Zmiany w Warunkach Technicznych – wymagania społeczne i ekologiczne
Zmiany w Warunkach Technicznych – wymagania społeczne i ekologiczne. Fot. Unsplash
Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 27 października 2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU 2023, poz. 2442), wprowadza zmiany, których celem jest zwiększenie jakości i bezpieczeństwa budynków oraz dostosowanie ich do wymogów ekologicznych i społecznych. Nowe regulacje będą obowiązywać od 1 kwietnia 2024 r.
Wielkości i odległości
Wprowadzono minimalną powierzchnię lokalu użytkowego w nowo projektowanych budynkach (oprócz zamieszkania zbiorowego i jednorodzinnych): 25 m2 (§ 56a). Możliwe jest wykonanie lokalu o mniejszej powierzchni, pod warunkiem że znajduje się on na pierwszej lub drugiej kondygnacji nadziemnej i jest do niego bezpośredni dostęp z zewnątrz budynku. Ma to zapobiegać budowie lokali użytkowych, które są potem sprzedawane jako „lokale inwestycyjne” i użytkowane jak lokale mieszkalne.
Ważne zmiany dotyczą budynków wielorodzinnych. Powstaje obowiązek zachowania odległości 5 m od granicy działki dla budynków wielorodzinnych o wysokości ponad 4 kondygnacji nadziemnych (§ 12). Dotyczy to budynków zwróconych w stronę granicy działki ścianą bez okien czy drzwi jak i z oknami i drzwiami. Wyjątkiem są sytuacje, gdy sąsiednia działka budynku wielorodzinnego jest działką drogową lub placem publicznie dostępnym. Plac publicznie dostępny to ogólnodostępny teren placu czy rynku służący rekreacji lub komunikacji. Jest on przewidziany w planie miejscowym jako teren placu lub rynku albo teren publicznej komunikacji drogowej, a w przypadku braku planu – jako teren rekreacyjno-wypoczynkowy (Bz) lub droga (dr).
Kolejnym wymaganiem jest odległość od granicy działki budowlanej do balkonu – nie może być mniejsza niż 3 m. Dotychczasowe 1,5 m od granicy działki będzie dotyczyło balkonów w budynkach innych niż mieszkalne wielorodzinne o wysokości ponad 4 kondygnacji nadziemnych. Balkony sąsiednich lokali mieszkalnych znajdujących się na jednej płycie balkonowej oraz loggii powinny mieć oddzielenia zapewniające komfort użytkowania i minimalną przepuszczalność światła (§ 95a). Przegroda powinna mieć wysokość min. 2,2 m oraz szerokość równą co najmniej szerokości balkonu. Przegroda powinna być pełna, czyli nie powinno być w niej np. otworów. Przepuszczalność światła powinna się mieścić w zakresie od 30 do maks. 50%. Regulację tę wprowadzono, aby zapobiegać budowie przegród ażurowych i niskich.
Sprawdź jak rozliczyć PIT w tym roku >>
Budynek nowy będzie mógł przylegać do sąsiedniego, który znajduje się w granicy całą długością swojej ściany (§ 12, ust. 3). Czyli tylko istniejący budynek może mieć w granicy dłuższą ścianę niż budynek nowo powstający. Budynki nie mogą się stykać jedynie narożnikami.
Budynki magazynowe i produkcyjne o powierzchni ponad 1000 m2 nie mogą być lokalizowane w odległości mniejszej niż 30 m od ściany innego istniejącego lub projektowanego budynku mieszkalnego albo budynku zamieszkania zbiorowego na działce sąsiedniej (§ 12, ust. 11). Obowiązek ten dotyczy projektowania budynku magazynowego lub produkcyjnego, a nie budynku mieszkalnego czy zamieszkania zbiorowego.
Budynek inwentarski lub budynek gospodarczy, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, § 60 i § 271–273, nie może być sytuowany ścianą z oknami lub drzwiami w odległości mniejszej niż 8 m od ściany istniejącego na sąsiedniej działce budowlanej budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego lub budynku użyteczności publicznej (§ 12, ust. 3).
Może Cię zainteresuje: Branża budowlana apeluje o nowe przepisy dotyczące zrównoważonego budownictwa | RynekInstalacyjny.pl
Miejsca postojowe
Ograniczono liczbę stanowisk postojowych dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne i które mogą być zbliżone do okien budynków, do maks. 6% ogól nej liczby stanowisk postojowych w ramach inwestycji, jednak nie mniejszej niż 1 (§ 12, ust. 20). Na działce może być więcej stanowisk postojowych dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne, ale muszą się one znajdować w odpowiedniej odległości od okien. Ograniczenie to zostało wprowadzone w celu zapobiegania sytuacji, gdy w ramach inwestycji wytyczane są wyłącznie miejsca postojowe dla samochodów osobowych, z których korzystają osoby niepełnosprawne, zbliżone do budynku bez żadnych ograniczeń.
Rys. 1. Ściana bez okien lub drzwi w odległości minimum 3 m od granicy oraz ściana z oknami lub drzwiami w odległości minimum 4 m od granicy
Rys. 2. Ściana bez okien lub drzwi albo ściana z oknami lub drzwiami w odległości minimum 5 m od granicy w przypadku budynku mieszkalnego wielorodzinnego o wysokości ponad 4 kondygnacji nadziemnych
Powierzchnie biologicznie czynne
Wprowadzono nowe wymaganie dotyczące wielkości powierzchni biologicznie czynnych w celu zapobiegania zjawisku tzw. betonozy, czyli urządzania publicznych placów lub skwerów otoczonych chodnikami i betonowymi doniczkami, w których sadzi się krzewy czy drzewa, co ma sprawiać wrażenie, że są to tereny zielone (§ 39, ust. 2). Nowe przepisy wymagają, aby na działkach budowlanych przeznaczonych pod publicznie dostępny plac o powierzchni powyżej 1000 m² co najmniej 20% powierzchni tego placu urządzić jako teren biologicznie czynny, o ile wyższy procent nie wynika z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Brak powierzchni biologicznie czynnych powoduje, że wody opadowe nie są w żaden sposób zagospodarowywane i w przypadku nawalnych deszczy kanalizacja deszczowa często nie jest w stanie ich przyjąć.
Pomieszczenia gospodarcze i higieniczno-sanitarne
W odniesieniu do budynków mieszkalnych wielorodzinnych wprowadzono obowiązek wykonania pomieszczenia gospodarczego o powierzchni min. 15 m2 na potrzeby przechowywania rowerów i wózków dziecięcych (§ 98a). Pomieszczenie takie powinno się znajdować blisko wejścia do budynku. Dopuszcza się ulokowanie go na kondygnacji podziemnej pod warunkiem zapewnienia dostępu do niej (za pomocą windy, w której zmieści się zarówno rower, jak i wózek, albo pochylni). Zamiast takiego pomieszczenia dopuszczono możliwość wykonania odrębnego budynku gospodarczego, wiaty lub altany o powierzchni min. 15 m2. Ma to zapobiec pozostawianiu wózków i rowerów na drogach ewakuacyjnych.
Katalog pomieszczeń higieniczno-sanitarnych rozszerzono o pomieszczenia dostosowane i przeznaczone wyłącznie do karmienia i przewijania dzieci oraz pomieszczenia dostosowane i przeznaczone do przewijania osób dorosłych ze szczególnymi potrzebami (§ 76). Wymieniono budynki (§ 85), w których wymagane są takie wydzielone pomieszczenia: w budynkach gastronomii, handlu lub usług o powierzchni użytkowej powyżej 1000 m2, a także stacji paliw o powierzchni użytkowej powyżej 100 m2 wydziela się pomieszczenie dostosowane i przeznaczone wyłącznie do karmienia i przewijania dzieci. Natomiast pomieszczenie dostosowane i przeznaczone do przewijania osób dorosłych ze szczególnymi potrzebami powinno się znaleźć w budynku: 1. przeznaczonym na potrzeby administracji publicznej o powierzchni użytkowej powyżej 2000 m2, 2. przeznaczonym na potrzeby kultury, sportu, handlu, usług lub obsługi pasażerów w transporcie kolejowym, drogowym lub lotniczym o powierzchni użytkowej powyżej 10 000 m2, 3. stacji paliw o powierzchni użytkowej powyżej 300 m2 zlokalizowanej przy autostradzie lub drodze ekspresowej, 4. w budynku przeznaczonym na potrzeby opieki zdrowotnej.
Pomieszczenia służące do karmienia i przewijania dzieci oraz przewijania osób dorosłych ze szczególnymi potrzebami są zaliczane do pomieszczeń higieniczno-sanitarnych, zatem konieczne jest spełnienie również tych warunków zmienianego rozporządzenia, które dotyczą pomieszczenia higieniczno-sanitarnego m.in. w zakresie wentylacji oraz urządzeń sanitarnych, jak np. toalety.
Place zabaw i miejsca rekreacji
Bardzo duże zmiany wprowadzono w zakresie placów zabaw dla dzieci i miejsc rekreacyjnych dostępnych dla osób niepełnosprawnych (§ 40). Wprowadzono obowiązek urządzenia placu zabaw w przypadku, gdy liczba mieszkań w danej inwestycji przekracza 20. Wyjątek stanowić będzie sytuacja, w której w odległości do 750 m od takiej inwestycji istnieje już ogólnodostępny plac zabaw. Określono też wymagania dotyczące m.in. ogrodzeń i powierzchni placów zabaw. Ma to zapobiegać sytuacjom, gdy przy nowych budynkach mieszkalnych urządzano plac zabaw, na który składała się tylko niewielka piaskownica albo jedna huśtawka, zlokalizowana dodatkowo w trudno dostępnej części osiedla. Przy budynkach z 21–50 mieszkaniami wymagany jest co najmniej 1 m2 placu na jedno mieszkanie, przy budynkach z 51–100 mieszkaniami plac zabaw powinien mieć powierzchnię min. 50 m2, a przy inwestycjach od 101 do 300 mieszkań na każdy lokal ma przypadać min. 0,5 m2 placu. Gdy w budynku znajduje się powyżej 300 mieszkań, plac zabaw musi mieć powierzchnię min. 200 m2. Wprowadzono także wymogi dotyczące wyposażenia placów zabaw – są one bardzo obszerne i ich dokładne omówienie wymagałoby odrębnego potraktowania.
Hałas
Wprowadzono wymaganie dotyczące izolacyjności akustycznej drzwi wejściowych do mieszkania z klatki schodowej lub korytarza komunikacji ogólnej – ma ona wynosić przynajmniej 37 dB (§ 326, ust. 2). Zmiana ma na celu podwyższenie komfortu akustycznego w mieszkaniach, a także ujednolicenie wymagań w zakresie drzwi wejściowych do mieszkania z klatki schodowej.
Jeśli budynek jednorodzinny składa się z dwóch lokali mieszkalnych, przegrody znajdujące się między nimi (stropy, ściany) muszą spełniać wymagania jak dla lokali mieszkalnych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym (§ 326, ust. 4a). Dotychczas nie było takiego obowiązku. W praktyce w przypadku budynku jednorodzinnego, w którym wyodrębniono dwa lokale mieszkalne, powinny obowiązywać jeszcze lepsze parametry akustyczne – dla stropu między lokalami 51 dB zamiast 45, a dla ściany między lokalami 50 dB zamiast 35.
Wykonywanie jakichkolwiek robót budowlanych w lokalu mieszkalnym w budynku mieszkalnym jednorodzinnym o dwóch lokalach, w budynku jednorodzinnym w zabudowie szeregowej lub bliźniaczej oraz w budynku mieszkalnym wielorodzinnym nie może pogorszyć wymagań akustycznych zawartych w analizie w zakresie rozwiązań technicznych i materiałowych mających na celu spełnienie wymagań akustycznych (§ 326, ust. 4b). Taka analiza będzie częścią projektu technicznego (dzięki zmianie w rozporządzeniu w sprawie zakresu i formy projektu budowlanego). Ma ona wskazać konkretne wymagania dotyczące akustyki dla przegród budynku i pomieszczeń oraz sposób ich spełnienia.
Nowe normy
W Załączniku nr 1 przywołano szereg Polskich Norm związanych z wprowadzonymi zmianami i wymaganiami dla placów zabaw dla dzieci. Formułują one wymagania dotyczące np. strefy upadku i strefy bezpiecznej wokół urządzeń, a także odpowiedniej nawierzchni placu zabaw. Wprowadzono również nowe lub zaktualizowane normy dotyczące akustyki. Przywołanie w przepisach techniczno- budowlanych czyni je, w całości lub w stosowanym zakresie powołania, integralną częścią przepisu, w którym zostały powołane. Oznacza to, że obowiązek stosowania reguł technicznych zawartych w określonych normach wynika z przywołania ich w tekstach przepisów prawa, w tym w Załączniku nr 1 do rozporządzenia WT.
| Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 27 października 2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (DzU 2023, poz. 2405). W części opisowej zagospodarowania działki lub terenu doprecyzowano, że nie wlicza się do powierzchni zabudowy tarasów naziemnych i podpartych słupami, gzymsów i balkonów oraz loggii. W części opisowej projektu architektoniczno-budowlanego dodano przepis, że do powierzchni całkowitej budynku nie wlicza się powierzchni tarasów, balkonów i loggii. W części opisowej projektu technicznego wprowadzono obowiązek sporządzenia analizy w zakresie rozwiązań technicznych i materiałowych mających na celu spełnienie wymagań akustycznych wynikających z WT. Analiza jest konieczna dla projektów budynków mieszkalnych jednorodzinnych z dwoma lokalami, jednorodzinnych w zabudowie szeregowej lub bliźniaczej oraz wielorodzinnych. |
Opr. red.
