-cov-2-covid-19 (dostęp: 17.07.2020).
  8. Karlicek R. Jr., Germicidal UVC radiation: Fact and fiction about killing pathogens, webinarium Center Lighting Enabled Systems & Applications (LESA), Rensselaer Polytechnic Institute, 18 czerwca 2020.
  9. Kozielski L., Plazma i jej przeciwdrobnoustrojowe właściwości, https://us.edu.pl/dr-hab-inz-lucjan-kozielski-plazma-i-jej-przeciwdrobnoustrojowe-wlasciwosci (dostęp: 17.07.2020).
  10. Materiały techniczne firm: GLA, Klingenburg, Rectroseal, Signify, Trotec, Wigmors.
  11. Plasmacluster Ions™ Inactivate an Airborne Corona Virus – A World First Verification Research Conducted Jointly with the Kitasato Institute, informacja prasowa Sharp, Osaka 2004, https://global.sharp/pci/en/certified/pdf/viruses_01.pdf (dostęp: 17.07.2020).
  12. PN-EN 1822:2009 Wysokoskuteczne filtry powietrza (EPA, HEPA i ULPA).
  13. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 528/2012 z dnia 22 maja 2012 r. w sprawie udostępniania na rynku i stosowania produktów biobójczych (Dz.Urz. UE L 167/1 z 27.06.2012).
  14. Ryan K., McCabe K., Clements N., Hernandez M., Miller S.L., Inactivation of Airborne Microorganisms Using Novel Ultraviolet Radiation Sources in Reflective Flow-Through Control Devices, „Aerosol Science and Technology” 2010, Vol. 44, No. 7, p. 541–550, Taylor and Francis Group, London 2010, DOI:10.1080/02786821003762411.
  15. Signify and Boston University validate effectiveness of Signify’s UV-C light sources on inactivating the virus that causes COVID-19, https://www.signify.com/global/our-company/news/press-releases/2020/20200616-signify-boston-university-validate-effectiveness-signify-uvc-light-sources-on-inactivating-virus-that-causes-covid19 (dostęp: 17.07.2020).
  16. Ustawa z dnia 9 października 2015 r. o produktach biobójczych (t.j. DzU 2017, poz. 122).
  17. Wojtas K., Możliwość okresowego zwiększania skuteczności filtracji w instalacjach wentylacji mechanicznej dzięki zastosowaniu autonomicznych modułów filtracyjnych na przykładzie PARTICLE+, materiały konferencyjne XV Konferencji „Problemy jakości powietrza wewnętrznego w Polsce”, Politechnika Warszawska, Warszawa 2019.

W artykule:

• Jak usunąć patogeny z powietrza?
• Wysokoskuteczne filtry zatrzymują patogeny
• Promienie UV-C – sprawdzony dezynfekant

streszczenie

Artykuł omawia techniczne rozwiązania wspierające działanie instalacji wentylacyjno-klimatyzacyjnej w procesie ciągłego usuwania mikroorganizmów (bakterii, grzybów, pleśni) oraz wirusów (także SARS-CoV-2) z powietrza wewnętrznego. Wskazano zalety i wyzwania związane ze stosowaniem filtrów wysokoskutecznych, dezynfekcji promieniami UV-C oraz dezynfekcji plazmą. Podkreślono także znaczenie czyszczenia i higienizacji instalacji wentylacyjnej i klimatyzacji.



abstract

The paper focuses on technical solutions supporting ventilation and air conditioning in the process of removing (bacteria, fungi, moulds and viruses – SARS-CoV-2 included) from the indoor air. There were pointed advantages and challenges of applying highly effective particles filters, UV-C ray disinfection and plasma disinfection. There was also emphasized significance of cleaning and hygienisation of ventilation and air conditioning installations.

Chcesz być na bieżąco? Czytaj nasz newsletter!

[czystość powietrza, powietrze wewnętrzne, wirusy, bakterie, grzyby, dezynfekcja, uv-c, hepa, plazma, oczyszczacz powietrza, lampy uv, jakość powietrza wewnętrznego]

   17.08.2020
Dostęp do pełnej treści tego artykułu jest BEZPŁATNY, wymaga jednak zalogowania.
Logowanie
zapomniałem hasła
Załóż konto
Jeśli nie masz jeszcze Konta Użytkownika - prosimy o wypełnienie formularza rejestracyjnego. Czas potrzebny na założenie Konta Użytkownika to max. 1 minuta.
Chcę założyć konto użytkownika
Dlaczego warto założyć konto użytkownika?
otrzymujesz bezpłatny dostęp do wielu przydatnych informacji: artykułów znanych ekspertów, przeglądów produktów, porad i raportów
co tydzień otrzymasz bezpłatny Newsletter informujący o nowych artykułach, produktach i wydarzeniach związanych z izolacjami i rynkiem budowlanym
będziesz miał możliość brania udziału w konkursach z cennymi nagrodami
utworzysz swój Profil, dzięki któremu będziesz mógł brać udział w dyskusjach na Forum, wymieniać się poglądami z innymi użytkownikami oraz pisać opinie i komentarze
będziesz otrzymywać powiadomienia o promocjach i rabatach w naszej Księgarni Technicznej oraz zniżkach w sklepach naszych partnerów biznesowych.
Jednocześnie zapewniamy Cię, iż podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możesz zmienić swoje dane lub zażądać usunięcia konta.
Przed założeniem Konta sugerujemy zapoznać się z regulaminem.

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie

 


Zdradzamy - jak skutecznie regulować systemy chłodnicze »

klub instalatora

 



Dobierz urządzenie tłoczące do pomieszczenia » Energooszczędne źródła ciepła - jak je pozyskać »
kanalizacja pompy ciepła
wiem więcej » poznaj dziś »

 


Elektryka nie jest Ci obca? Dołącz do klubu »

klub instalatora

 



Jesteś instalatorem praktykującym? Zapisz się do klubu »

Poznaj sposób na wentylację pomieszczeń pracowniczych »
klimatyzatory klimatyzacja
doceniam jakość » korzystam z udogodnień »

 


Poznaj nowinki z branży HVAC »

klimatyzatory

 



Pompa ciepła, czy to się opłaca? »

Na czym polega automatyzacja instalacji  w technice budowlnej »
wymienniki ciepła systemy kanalizacyjne
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Grzejnik czy podłogówka - czym ogrzewać? »

ogrzewanie hybrydowe

 



Jak prawidłowo odizolować wodę kanalizacyjną od gruntowej »

Czy może być jeszcze lepszy system do odzysku ciepła? »
produkcja studni wodomierzowych film o pompowni ppoz
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Znajdź sposób na walkę z wilgocią w łazience »

wentylatory do łazienke

 



Poznaj sposób na optymalizację strat energii »

Jakie są korzyści płynące ze stosowania pomp wodnych »
pompy cyrkulacyjne pompy wodne
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Jak zaprojektować niezawodne instalacje w budynku »

innowacyjne projektowanie instalacji

 



Wentylacja w przemyśle - poznaj jej arkana »

Dobierz wielogazowy detektor podtynkowy »
wentylatory detektor gazów
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Ekspert Budowlany - zlecenia

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
9/2020

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 9/2020
W miesięczniku m.in.:
  • - WT 2021 w typowych projektach
  • - Regulacja ciśnienia i strumienia powietrza
Zobacz szczegóły
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl