Eksploatacja pomieszczeń lekcyjnych jest specyficzna, a jej rezultatem jest duże zapotrzebowanie na świeże powietrze
www.sxc.hu
Zalecenia dotyczące jakości powietrza w salach lekcyjnych, a dokładniej nieprzekraczania 0,1% stężenia CO2, sformułował już w 1858 r. niemiecki higienista Max von Pettenkofer. Od tego czasu w budynkach dydaktycznych wiele się zmieniło. Czas przebywania młodzieży w salach lekcyjnych uległ wydłużeniu, naturalna wymiana powietrza poprzez szczelne okna i drzwi jest mniejsza, a materiały i wyposażenie klas zawierają więcej związków chemicznych.
Building Information Modelling (BIM) powoli staje się codziennością w biurach projektowych i na placach budowy. Inwestorzy, projektanci i generalni wykonawcy dostrzegli potencjał cyfryzacji, coraz chętniej...
Building Information Modelling (BIM) powoli staje się codziennością w biurach projektowych i na placach budowy. Inwestorzy, projektanci i generalni wykonawcy dostrzegli potencjał cyfryzacji, coraz chętniej wdrażając nowe technologie i procesy. Producenci materiałów i produktów budowlanych również starają się iść z duchem czasu. Niestety zbyt często „gotowość na BIM” jest upraszczana i sprowadzana do posiadania biblioteki obiektów BIM (np. rodzin Revit). Co gorsza, jakość plików i danych do pobrania...
Koszty budowy domu każdego roku analizuje kilkadziesiąt tysięcy prywatnych inwestorów, którzy rozpoczynają walkę o własne cztery ściany. Jeszcze większa liczba ludzi sprawdza koszty budowy domu, bo marzy...
Koszty budowy domu każdego roku analizuje kilkadziesiąt tysięcy prywatnych inwestorów, którzy rozpoczynają walkę o własne cztery ściany. Jeszcze większa liczba ludzi sprawdza koszty budowy domu, bo marzy o własnym kącie. Budowa domu jest dla większości inwestorów największym wydatkiem w życiu, bo to tam właściciel planuje spędzić swoją przyszłość. Nie da się ukryć, że do budowy domu trzeba się dobrze przygotować. Wbrew pozorom inwestycja nie zaczyna się wraz z wyborem działki czy projektu – rozpocząć...
Norma PN-92/B-01706 [1], zawierająca wzory i tabele do określania obliczeniowych przepływów wody w instalacjach wodociągowych w budynkach, została w maju 2009 r. unieważniona bez podania normy zastępczej....
Norma PN-92/B-01706 [1], zawierająca wzory i tabele do określania obliczeniowych przepływów wody w instalacjach wodociągowych w budynkach, została w maju 2009 r. unieważniona bez podania normy zastępczej. Wobec konieczności znalezienia innej metody obliczeniowej w artykule omówiono sposoby obliczeń wykorzystywane dotychczas w Polsce.
Zalecenia dotyczące jakości powietrza w salach lekcyjnych, a dokładniej nieprzekraczania 0,1% stężenia CO2, sformułował już w 1858 r. niemiecki higienista Max von Pettenkofer. Od tego czasu w budynkach dydaktycznych wiele się zmieniło. Czas przebywania młodzieży w salach lekcyjnych uległ wydłużeniu, naturalna wymiana powietrza poprzez szczelne okna i drzwi jest mniejsza, a materiały i wyposażenie klas zawierają więcej związków chemicznych.
Funkcją podstawową wentylacji jest zapewnienie użytkownikowi komfortu fizjologicznego, czyli środowiska, w którym stężenia zanieczyszczeń gazowych oraz produkty metabolizmu (CO2, para wodna, zapachy) będą utrzymywane na dopuszczalnym poziomie. Eksploatacja pomieszczeń lekcyjnych jest specyficzna, a jej rezultatem jest duże zapotrzebowanie na świeże powietrze.
W salach lekcyjnych prawie zawsze znajduje się duża liczba osób. Nawet w przypadku niepełnego wykorzystania pomieszczenia mamy do czynienia z niekorzystną zależnością pomiędzy objętością pomieszczenia a liczbą jego użytkowników, co obrazuje poniższy przykład. W pomieszczeniu lekcyjnym o średniej objętości 180 m2 (powierzchnia 60 m2, wysokość 3 m) przebywa 20 uczniów, co oznacza, że na każdego przypada 9 m3 powietrza.
Przykładowy pokój dziecięcy ma 14,4 m3 powierzchni i wysokość 2,5 m, czyli na dziecko przypada czterokrotnie większa ilość powietrza – 36 m3. W pomieszczeniu lekcyjnym już po ok. 15–20 minutach przekroczony zostaje dopuszczalny poziom stężenia CO2 (> 0,1%), gdy w pokoju dziecięcym czas ten wydłuża się do ok. 60–70 minut.
Innym elementem charakterystycznym dla pomieszczeń lekcyjnych jest długi czas ekspozycji. Uczniowie spędzają w szkole większość dnia, okres ten jest porównywalny z czasem pracy osób dorosłych. Jednak pomieszczenia biurowe i inne miejsca pracy są przedmiotem wielu regulacji prawnych dotyczących wentylacji i jakości powietrza, w przeciwieństwie do budynków szkolnych.
Niespełnienie wymagań higienicznych i brak świeżego powietrza mają znaczący wpływ na koncentrację i komfort użytkowników (np. Wargocki et all, 2000). Uczniowie to w przeważającej części dzieci, szczególnie wrażliwe fizjologicznie.
CO2 jako wyznacznik jakości powietrza
Do dnia dzisiejszego dwutlenek węgla pełni funkcję praktycznego i łatwo mierzalnego współczynnika jakości powietrza. Wynika to z szeregu zalet CO2 jako indykatora:
wartość stężenia CO2 w atmosferze jest relatywnie stabilna (ok. 0,03–0,04%; w niektórych miejscach, np. w miastach, wartości te mogą być wyższe);
obecność ludzi i ich aktywność w pomieszczeniu w naturalny sposób powodują wzrost stężenia wydychanego CO2. Dynamika tego wzrostu zależna jest od liczby osób, czasu ich przebywania, aktywności oraz wymiany powietrza w pomieszczeniu (wentylacji);
stężenie CO2 przekraczające ok. 0,1% pogarsza stan zdrowia użytkowników (np. Myhrvold, 1996; Seppänen, 1999). Jednak nie wszystkie skutki zdrowotne obserwowane przy podwyższonym stężeniu dwutlenku węgla są bezpośrednim wynikiem jego działania. Z tego powodu stężenie CO2 jest w głównej mierze wskaźnikiem jakości powietrza w pomieszczeniu.
Sam dwutlenek węgla jest dla ludzi mało toksyczny (człowiek produkuje go dziennie ok. 350 l, w powietrzu wydychanym – 4,0%). Przy podwyższonym stężeniu CO2 skutkującym niedoborem tlenu organizm ludzki szybko reaguje i może się bronić przed bezpośrednimi skutkami chorobowymi (tab. 1).
Tabela 1. Skutki podwyższonego stężenia CO2 wg [3]
Dodatkową zaletą CO2 jako wskaźnika jakości powietrza jest fakt, że jest on gazem łatwo mierzalnym. Na rynku dostępnych jest wiele systemów pomiarowych, łatwych w obsłudze, o wystarczającej dokładności i przystępnej cenie.
Pomiar CO2 w systemach wentylacyjnych i klimatyzacyjnych
Pomiar stężenia dwutlenku węgla w powietrzu to ważny element sterowania wentylacją. Realizuje się go z wykorzystaniem kilku podstawowych metod i odpowiednio dobranych typów czujników. Do najbardziej powszechnych w systemach wentylacyjnych należą czujniki elektrochemiczne oraz czujniki wykorzystujące światło podczerwieni: fotoakustyczne i niedyspersyjnej absorpcji podczerwieni (NDIR).
Wentylacja sal lekcyjnych
Rozbiór powietrza wentylacyjnego w salach lekcyjnych powinien być tak realizowany, aby stężenie CO2 nie przekraczało 0,1%. Wartość ta odpowiada liczbie Pettenkofera i jest zalecana między innymi w normie EN 13779:2007 [1], jest też zgodna z wymaganiami obowiązującymi w wielu krajach.
American Society of Heating, Refrigerating and Air Conditioning Engineers (ASHRAE) również jako graniczne stężenie CO2 w powietrzu podaje 0,1%, z kolei w normie niemieckiej DIN 1946-Teil 2 maksymalną wartością w aspekcie higienicznym jest 0,15%.
Inną wartością charakteryzującą wentylację jest ilość powietrza wentylacyjnego przypadająca na jednego użytkownika. Pod pojęciem użytkownika rozumie się osobę dorosłą wykonującą lekką pracę, która wymaga ok. 32 m3 świeżego powietrza na godzinę (0,03%), aby stężenie wydzielanego przez nią CO2 (4,0% w powietrzu wydychanym) utrzymać na poziomie poniżej 0,1%.
Dla określonej liczby użytkowników oraz znanej geometrii pomieszczenia wyznaczyć można konieczną liczbę wymian powietrza. W przypadku sali lekcyjnej parametr ten osiąga wysokie wartości, rzędu 3–4 wymian na godzinę.
Wymagania stawiane salom lekcyjnym spełnić można zatem jedynie przy zastosowaniu aktywnej wentylacji. Pasywne środki, jak wywietrzaki okienne czy wentylacja infiltracyjna, nie zapewniają odpowiedniej ilości powietrza świeżego do spełnienia wymagań higienicznych dotyczących tych pomieszczeń.
Aktywna wentylacja to zarówno wentylacja mechaniczna, jak i ręczna – otwieranie okien (wentylacja okienna). W przypadku większości szkół to właśnie wentylacja okienna jest jedynym dostępnym środkiem umożliwiającym polepszenie warunków higienicznych sal lekcyjnych. Wentylowanie tego typu odbywać się powinno:
na wszystkich przerwach po godzinnych zajęciach lekcyjnych przez ok. 10 min,
w połowie zajęć dwugodzinnych przez ok. 3–5 min,
rano przed rozpoczęciem zajęć przez ok. 5 min.
Wnioski
Ze względu na znaczną liczbę uczniów przebywających jednocześnie w salach lekcyjnych w pomieszczeniach tych wymagana jest duża liczba wymian powietrza. Na rynku wciąż brakuje systemu wentylacyjnego, który przy niskich kosztach inwestycyjnych i eksploatacyjnych spełniałby wymagania automatycznej wentylacji w funkcji stężenia CO2 w szkołach.
W salach lekcyjnych wyposażonych jedynie w wentylację grawitacyjną konieczne jest nadal stosowanie dodatkowej wentylacji okiennej w trakcie przerw w zajęciach.
Literatura
PN-EN 13779:2007 Wentylacja budynków niemieszkalnych. Wymagane właściwości systemów wentylacji i klimatyzacji.
Pomiar dwutlenku węgla a układy klimatyzacji i wentylacji, „Pod Kontrolą” nr 1/2008.
Hopf M., Lüftung und lufthygienische Aspekte in Schulen, LUA, Chemnitz 2006.
Biuro projektów Probad-Bis z Warszawy wykonało projekt instalacji dla Puławskiego Parku Naukowo-Technologicznego. Mgr inż. Krzysztof Kotliński wraz z zespołem opracował dokumentację instalacji chłodniczej...
Biuro projektów Probad-Bis z Warszawy wykonało projekt instalacji dla Puławskiego Parku Naukowo-Technologicznego. Mgr inż. Krzysztof Kotliński wraz z zespołem opracował dokumentację instalacji chłodniczej i wentylacji dla budynków, które służą podejmowaniu i prowadzeniu działalności gospodarczej z wykorzystaniem nowoczesnych technologii.
Charakter obiektu i jego wielozadaniowość, a także brak sprecyzowanych funkcji, jakie w przyszłości pełnić będą niektóre pomieszczenia w budynkach, wymagały nietypowego...
Tak jak u człowieka o wydolności organizmu decydują serce, krążenie i system oddechowy, tak za możliwości instalacji wentylacyjnych odpowiadają przewody i wentylatory. Prawidłowy dobór tych ostatnich wymaga...
Tak jak u człowieka o wydolności organizmu decydują serce, krążenie i system oddechowy, tak za możliwości instalacji wentylacyjnych odpowiadają przewody i wentylatory. Prawidłowy dobór tych ostatnich wymaga sprecyzowania celu i przeanalizowania kilkunastu kryteriów, począwszy od wydajności i sprężu po rodzaj zabezpieczeń i sterowania silnikiem.
W budynkach mieszkalnych występują różne zanieczyszczenia (od ludzi, zwierząt, wyposażenia itp.). W normach i przepisach znaleźć można projektowe wartości minimalnego strumienia powietrza świeżego uzależnione...
W budynkach mieszkalnych występują różne zanieczyszczenia (od ludzi, zwierząt, wyposażenia itp.). W normach i przepisach znaleźć można projektowe wartości minimalnego strumienia powietrza świeżego uzależnione od założonej kategorii pomieszczenia. Jednym z najczęściej spotykanych, nie tylko w Polsce, rozwiązań jest wentylacja grawitacyjna. Wentylacja naturalna nie zawsze zapewnia wymagany strumień powietrza, dlatego w budynkach, w których została zastosowana, występować może syndrom chorego budynku,...
Tematem nowego cyklu artykułów są możliwości zautomatyzowanych budynków mieszkalnych, nazywanych umownie „budynkami inteligentnymi”. Zostaną one opisane na przykładzie funkcjonującego już od 10 lat jednorodzinnego...
Tematem nowego cyklu artykułów są możliwości zautomatyzowanych budynków mieszkalnych, nazywanych umownie „budynkami inteligentnymi”. Zostaną one opisane na przykładzie funkcjonującego już od 10 lat jednorodzinnego domu energooszczędnego. System wentylacji jest w tym wypadku fragmentem większego zintegrowanego systemu HVAC, odpowiedzialnego za zapewnienie komfortu klimatycznego w pomieszczeniach poprzez zautomatyzowane ogrzewanie, chłodzenie, nawilżanie i wentylację całego budynku. W artykule opisano...
W artykule (cz. 1 w RI 12/2011) opisano systemy wentylacyjne stosowane w izolatkach septycznych i aseptycznych oraz w innych pomieszczeniach szpitalnych oddziałów zakaźnych. Ponieważ za pomocą powietrza...
W artykule (cz. 1 w RI 12/2011) opisano systemy wentylacyjne stosowane w izolatkach septycznych i aseptycznych oraz w innych pomieszczeniach szpitalnych oddziałów zakaźnych. Ponieważ za pomocą powietrza przenoszone są drobnoustroje chorobotwórcze, instalacje wentylacyjne i klimatyzacyjne tych pomieszczeń muszą spełniać odpowiednie wymagania techniczne i sanitarne.
Zagrożenie wybuchem to możliwość tworzenia przez palne gazy, pary palnych cieczy, pyły lub włókna palnych ciał stałych – w różnych warunkach – mieszanin z powietrzem, które pod wpływem czynnika inicjującego...
Zagrożenie wybuchem to możliwość tworzenia przez palne gazy, pary palnych cieczy, pyły lub włókna palnych ciał stałych – w różnych warunkach – mieszanin z powietrzem, które pod wpływem czynnika inicjującego zapłon wybuchają, czyli ulegają gwałtownemu spalaniu połączonemu ze wzrostem ciśnienia. Atmosferę wybuchową mogą zatem tworzyć z powietrzem gazy, pary, mgły, włókna i pyły substancji emitowanych w pomieszczeniach. Miejscami zagrożonymi wybuchem zgromadzonego pyłu są np.: szyby wydobywcze, młyny,...
Prowadzona od kilku lat w Polsce kampania usprawniania wentylacji w budynkach mieszkalnych i publicznych wyposażonych w instalacje wentylacji grawitacyjnej przynosi efekty. Jednak nadal spora grupa użytkowników...
Prowadzona od kilku lat w Polsce kampania usprawniania wentylacji w budynkach mieszkalnych i publicznych wyposażonych w instalacje wentylacji grawitacyjnej przynosi efekty. Jednak nadal spora grupa użytkowników nie ma możliwości oddychania czystym i zdrowym powietrzem w mieszkaniach i biurach. Jednym ze skutecznych i optymalnych pod względem nakładów inwestycyjnych i eksploatacyjnych rozwiązań tego problemu jest wentylacja higrosterowana.
Budowle podziemne, do których należą tunele, służą m.in. do celów transportowych, komunikacyjnych, magazynowych i militarnych. Z uwagi na dużą liczbę osób przebywających w tunelach komunikacyjnych, drogowych...
Budowle podziemne, do których należą tunele, służą m.in. do celów transportowych, komunikacyjnych, magazynowych i militarnych. Z uwagi na dużą liczbę osób przebywających w tunelach komunikacyjnych, drogowych i kolejowych, a szczególnie w metrze oraz ze względu na realne niebezpieczeństwo utraty przez nie zdrowia i życia w razie wystąpienia zagrożenia pożarowego konieczne jest zastosowanie odpowiednich środków ochrony ppoż. Podczas pożaru w tunelach powstają produkty spalania stanowiące zagrożenie...
Prezentujemy projekt instalacji wentylacyjnych i klimatyzacji w budowanym na terenie kampusu Politechniki Warszawskiej budynku Wydziału Matematyki i Nauk Informatycznych. Autorem projektu jest mgr inż....
Prezentujemy projekt instalacji wentylacyjnych i klimatyzacji w budowanym na terenie kampusu Politechniki Warszawskiej budynku Wydziału Matematyki i Nauk Informatycznych. Autorem projektu jest mgr inż. Janusz Królak z biura projektów PROBAD-BIS sp.j.
Rekuperatory wentylacyjne są bardziej zagrożone szronieniem, gdy zostaną zastosowane w instalacji wentylacyjnej pomieszczeń suchych, o wilgotności powietrza do 30, a nawet 40%, niż pomieszczeń o wilgotności...
Rekuperatory wentylacyjne są bardziej zagrożone szronieniem, gdy zostaną zastosowane w instalacji wentylacyjnej pomieszczeń suchych, o wilgotności powietrza do 30, a nawet 40%, niż pomieszczeń o wilgotności 60% [1, 2]. A większość pomieszczeń, w których stosuje się wentylację mechaniczną, to pomieszczenia suche. Dotyczy to zwłaszcza pomieszczeń rekreacyjnych i innych przeznaczonych do pracy lekkiej.
System wentylacji naturalnej ma swoje wady i zalety, czasami wręcz nie spełnia w ogóle swojej funkcji. Z kolei wentylacja mechaniczna to dobre rozwiązanie, ale bardzo kosztowne. Co w takim przypadku robić?...
System wentylacji naturalnej ma swoje wady i zalety, czasami wręcz nie spełnia w ogóle swojej funkcji. Z kolei wentylacja mechaniczna to dobre rozwiązanie, ale bardzo kosztowne. Co w takim przypadku robić? Skorzystać z systemu mieszanego, czyli wentylacji hybrydowej. Na czym polega taka wentylacja i w jakich sytuacjach ją stosować?
Do utrzymania zdrowego klimatu w pomieszczeniach konieczna jest kontrolowana wentylacja mechaniczna. Osiągnięta poprzez izolację cieplną budynku oszczędność energii prowadzi dzięki kontrolowanej wymianie...
Do utrzymania zdrowego klimatu w pomieszczeniach konieczna jest kontrolowana wentylacja mechaniczna. Osiągnięta poprzez izolację cieplną budynku oszczędność energii prowadzi dzięki kontrolowanej wymianie powietrza z odzyskiem ciepła do dalszej poprawy bilansu energetycznego.
Najczęstszym problemem w wentylacji naturalnej są zaburzenia siły ciągu w kanałach wywiewnych. Ich skutkiem jest z reguły niewystarczająca wymiana powietrza w budynku, która powoduje zawilgocenia i pogorszenie...
Najczęstszym problemem w wentylacji naturalnej są zaburzenia siły ciągu w kanałach wywiewnych. Ich skutkiem jest z reguły niewystarczająca wymiana powietrza w budynku, która powoduje zawilgocenia i pogorszenie jakości powietrza. Powodem jest osłabienie ciągu kominowego. Niejednokrotnie towarzyszy mu także odwracanie kierunku przepływu powietrza w kanałach wywiewnych. Zjawiskom tym skutecznie zapobiega zamontowanie nasady kominowej.
W ostatnim półwieczu zmienił się znacznie zakres usług świadczonych przez hotele, zwłaszcza w miejscowościach uzdrowiskowych. Poza zapewnieniem noclegów i wyżywieniem zaczęto organizować konferencje...
W ostatnim półwieczu zmienił się znacznie zakres usług świadczonych przez hotele, zwłaszcza w miejscowościach uzdrowiskowych. Poza zapewnieniem noclegów i wyżywieniem zaczęto organizować konferencje oraz udostępniać różne formy wypoczynku, zarówno dla gości hotelowych, jak i dla klientów zewnętrznych. Wiele z tych hoteli ma oddziały odnowy biologicznej. W artykule przedstawione są propozycje, w jaki sposób rozwiązać działalność takich zakładów.
Przystępując do podjęcia decyzji o jakiejkolwiek inwestycji (w tym również wodociągowej lub kanalizacyjnej) inwestor wraz z projektantem muszą odpowiedzieć na kilka pytań, m.in. o czym mówimy (ustalenie...
Przystępując do podjęcia decyzji o jakiejkolwiek inwestycji (w tym również wodociągowej lub kanalizacyjnej) inwestor wraz z projektantem muszą odpowiedzieć na kilka pytań, m.in. o czym mówimy (ustalenie terminologii), czy jest to zdefiniowane, co możemy zrobić, jak możemy wykonać i ile inwestycja kosztuje? Dopiero po wykonaniu takiej analizy można podjąć decyzję o ewentualnej inwestycji.
Problem opomiarowania węzłów grupowych jest złożony i może doprowadzić do błędów przy doborze urządzeń pomiarowych, to zaś spowoduje kłopoty z rozliczaniem ciepła i ustaleniem rzeczywistej stawki za podgrzanie...
Problem opomiarowania węzłów grupowych jest złożony i może doprowadzić do błędów przy doborze urządzeń pomiarowych, to zaś spowoduje kłopoty z rozliczaniem ciepła i ustaleniem rzeczywistej stawki za podgrzanie wody. W artykule zawarto uwagi dotyczące projektowania i eksploatacji węzłów grupowych, pozwalające na wydłużanie okresu ich bezawaryjnej pracy i zwiększanie niezawodności pomiarów.
Ochrona przed hałasem w budynku ma bardzo ważne znaczenie dla samopoczucia i zdrowia mieszkańców. Dlatego szczególnie w budownictwie mieszkaniowym, hotelach, szkołach, szpitalach i biurowcach akustyka...
Ochrona przed hałasem w budynku ma bardzo ważne znaczenie dla samopoczucia i zdrowia mieszkańców. Dlatego szczególnie w budownictwie mieszkaniowym, hotelach, szkołach, szpitalach i biurowcach akustyka instalacji wymaga szczególnej uwagi. W przeciwieństwie do elementów budowlanych statycznych – w instalacjach, armaturze i innym wyposażeniu instalacji zachodzą procesy dynamiczne.
Zastosowanie stelaży instalacyjnych w łazienkach pozwala na dużą dowolność w projektowaniu pomieszczeń i niekonwencjonalne aranżowanie wnętrz, a także ułatwia montaż urządzeń sanitarnych i utrzymanie czystości.
Zastosowanie stelaży instalacyjnych w łazienkach pozwala na dużą dowolność w projektowaniu pomieszczeń i niekonwencjonalne aranżowanie wnętrz, a także ułatwia montaż urządzeń sanitarnych i utrzymanie czystości.
Uzyskanie uprawnień do samodzielnego wykonywania funkcji technicznych w budownictwie nie jest obecnie proste. Poza dyskusją, zdaniem autora, pozostaje jednak stwierdzenie, że uprawnienia są dla wszystkich...
Uzyskanie uprawnień do samodzielnego wykonywania funkcji technicznych w budownictwie nie jest obecnie proste. Poza dyskusją, zdaniem autora, pozostaje jednak stwierdzenie, że uprawnienia są dla wszystkich „budowlańców”, a więc także reprezentujących branżę instalacji sanitarnych, kwestią być albo nie być na budowlanym rynku zawodowym. W części pierwszej artykułu autor dokonuje przeglądu regulacji prawnych dotyczących uprawnień budowlanych na przestrzeni lat oraz obecne wymagania w tym zakresie, w...
Uzyskanie uprawnień do samodzielnego wykonywania funkcji technicznych w budownictwie nie jest obecnie proste. Poza dyskusją, zdaniem autora, pozostaje jednak stwierdzenie, że uprawnienia są dla wszystkich...
Uzyskanie uprawnień do samodzielnego wykonywania funkcji technicznych w budownictwie nie jest obecnie proste. Poza dyskusją, zdaniem autora, pozostaje jednak stwierdzenie, że uprawnienia są dla wszystkich „budowlańców”, a więc także reprezentujących branżę instalacji sanitarnych, kwestią być albo nie być na budowlanym rynku zawodowym. W części pierwszej artykułu (RI nr 12/2008) autor dokonał przeglądu regulacji prawnych dotyczących uprawnień budowlanych na przestrzeni lat oraz obecne wymagania w...
Pomimo istnienia obszernych regulacji technicznych dotyczących przepompowni ścieków, serwisanci stale zgłaszają problemy związane z zabudową tych urządzeń. Zdarza się, że przepompownie stosowane są tam,...
Pomimo istnienia obszernych regulacji technicznych dotyczących przepompowni ścieków, serwisanci stale zgłaszają problemy związane z zabudową tych urządzeń. Zdarza się, że przepompownie stosowane są tam, gdzie nie są konieczne i odwrotnie – nie są zastosowane, gdzie pod względem technicznym są niezbędne. Przyczyną jest często nieprzestrzeganie obowiązujących standardów technicznych w połączeniu z niedostateczną wymianą informacji pomiędzy osobami odpowiedzialnymi za projektowanie struktury naziemnej,...
Zagadnienie właściwego doboru pomp do różnych instalacji jest bardzo ważne zarówno dla poszczególnych użytkowników, jak i w skali ogólnokrajowej. Dotyczy to także pomp w instalacjach wodociągowych i kanalizacyjnych...
Zagadnienie właściwego doboru pomp do różnych instalacji jest bardzo ważne zarówno dla poszczególnych użytkowników, jak i w skali ogólnokrajowej. Dotyczy to także pomp w instalacjach wodociągowych i kanalizacyjnych oraz w ciepłownictwie i ogrzewnictwie. Pompy w gospodarce komunalnej oraz w różnych instalacjach domowych pochłaniają ponad 10% całej ilości energii elektrycznej zużywanej przez pompy w Polsce, tj. ponad 3 TWh (3 mld kWh) rocznie.
Wprowadzony w 1994 r. obowiązek stosowania w wielorodzinnych budynkach mieszkalnych wodomierzy do pomiaru ilości dostarczanej do mieszkań wody zimnej i ciepłej wpłynął na obniżenie wskaźników jej zużycia....
Wprowadzony w 1994 r. obowiązek stosowania w wielorodzinnych budynkach mieszkalnych wodomierzy do pomiaru ilości dostarczanej do mieszkań wody zimnej i ciepłej wpłynął na obniżenie wskaźników jej zużycia. Recknagel już ok. 1970 r. zauważył, że zastosowanie w instalacji ciepłej wody ciepłomierza obniża zużycie wody o blisko połowę.
W artykule przedstawiono wyniki obliczeń projektowych i pomiarów rzeczywistego zużycia ciepłej wody użytkowej w budynku szkolnym. Prowadzone od kilku lat badania umożliwiły zaobserwowanie sezonowości i...
W artykule przedstawiono wyniki obliczeń projektowych i pomiarów rzeczywistego zużycia ciepłej wody użytkowej w budynku szkolnym. Prowadzone od kilku lat badania umożliwiły zaobserwowanie sezonowości i trendów zużycia c.w.u.
Podczas urządzania łazienki coraz więcej osób zwraca uwagę nie tylko na funkcjonalność wyposażenia, ale również na jego stronę wizualną. Jednym z rozwiązań, które łączy estetykę z wygodą użytkowania, jest...
Podczas urządzania łazienki coraz więcej osób zwraca uwagę nie tylko na funkcjonalność wyposażenia, ale również na jego stronę wizualną. Jednym z rozwiązań, które łączy estetykę z wygodą użytkowania, jest umywalka wolnostojąca przyścienna. Taki model pozwala stworzyć nowoczesną aranżację, a jednocześnie nie wymaga rezygnowania z praktycznych rozwiązań ułatwiających codzienne korzystanie z łazienki.
Właściciele domów jednorodzinnych mogą skorzystać z ulgi termomodernizacyjnej, odliczając od dochodu lub przychodu wydatki związane m.in. z zakupem i montażem pompy ciepła, instalacji fotowoltaicznej czy...
Właściciele domów jednorodzinnych mogą skorzystać z ulgi termomodernizacyjnej, odliczając od dochodu lub przychodu wydatki związane m.in. z zakupem i montażem pompy ciepła, instalacji fotowoltaicznej czy ociepleniem budynku. Dzięki temu inwestycje poprawiające efektywność energetyczną domu stają się bardziej dostępne finansowo, a maksymalna kwota odliczenia wynosi 53 tys. zł na podatnika.
Exit interview to dobrowolna rozmowa z pracownikiem, który zdecydował się na zmianę miejsca zatrudnienia i opuszcza firmę. Sprawdź, jaki jest jej główny cel i jakie pytania padają podczas takiego spotkania...
Exit interview to dobrowolna rozmowa z pracownikiem, który zdecydował się na zmianę miejsca zatrudnienia i opuszcza firmę. Sprawdź, jaki jest jej główny cel i jakie pytania padają podczas takiego spotkania najczęściej.
Chcesz wiedzieć, co dzieje się w domu, gdy jesteś w pracy, na urlopie lub poza mieszkaniem? Sprawdzić, czy dziecko pod opieką dziadków jest bezpieczne, pies spokojnie odpoczywa, a przesyłka faktycznie...
Chcesz wiedzieć, co dzieje się w domu, gdy jesteś w pracy, na urlopie lub poza mieszkaniem? Sprawdzić, czy dziecko pod opieką dziadków jest bezpieczne, pies spokojnie odpoczywa, a przesyłka faktycznie została zostawiona pod drzwiami? Nowoczesne kamery Wi-Fi umożliwiają zdalny podgląd w dowolnym momencie, bez skomplikowanego montażu i dużych kosztów. Sprawdź smart kamery Sonoff i wybierz model dopasowany do swoich potrzeb.
Wentylowanie domu nie jest jedynie wymogiem związanym z literą prawa budowlanego, ale powinno być postrzegane jako ochrona naszego zdrowia i komfortu, ale i stanu technicznego domu, narażonego przez niewłaściwą...
Wentylowanie domu nie jest jedynie wymogiem związanym z literą prawa budowlanego, ale powinno być postrzegane jako ochrona naszego zdrowia i komfortu, ale i stanu technicznego domu, narażonego przez niewłaściwą cyrkulację powietrza lub co gorsza jej brak na zawilgocenia ścian i wynikające z tego konsekwencje.
Narzędzia pneumatyczne dla przemysłu są wybierane wszędzie tam, gdzie liczy się ciągłość pracy, powtarzalność operacji i odporność sprzętu na intensywną eksploatację. W zakładach produkcyjnych, montowniach,...
Narzędzia pneumatyczne dla przemysłu są wybierane wszędzie tam, gdzie liczy się ciągłość pracy, powtarzalność operacji i odporność sprzętu na intensywną eksploatację. W zakładach produkcyjnych, montowniach, serwisach technicznych, odlewniach, lakierniach czy firmach utrzymania ruchu narzędzie nie może być przypadkowym dodatkiem do stanowiska. Musi pracować stabilnie, przewidywalnie i zgodnie z wymaganiami procesu.
W upalne dni dom może być prawdziwą oazą. Jeśli jednak wysokie temperatury zaczynają dawać się we znaki, warto przemyśleć system chłodzenia pomieszczeń.
W upalne dni dom może być prawdziwą oazą. Jeśli jednak wysokie temperatury zaczynają dawać się we znaki, warto przemyśleć system chłodzenia pomieszczeń.
Rynek pomp ciepła dojrzewa. Coraz większe znaczenie mają stabilność producenta, zaplecze technologiczne, dostępność serwisu oraz realna trwałość urządzeń potwierdzona długością gwarancji.
Rynek pomp ciepła dojrzewa. Coraz większe znaczenie mają stabilność producenta, zaplecze technologiczne, dostępność serwisu oraz realna trwałość urządzeń potwierdzona długością gwarancji.
Wystartował konkurs „Zabierz pingwina na wakacje!”, w którym uczestnicy mogą puścić wodze fantazji i pokazać, gdzie pingwin spędza swój wymarzony urlop. Aby wziąć udział, wystarczy dodać w komentarzu pod...
Wystartował konkurs „Zabierz pingwina na wakacje!”, w którym uczestnicy mogą puścić wodze fantazji i pokazać, gdzie pingwin spędza swój wymarzony urlop. Aby wziąć udział, wystarczy dodać w komentarzu pod postem konkursowym grafikę, mem, kolaż, rysunek lub edycję zdjęcia przedstawiające pingwina na wakacjach.
Informacja o cookies
Klikacjąc "Zgoda" akceptujesz zapisywanie wszystkich danych na twoim urządzeniu. Kliknięcie "Odmowa" oznacza zapisywanie tylko danych niezbędnych do funkcjonowania strony. Administratorem danych jest Grupa Medium sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, ul. Karczewska 18. Dane są przetwarzane w celu zapewnienia funkcjonalności strony, analizy ruchu oraz dostosowania reklam. Masz prawo do wycofania zgody w dowolnym momencie. Dane przetwarzamy w celu realizxacji zamówienia (art. 6 ust. 1 lit. b RODO). Szczegółowe informacje o przetwarzaniu danych znajdziesz w
Polityce prywatności
![Tabela 1. Skutki podwyższonego stężenia CO2 wg [3]](https://www.rynekinstalacyjny.pl/media/cache/typical_view/data/202104/jakosc-powietrza-0.jpg)
