Rozliczanie kosztów gazu ziemnego

Gaz ziemny na kuchence
Gaz ziemny na kuchence
fot. unsplash

Podczas wielu działań inwestycyjnych i audytorskich dokonuje się porównań kosztów zużycia energii pochodzącej z różnych nośników. Koszty ogrzewania i ciepłej wody nadal mają duży wpływ na wydatki związane z eksploatacją domów i mieszkań. Wprowadzona kilka lat temu zmiana jednostki służącej do rozliczania kosztu zużywanego gazu, ze zł/m3 na zł/kWh, ułatwiła porównywanie cen różnych nośników energii. Cena gazu wyrażana w zł/kWh odnosi się jednak do ciepła spalania, a nie wartości opałowej. Jest to uzasadnione w przypadku kotłów kondensacyjnych, ale już niepozostałych kotłów opalanych gazem. Przy porównywaniu kosztów eksploatacji właściwe byłoby przyjęcie jako własności kalorycznej gazu jego wartości opałowej, a nie ciepła spalania, aby odbiorca płacił za taką ilość energii, jaką może w sposób klasyczny wykorzystać.

1 sierpnia 2014 roku na mocy rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń w obrocie paliwami gazowymi [5] wprowadzona została nowa jednostka rozliczeniowa – kilowatogodzina (kWh) za zużywany gaz. Ilość gazu zużywanego w jednostce objętości (m3) nie uwzględnia jego rodzaju i parametrów. Natomiast kilowatogodzina (kWh) daje informację o ilości zużytej energii. Z kolei cena energii podawana w zł/kWh umożliwia porównywanie różnych nośników po uwzględnieniu ich sprawności przetwarzania.

Obecnie na fakturze odbiorcy gazu widnieje informacja o zużytym gazie w jednostkach objętości (m3), ale także współczynnik konwersji (kWh/m3) służący do przeliczenia ilości zużytego gazu na jednostkę energii (kWh). Po zastosowaniu ceny uwzględniającej przesył (zł/kWh) i nośnik (zł/kWh) otrzymuje się koszt zużytego medium (zł). Od wprowadzenia tych zasad minęło już siedem lat, ale nie zawsze odbiorcy gazu mają świadomość, za co płacą. Należy podkreślić, że pod pojęciem energii wygenerowanej po spaleniu gazu dostawca rozumie kaloryczność gazu, czyli wartość ciepła spalania.

W Polsce dostarczany gaz dzielony jest na dwa rodzaje: E (dawniej: wysokometanowy, GZ-50) i L (dawniej: zaazotowany, GZ-25, GZ-30, GZ-35, GZ-41,5). Wartość energetyczna każdego z nich jest inna, a prowadzenie rozliczeń w m3 w ogóle tego nie pokazuje. Problem ten wyeliminowano, wprowadzając rozliczenie w jednostkach energii poprzez podawanie współczynnika konwersji służącego do określenia energii, jaka została wygenerowana po spaleniu tego gazu.

Warto przeanalizować problem prawidłowego obliczania kosztów nośnika, w tym przypadku gazu grupy E. Na początek przyda się powtórka z termodynamiki [1] – w celu zrozumienia dalszych analiz.

Wartość opałowa to ilość ciepła wydzielana przy spalaniu jednostki masy lub jednostki objętości paliwa przy jego całkowitym i zupełnym spalaniu, przy założeniu, że para wodna zawarta w spalinach nie ulega skropleniu, pomimo że spaliny osiągną temperaturę początkową paliwa. Jej wartości dla danego okresu podaje KOBiZE.

Ciepło (entalpia [1]) spalania jest wartością kaloryczną paliwa. Jest to ilość ciepła wydzielana przy spalaniu jednostki masy lub jednostki objętości paliwa przy jego całkowitym i zupełnym spalaniu, przy założeniu, że spaliny osiągną temperaturę początkową paliwa i trwały dla nich stan skupienia w danych warunkach normalnych, tzn. przy ciśnieniu 101,325 kPa i temperaturze 25°C. Woda pochodząca z wilgoci paliwa i procesu spalania (nasycona CO2) znajduje się w postaci ciekłej i jest w stanie równowagi z jej parą, a popiół występuje w stanie stałym (wg PN-ISO 1928:2002 [7]). Czyli woda zawarta w spalinach ulega skropleniu, pomimo że spaliny osiągną temperaturę początkową paliwa. Aby to zjawisko wystąpiło w technice, zajść musi proces obniżenia temperatury spalin poniżej temperatury punktu rosy – np. w wymienniku kotła kondensacyjnego.

Temperatura punktu rosy tr to temperatura, w której rozpoczyna się proces skraplania gazu lub wybranego składnika mieszaniny gazów przy ustalonym ciśnieniu, a w przypadku mieszaniny gazów również przy określonym składzie. W procesie spalania przy współczynniku nadmiaru powietrza λ = 1,2 i wilgotności powietrza użytego do procesu spalania φ = 50% temperatury punktu rosy wynoszą:

  • dla spalin z gazu ziemnego: 56–57°C,
  • dla spalin z gazu płynnego: ok. 52°C,
  • dla spalin z oleju opałowego: ok. 47°C.

Czytaj też: Wymagania dotyczące ekoprojektu dla gazowych promienników podczerwieni >>

Utajone ciepło skraplania QC to różnica pomiędzy wartością opałową a ciepłem spalania – jest zmienna i zależy do tego, do jakiej temperatury zostaną schłodzone substraty procesu spalania. Podana temperatura spalin 25°C, która ma zostać osiągnięta po schłodzeniu, jest „temperaturą urzędniczą” i rzadko jest rzeczywiście osiągana.

Reakcję przejścia z fazy gazowej do ciekłej można zapisać równaniem:

Wzór na reakcję przejścia z fazy gazowej do fazy ciekłej

W tabeli 1 podano wartości ciepła skraplania w zależności od temperatury przy ciśnieniu atmosferycznym. Dodatkowo podano różnicę pomiędzy ciepłem skraplania przy danej temperaturze i w temperaturze z poprzedniej kolumny – niższej o 5 albo 10°C. Przy zmianie temperatury o 10°C zmiana wartości ciepła skraplania wynosi od 23 do 25 kJ/kg.

Tabela przedstawiająca zależności skraplania ciepła od temperatury

W tabeli 2 podano wartości ciepła skraplania QC i wartości opałowe QW dla różnych paliw oraz iloraz ciepła spalania i wartości opałowej.

Tabela wartości spalania ciepła oraz wartości opałowych dla paliw

Dla gazu ziemnego grupy E nadwyżka ciepła spalania w odniesieniu do wartości opałowej wynosi ok. 11%. Dokładne wartości potrzebne do obliczania kaloryczności gazu podawane są dla danego okresu rozliczeniowego na fakturach w postaci ilości zużytego gazu (m3) i współczynnika konwersji – mnożnika pozwalającego wyliczyć jednostkę energii (kWh). Mnożnik ten obliczany jest dla odbiorców o mocy do 110 kWh/h (moc do 110 kW) przez dostawcę jako iloraz średniej arytmetycznej wartości ciepła spalania z miesięcy okresu rozliczeniowego w MJ/m3 i liczby 3,6 (1 kWh = 3,6 MJ).

Chcesz być na bieżąco? Czytaj nasz newsletter!

[gaz ziemny, rozliczanie kosztów c.o., koszty zużycia energii, koszty ogrzewania, zużycie gazu]

   04.08.2021

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie



Zaprojektuj niezawodne instalacje w budynku »

Czy wiesz, jakich błędów unikać przy instalacji? »

zawory antyskażeniowe
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


 Jak zapewnić skuteczny monitoring parametrów środowiskowych w pomieszczeniach medycznych »

izolacje w instalacji


 


Czy bezdotykowy design stanie się standardem? »

Jak zminimalizować stratę energii w układach wentylacyjnych »
armatura bezdotykowa
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Zbliża się zima 100-lecia? Z jakim urządzeniem zaoszczędzisz najwięcej »

oszczednosc energii



O czym dowiesz się na międzynarodowym spotkaniu instalatorów »

Czy wiesz, na której platformie znajdziesz niezbędne narzędzia dla instalatora i dostaniesz 500zł »
 
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Co zrobić kiedy nie możesz pozbyć się wody z wycieku »

wyciek z rury


 


Jaki wybrać płyn do instalcji w przemyśle spożywczym »

Od czego zacząć, gdy chcesz zabezpieczyć hale przemysłowe przed pożarem »
panele fotowoltaiczne ochrona przed pożarem
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Jak zabezpieczyć dylatację przed pożarem »

dyletacja

 



Do 77% oszczędności na zużyciu energii »

Z poradnika hydraulika - gdzie kupisz sprawdzony sprzęt »

cichy oszczedny klimatyzator hydraulik
jestem na bieżąco » korzystam z wiedzy »

 


 


Które pompy ściekowe mogą być stosowane na dużej głębokości » Upały dają się we znaki! Co lepsze? Centrala wentylacyjna czy rooftop? »
kanalizacja wentylatory
wiem więcej » poznaj dziś »

 



Poznaj metody na oszczędność wody »

W czym tkwi sedno w projektowaniu instalacji grzewczej »
produkcja studni wodomierzowych
jestem na bieżąco » korzystam z udogodnień »

 


Ekspert Budowlany - zlecenia

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »

Co Szperacz wyszperał ;-)

źle wykonana instalacja

Sztywniactwo i niechlujstwo - zobacz i skomentuj »

Dla tych, którzy szukają bardziej elektryzujących wrażeń Szperacz ma dziś coś specjalnego - rozdzielnia w toalecie.

zaślepka


TV Rynek Instalacyjny


 tv rynek instalacyjny
7-8/2021

Aktualny numer:

Rynek Instalacyjny 7-8/2021
W miesięczniku m.in.:
  • - Nowe kotły gazowe
  • - Retencja wód opadowych
Zobacz szczegóły

Bezpłatny newsletter

Mamy dla Ciebie prezent 


Wystarczy,

że zapiszesz się na newsletter,
a otrzymasz link do

e-book

" Kotły na biomasę i biopaliwa "

Zapisuję się »

Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright © 2011 - 2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl