Poza statystycznymi danymi dotyczącymi wskaźników zużycia wody na cele bytowo-gospodarcze w polskich miastach dostępnych jest niewiele informacji na temat spadku zużycia wody w budynkach. Do racjonalnego projektowania instalacji wodociągowych potrzebne są przynajmniej orientacyjne wartości aktualnych wskaźników zużycia wody zimnej i ciepłej.
Building Information Modelling (BIM) powoli staje się codziennością w biurach projektowych i na placach budowy. Inwestorzy, projektanci i generalni wykonawcy dostrzegli potencjał cyfryzacji, coraz chętniej...
Building Information Modelling (BIM) powoli staje się codziennością w biurach projektowych i na placach budowy. Inwestorzy, projektanci i generalni wykonawcy dostrzegli potencjał cyfryzacji, coraz chętniej wdrażając nowe technologie i procesy. Producenci materiałów i produktów budowlanych również starają się iść z duchem czasu. Niestety zbyt często „gotowość na BIM” jest upraszczana i sprowadzana do posiadania biblioteki obiektów BIM (np. rodzin Revit). Co gorsza, jakość plików i danych do pobrania...
Koszty budowy domu każdego roku analizuje kilkadziesiąt tysięcy prywatnych inwestorów, którzy rozpoczynają walkę o własne cztery ściany. Jeszcze większa liczba ludzi sprawdza koszty budowy domu, bo marzy...
Koszty budowy domu każdego roku analizuje kilkadziesiąt tysięcy prywatnych inwestorów, którzy rozpoczynają walkę o własne cztery ściany. Jeszcze większa liczba ludzi sprawdza koszty budowy domu, bo marzy o własnym kącie. Budowa domu jest dla większości inwestorów największym wydatkiem w życiu, bo to tam właściciel planuje spędzić swoją przyszłość. Nie da się ukryć, że do budowy domu trzeba się dobrze przygotować. Wbrew pozorom inwestycja nie zaczyna się wraz z wyborem działki czy projektu – rozpocząć...
Norma PN-92/B-01706 [1], zawierająca wzory i tabele do określania obliczeniowych przepływów wody w instalacjach wodociągowych w budynkach, została w maju 2009 r. unieważniona bez podania normy zastępczej....
Norma PN-92/B-01706 [1], zawierająca wzory i tabele do określania obliczeniowych przepływów wody w instalacjach wodociągowych w budynkach, została w maju 2009 r. unieważniona bez podania normy zastępczej. Wobec konieczności znalezienia innej metody obliczeniowej w artykule omówiono sposoby obliczeń wykorzystywane dotychczas w Polsce.
Wprowadzony w 1994 r. [1] obowiązek stosowania w wielorodzinnych budynkach mieszkalnych wodomierzy mieszkaniowych do pomiaru zużycia wody zimnej i ciepłej oraz zastosowanie w instalacjach nowoczesnej, szczelnej armatury czerpalnej spowodowały znaczne obniżenie zużycia wody, a więc również wskaźników przypadających na jednego mieszkańca budynku.
W budynkach użyteczności publicznej poza wodomierzem głównym na doprowadzeniu wody do budynku zaczęto stosować wodomierze do pomiaru zużycia ciepłej wody i również stwierdzono zmniejszanie się wskaźników jej zużycia.
Wskaźniki zużycia wody w budynkach mieszkalnych
Z literatury dotyczącej instalacji sanitarnych wynika, że w budynkach funkcjonują dwa rodzaje instalacji wody zimnej i ciepłej. Wskaźniki zużycia wody zimnej określają „wodociągowcy”, a wody ciepłej „energetycy”. Nie ma więc między tymi wskaźnikami jednoznacznej współzależności.
Z analizy autora wynika, że w budynkach zasilanych centralnie w ciepłą wodę (z kotłowni lub sieci cieplnej) występują trzy rodzaje instalacji: wody zimnej (ogólnej) doprowadzanej z sieci wodociągowej do budynku, wody zimnej doprowadzanej do punktów jej czerpania i wody ciepłej doprowadzanej do baterii czerpalnych. Strumień objętości wody zimnej ogólnej jest sumą strumieni wody zimnej i ciepłej rozprowadzanych wewnątrz budynku.
W skład instalacji wody zimnej ogólnej wchodzą: przyłącze wody do budynku, węzeł wodomierza głównego i, coraz częściej stosowana nawet w budynkach czterokondygnacyjnych, stacja podnoszenia ciśnienia wody. Instalacja wody zimnej i ciepłej w budynku rozpoczyna się od trójnika doprowadzającego wodę zimną do podgrzewaczy wody użytkowej.
Po zastosowaniu w wielorodzinnych budynkach mieszkalnych wodomierzy mieszkaniowych na instalacji zimnej i ciepłej wody wskaźnik zużycia obydwu rodzaju wód uległ znacznemu spadkowi: dla wody zimnej ogólnej: z 200–220 (w 1990 r.) do 110–120 dm3/Md (w 2000 r.), a dla ciepłej wody ze 110–130 do 50–60 dm3/Md.
Problem ten omówiono w publikacji [2]. Wraz ze spadkami wartości wskaźników zużycia wody w budynkach mieszkalnych zmianie uległy również wartości współczynników godzinowej nierównomierności rozbioru wody – kwestia ta opisana została w publikacjach [3 i 4].
Wskaźniki zużycia wody w budynkach użyteczności publicznej
Podane w literaturze wskaźniki zużycia wody w budynkach użyteczności publicznej opracowane zostały przed 1994 r., a zatem nie odpowiadają obecnym warunkom rozbioru zimnej i ciepłej wody.
Tabela 1. Wskaźniki dobowego zużycia ciepłej wody użytkowej w budynkach użyteczności publicznej ([6], 2008)
W nowelizacji warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (2002, [5]) określono racjonalny poziom zużycia ciepła (nieodnawialnej pierwotnej energii) w budynku na cele ogrzewcze, wentylacyjne, przygotowania ciepłej wody oraz chłodzenia. W zmianach do tego rozporządzenia (2008, [6]) ustawodawca przewidział określanie wskaźnika jednostkowego dobowego zużycia ciepłej wody dla budynków zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej na podstawie założeń projektowych.
Skąd ma jednak czerpać informacje projektant, jeżeli wartości podane w podręcznikach są nieaktualne, a nowych wskaźników jeszcze nie opracowano? W rozporządzeniu [6] podano jedynie wartości wskaźników zużycia ciepłej wody (tab. 1), które można zastosować, jeśli projektant nie podał ich w założeniach projektowych.
Orientacyjne wartości wskaźników zużycia wody zimnej można określić na podstawie rozporządzenia [7]. Wprawdzie ma ono zastosowanie dla budynków, w których nie zainstalowano wodomierza głównego, jednak w dokumencie tym podano uśrednione wartości dla całej Polski. Wskaźniki te dotyczą jednak okresu sprzed 2002 r., a w ciągu kilku kolejnych lat (do ok. 2005 r.) wartość wskaźników zużycia wody uległa obniżeniu o parę procent. Proponowane w rozporządzeniu wartości podano w tabeli 2.
Tabela 2. Orientacyjne wartości wskaźników zużycia wody zimnej ogólnej i ciepłej w budynkach wg rozporządzenia [7] (2002 r.) 1) Przyjęto udział wskaźnika zużycia ciepłej wody równy 40% wartości wskaźnika wody zimnej ogólnej, z wyjątkiem hoteli wyższej klasy. Uwaga: niższe wartości dotyczą budynków z indywidualnymi źródłami przygotowywania ciepłej wody.
Wartości wskaźników zużycia wody w budynkach użyteczności publicznej podawane były w „Normatywach” i „Wytycznych” wydawanych w latach 1965–75. Z części z nich nadal będziemy korzystać, bo nie podano dotąd bardziej aktualnych danych. Posłużą nam one do określania wskaźników zużycia ciepłej wody, trudniejszych do wyznaczenia.
Z analizy wykonanej dla budynków mieszkalnych (2010, [2]) wynika, że w budynkach mieszkalnych wskaźnik zużycia ciepłej wody w odniesieniu do wody zimnej ogólnej wynosi 39–38% (wody zimnej 61–62%).
Dla budynków użyteczności publicznej podane w literaturze wskaźniki zużycia ciepłej wody są mało aktualne, dlatego pewniejszym sposobem jest ich określanie na podstawie aktualnych wskaźników zużycia wody ogólnej. W tym celu należy wyznaczyć orientacyjne udziały wody ciepłej, odnosząc je do zużycia wody wodociągowej ogólnej.
W większości „Normatywów” i „Wytycznych” (przeważnie opracowywanych przez architektów) podawane są wskaźniki zużycia ciepłej wody na poziomie 50% wskaźników zużycia wody zimnej ogólnej. Przypuszczalnie wskaźnik ten wyznaczono z różnicy temperatur wody używanej w punktach poboru (35 – 10) ×(60 – 10)–1 = 0,5. Zapomniano o tym, że w budynkach występują również punkty poboru jedynie wody zimnej (ustępy, pisuary, zawory ze złączką do węża itp.).
Dokładne wartości zużycia wody zimnej ogólnej i wody ciepłej wyznaczyć można tylko na podstawie pomiarów zużycia wody w eksploatowanym budynku. Do realizacji projektowych możemy wyznaczyć wskaźniki orientacyjne.
Udział wskaźników wody zimnej i ciepłej wyznaczyć można dla znanej liczby i przeznaczenia zainstalowanych w budynku punktów poboru wody. Do analizy tej autor przyjął wartości równoważników obciążenia punktów poboru wody LU (Leading Unit).
Ustalone udziały wskaźników zużycia wody ciepłej (odniesione do wskaźników zużycia wody zimnej ogólnej) wynoszą: przedszkola – 30%, łaźnie komunalne (miejskie) bez basenów kąpielowych (przepustowość 200 osób/h) – 43%, zakład kąpielowy wielofunkcyjny (z basenami kąpielowymi, z wydzieloną instalacją technologiczną) – 36%.
Tabela 3. Orientacyjne wartości wskaźników zapotrzebowania wody zimnej i ciepłej wg normatywów technicznych projektowania 1) Wskaźnik zużycia ciepłej wody określono ze wskaźnika zużycia wody zimnej ogólnej, stosując mnożnik 0,4. 2) Wskaźnik odniesiony do 1 obiadu. 3) Wskaźnik odniesiony do całodziennego wyżywienia.
Z powyższego skromnego porównania wynika, że udział wskaźnika zużycia wody ciepłej odniesiony do wskaźnika zużycia wody zimnej ogólnej kształtuje się na poziomie 30–45%. Mniejsze wartości dotyczą budynków użyteczności publicznej z niewielką liczbą zainstalowanych wanien, natomiast wskaźniki wyższe należy stosować w budynkach o dużej liczbie zainstalowanych wanien (łaźnie miejskie, hotele z łazienkami przy pokojach itp.). W budynkach mieszkalnych i w większości budynków użyteczności publicznej udział ten, zdaniem autora, należy przyjmować jako 40%.
Orientacyjne wartości wskaźników zużycia ciepłej wody w budynkach mieszkalnych i użyteczności publicznej wyznaczone ze wskaźników zużycia wody zimnej ogólnej podano w tabelach 2 i 3.
Wnioski
Podawane w podręcznikach wskaźniki zużycia wody w budynkach mieszkalnych i użyteczności publicznej, pochodzące sprzed 1994 r., uznać należy za nieprzystające do obecnych realiów. Do czasu wyznaczenia aktualnych wartości wskaźników ich orientacyjne wartości można określać z zamieszczonych w artykule tabel 2 i 3.
Literatura
Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU nr 10/1995, poz. 46).
Nowakowski E., Zużycie wody wodociągowej w budynkach mieszkalnych, „Rynek Instalacyjny” nr 11/2010.
Nowakowski E., Współczynniki godzinowej nierównomierności zużycia ciepłej wody, „Rynek Instalacyjny” nr 7–8/2011.
Jeżowiecki J., Nowakowski E., Współczynniki nierównomierności zużycia wody w budynkach mieszkalnych, mat. konf. „Nowe technologie w sieciach i instalacjach wodociągowych i kanalizacyjnych”, Gliwice 2012.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania (DzU nr 75/2002, poz. 690, ze zm.).
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 listopada 2008 r. zmieniające rozporządzenia w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU nr 201/2008, poz. 1238, ze zm.).
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 stycznia 2002 r. w sprawie określenia przeciętnych norm zużycia wody (DzU nr 8/2002, poz. 70).
Heidrich Z., Jędrzejewicz J., Analiza zużycia wody w miastach polskich w latach 1995–2005, „Ochrona Środowiska” nr 4/2007.
Normatyw techniczny projektowania zakładów gastronomicznych, Dz. Bud. nr 13/1965.
Normatyw techniczny projektowania stołówek studenckich, Dz. Bud. nr 8/1968.
Normatyw techniczny projektowania stołówek pracowniczych, Dz. Bud. nr 6/1969.
Normatyw techniczny projektowania domu rencistów, Dz. Bud. nr 11/1970.
Normatyw techniczny projektowania żłobków, Dz. Bud. nr 10/1971.
Tabela 1. Wskaźniki dobowego zużycia ciepłej wody użytkowej w budynkach użyteczności publicznej ([6], 2008)
Tabela 2. Orientacyjne wartości wskaźników zużycia wody zimnej ogólnej i ciepłej w budynkach wg rozporządzenia [7] (2002 r.)
1) Przyjęto udział wskaźnika zużycia ciepłej wody równy 40% wartości wskaźnika wody zimnej ogólnej, z wyjątkiem hoteli wyższej.
Tabela 3. Orientacyjne wartości wskaźników zapotrzebowania wody zimnej i ciepłej wg normatywów technicznych projektowania
1) Wskaźnik zużycia ciepłej wody określono ze wskaźnika zużycia wody zimnej ogólnej, stosując mnożnik 0,4.
2) Wskaźnik odniesion.
W artykule opisano wyniki badań wodomierzy jednostrumieniowych klasy C, które przeprowadzono w celu sprawdzenia stabilności metrologicznej tych urządzeń po 5 latach eksploatacji. W poprzedniej części (RI...
W artykule opisano wyniki badań wodomierzy jednostrumieniowych klasy C, które przeprowadzono w celu sprawdzenia stabilności metrologicznej tych urządzeń po 5 latach eksploatacji. W poprzedniej części (RI nr 5/2011) przedstawiono ogólne założenia przyjęte do badań i kryteria oceny, a także wyniki pomiarów pracy wodomierzy o średnicy DN 25. W części drugiej artykułu przeanalizowano działanie wodomierzy w średnicach DN 32 i 40, podano też wnioski wynikające z przeprowadzonego badania.
Stelaże instalacyjne pozwalają tak umieścić przybory sanitarne w łazience, by można było w nich łatwo utrzymać czystość i jednocześnie zapewnić komfort użytkowania. Projektanci mają dzięki stelażom szerokie...
Stelaże instalacyjne pozwalają tak umieścić przybory sanitarne w łazience, by można było w nich łatwo utrzymać czystość i jednocześnie zapewnić komfort użytkowania. Projektanci mają dzięki stelażom szerokie możliwości aranżowania wnętrz, a instalatorzy – ułatwiony montaż.
Prawidłowy dobór wodomierzy instalowanych na podłączeniach wodociągowych to zagadnienie kluczowe dla przedsiębiorstw wodociągowych, pozwalające ograniczyć straty pozorne wody. Ważne, by wybrane urządzenia...
Prawidłowy dobór wodomierzy instalowanych na podłączeniach wodociągowych to zagadnienie kluczowe dla przedsiębiorstw wodociągowych, pozwalające ograniczyć straty pozorne wody. Ważne, by wybrane urządzenia nie zmieniały swoich właściwości w trakcie użytkowania. W artykule przedstawiono wyniki badań wodomierzy jednostrumieniowych klasy C o średnicy DN 25–40 po 5 latach eksploatacji pod kątem ich stabilności metrologicznej.
Stosowana przy projektowaniu instalacji wodociągowych norma PN-92/B-01706 określała zasady wyznaczania obliczeniowych przepływów wody w budynkach, również mieszkalnych, jednak w 2009 r. dokument ten unieważniono...
Stosowana przy projektowaniu instalacji wodociągowych norma PN-92/B-01706 określała zasady wyznaczania obliczeniowych przepływów wody w budynkach, również mieszkalnych, jednak w 2009 r. dokument ten unieważniono bez wskazania normy zastępczej. Ponieważ instalacje wodociągowe muszą być nadal projektowane, w artykule porównano metody obliczeniowe przepływów wody określanych z wykorzystaniem normy radzieckiej SNiP-II-30-76 i normy PN-92/B-01706 oraz uzyskiwanych według metody uproszczonej podanej w...
Decyzja o zakupie nowych zespołów pompowych do nowych albo modernizowanych obiektów powinna zostać poprzedzona staranną analizą techniczną i rachunkiem kosztów. W artykule [1] przedstawiono zasady obliczeń...
Decyzja o zakupie nowych zespołów pompowych do nowych albo modernizowanych obiektów powinna zostać poprzedzona staranną analizą techniczną i rachunkiem kosztów. W artykule [1] przedstawiono zasady obliczeń doboru optymalnych parametrów pompy wirtualnej, dla której zużycie energii elektrycznej przez układ napędowy jest najniższe, a następnie wyboru konkretnego zespołu pompowego o najmniejszym „koszcie życia” LCC. Zagadnienie zilustrowano przykładem obliczeniowym doboru zespołów pompowych do instalacji...
Gebo to od wielu lat doskonale znana marka na terenie Polski i Europy. Jako lider w dziedzinie łączników hydraulicznych i asortymentu naprawczego, doskonale rozpoznaje potrzeby swoich klientów i dostosowuje...
Gebo to od wielu lat doskonale znana marka na terenie Polski i Europy. Jako lider w dziedzinie łączników hydraulicznych i asortymentu naprawczego, doskonale rozpoznaje potrzeby swoich klientów i dostosowuje do nich swój produkt z szerokiej oferty portfolio.
Norma PN-92/B-01706 [1], zawierająca wzory i tabele do określania obliczeniowych przepływów wody w instalacjach wodociągowych w budynkach, została w maju 2009 r. unieważniona bez podania normy zastępczej....
Norma PN-92/B-01706 [1], zawierająca wzory i tabele do określania obliczeniowych przepływów wody w instalacjach wodociągowych w budynkach, została w maju 2009 r. unieważniona bez podania normy zastępczej. Wobec konieczności znalezienia innej metody obliczeniowej w artykule omówiono sposoby obliczeń wykorzystywane dotychczas w Polsce.
W przypadku instalacji w budynkach wysokich jednym z najważniejszych zadań projektantów jest prawidłowe ustalenie stref i ich zasilania w wodę i ciepło oraz odprowadzania ścieków. Jak to wygląda w praktyce,...
W przypadku instalacji w budynkach wysokich jednym z najważniejszych zadań projektantów jest prawidłowe ustalenie stref i ich zasilania w wodę i ciepło oraz odprowadzania ścieków. Jak to wygląda w praktyce, można się przekonać na przykładzie koncepcji instalacji wod-kan dla budynku o wysokości 176 m (z 54 kondygnacjami nadziemnymi). Projekt instalacji wykonali inżynierowie Jacek Wierzbicki i Sławomir Sawicki z biura projektów Pol-Con Consulting.
Wprowadzony w 1994 r. obowiązek stosowania w wielorodzinnych budynkach mieszkalnych wodomierzy do pomiaru ilości dostarczanej do mieszkań wody zimnej i ciepłej wpłynął na obniżenie wskaźników jej zużycia....
Wprowadzony w 1994 r. obowiązek stosowania w wielorodzinnych budynkach mieszkalnych wodomierzy do pomiaru ilości dostarczanej do mieszkań wody zimnej i ciepłej wpłynął na obniżenie wskaźników jej zużycia. Recknagel już ok. 1970 r. zauważył, że zastosowanie w instalacji ciepłej wody ciepłomierza obniża zużycie wody o blisko połowę.
Zestawy hydroforowe przeznaczone są do tłoczenia, podwyższania i utrzymywania ciśnienia wody m.in. w budynkach mieszkalnych i użyteczności publicznej, stacjach uzdatniania wody, pompowniach osiedlowych,...
Zestawy hydroforowe przeznaczone są do tłoczenia, podwyższania i utrzymywania ciśnienia wody m.in. w budynkach mieszkalnych i użyteczności publicznej, stacjach uzdatniania wody, pompowniach osiedlowych, centralnych i sieciowych, w systemach przeciwpożarowych, do zraszania ogrodów i podlewania szklarni, do tłoczenia wody w rzemiośle i rolnictwie, w myjniach i pralniach oraz w przemysłowych instalacjach wodnych.
Zastosowanie stelaży instalacyjnych w łazienkach pozwala na dużą dowolność w projektowaniu pomieszczeń i niekonwencjonalne aranżowanie wnętrz, a także ułatwia montaż urządzeń sanitarnych i utrzymanie czystości.
Zastosowanie stelaży instalacyjnych w łazienkach pozwala na dużą dowolność w projektowaniu pomieszczeń i niekonwencjonalne aranżowanie wnętrz, a także ułatwia montaż urządzeń sanitarnych i utrzymanie czystości.
Ochrona przed hałasem w budynku ma bardzo ważne znaczenie dla samopoczucia i zdrowia mieszkańców. Dlatego szczególnie w budownictwie mieszkaniowym, hotelach, szkołach, szpitalach i biurowcach akustyka...
Ochrona przed hałasem w budynku ma bardzo ważne znaczenie dla samopoczucia i zdrowia mieszkańców. Dlatego szczególnie w budownictwie mieszkaniowym, hotelach, szkołach, szpitalach i biurowcach akustyka instalacji wymaga szczególnej uwagi. W przeciwieństwie do elementów budowlanych statycznych – w instalacjach, armaturze i innym wyposażeniu instalacji zachodzą procesy dynamiczne.
Sposoby projektowania i realizacji przyłącza wody do budynku są zależne od wielkości „jednostki osadniczej”, w której ma być ono realizowane. Najłatwiej realizuje się przyłącza wody na terenach wiejskich...
Sposoby projektowania i realizacji przyłącza wody do budynku są zależne od wielkości „jednostki osadniczej”, w której ma być ono realizowane. Najłatwiej realizuje się przyłącza wody na terenach wiejskich i osiedlach, dla których zakładany jest nowy wodociąg. Problemy projektowania i realizacji przyłącza wody w dużej aglomeracji miejskiej są bardziej skomplikowane. W artykule zostanie opisany przypadek realizacji przyłącza w jednym z miast wojewódzkich.
W ostatnim półwieczu zmienił się znacznie zakres usług świadczonych przez hotele, zwłaszcza w miejscowościach uzdrowiskowych. Poza zapewnieniem noclegów i wyżywieniem zaczęto organizować konferencje...
W ostatnim półwieczu zmienił się znacznie zakres usług świadczonych przez hotele, zwłaszcza w miejscowościach uzdrowiskowych. Poza zapewnieniem noclegów i wyżywieniem zaczęto organizować konferencje oraz udostępniać różne formy wypoczynku, zarówno dla gości hotelowych, jak i dla klientów zewnętrznych. Wiele z tych hoteli ma oddziały odnowy biologicznej. W artykule przedstawione są propozycje, w jaki sposób rozwiązać działalność takich zakładów.
Przystępując do podjęcia decyzji o jakiejkolwiek inwestycji (w tym również wodociągowej lub kanalizacyjnej) inwestor wraz z projektantem muszą odpowiedzieć na kilka pytań, m.in. o czym mówimy (ustalenie...
Przystępując do podjęcia decyzji o jakiejkolwiek inwestycji (w tym również wodociągowej lub kanalizacyjnej) inwestor wraz z projektantem muszą odpowiedzieć na kilka pytań, m.in. o czym mówimy (ustalenie terminologii), czy jest to zdefiniowane, co możemy zrobić, jak możemy wykonać i ile inwestycja kosztuje? Dopiero po wykonaniu takiej analizy można podjąć decyzję o ewentualnej inwestycji.
Problem opomiarowania węzłów grupowych jest złożony i może doprowadzić do błędów przy doborze urządzeń pomiarowych, to zaś spowoduje kłopoty z rozliczaniem ciepła i ustaleniem rzeczywistej stawki za podgrzanie...
Problem opomiarowania węzłów grupowych jest złożony i może doprowadzić do błędów przy doborze urządzeń pomiarowych, to zaś spowoduje kłopoty z rozliczaniem ciepła i ustaleniem rzeczywistej stawki za podgrzanie wody. W artykule zawarto uwagi dotyczące projektowania i eksploatacji węzłów grupowych, pozwalające na wydłużanie okresu ich bezawaryjnej pracy i zwiększanie niezawodności pomiarów.
Uzyskanie uprawnień do samodzielnego wykonywania funkcji technicznych w budownictwie nie jest obecnie proste. Poza dyskusją, zdaniem autora, pozostaje jednak stwierdzenie, że uprawnienia są dla wszystkich...
Uzyskanie uprawnień do samodzielnego wykonywania funkcji technicznych w budownictwie nie jest obecnie proste. Poza dyskusją, zdaniem autora, pozostaje jednak stwierdzenie, że uprawnienia są dla wszystkich „budowlańców”, a więc także reprezentujących branżę instalacji sanitarnych, kwestią być albo nie być na budowlanym rynku zawodowym. W części pierwszej artykułu autor dokonuje przeglądu regulacji prawnych dotyczących uprawnień budowlanych na przestrzeni lat oraz obecne wymagania w tym zakresie, w...
Uzyskanie uprawnień do samodzielnego wykonywania funkcji technicznych w budownictwie nie jest obecnie proste. Poza dyskusją, zdaniem autora, pozostaje jednak stwierdzenie, że uprawnienia są dla wszystkich...
Uzyskanie uprawnień do samodzielnego wykonywania funkcji technicznych w budownictwie nie jest obecnie proste. Poza dyskusją, zdaniem autora, pozostaje jednak stwierdzenie, że uprawnienia są dla wszystkich „budowlańców”, a więc także reprezentujących branżę instalacji sanitarnych, kwestią być albo nie być na budowlanym rynku zawodowym. W części pierwszej artykułu (RI nr 12/2008) autor dokonał przeglądu regulacji prawnych dotyczących uprawnień budowlanych na przestrzeni lat oraz obecne wymagania w...
Pomimo istnienia obszernych regulacji technicznych dotyczących przepompowni ścieków, serwisanci stale zgłaszają problemy związane z zabudową tych urządzeń. Zdarza się, że przepompownie stosowane są tam,...
Pomimo istnienia obszernych regulacji technicznych dotyczących przepompowni ścieków, serwisanci stale zgłaszają problemy związane z zabudową tych urządzeń. Zdarza się, że przepompownie stosowane są tam, gdzie nie są konieczne i odwrotnie – nie są zastosowane, gdzie pod względem technicznym są niezbędne. Przyczyną jest często nieprzestrzeganie obowiązujących standardów technicznych w połączeniu z niedostateczną wymianą informacji pomiędzy osobami odpowiedzialnymi za projektowanie struktury naziemnej,...
Zagadnienie właściwego doboru pomp do różnych instalacji jest bardzo ważne zarówno dla poszczególnych użytkowników, jak i w skali ogólnokrajowej. Dotyczy to także pomp w instalacjach wodociągowych i kanalizacyjnych...
Zagadnienie właściwego doboru pomp do różnych instalacji jest bardzo ważne zarówno dla poszczególnych użytkowników, jak i w skali ogólnokrajowej. Dotyczy to także pomp w instalacjach wodociągowych i kanalizacyjnych oraz w ciepłownictwie i ogrzewnictwie. Pompy w gospodarce komunalnej oraz w różnych instalacjach domowych pochłaniają ponad 10% całej ilości energii elektrycznej zużywanej przez pompy w Polsce, tj. ponad 3 TWh (3 mld kWh) rocznie.
W artykule przedstawiono wyniki obliczeń projektowych i pomiarów rzeczywistego zużycia ciepłej wody użytkowej w budynku szkolnym. Prowadzone od kilku lat badania umożliwiły zaobserwowanie sezonowości i...
W artykule przedstawiono wyniki obliczeń projektowych i pomiarów rzeczywistego zużycia ciepłej wody użytkowej w budynku szkolnym. Prowadzone od kilku lat badania umożliwiły zaobserwowanie sezonowości i trendów zużycia c.w.u.
W latach 1962–2009 obowiązywały w Polsce wskaźniki zużycia ciepłej wody w budynkach mieszkalnych wynoszące 110–130 dm3/M.d. [1, 2]. Dla tych wartości wyznaczone zostały współczynniki godzinowej nierównomierności...
W latach 1962–2009 obowiązywały w Polsce wskaźniki zużycia ciepłej wody w budynkach mieszkalnych wynoszące 110–130 dm3/M.d. [1, 2]. Dla tych wartości wyznaczone zostały współczynniki godzinowej nierównomierności zużycia ciepłej wody (Nh). Ogłoszone w 1994 r. „Warunki techniczne...” [3] wprowadziły obowiązek stosowania w wielorodzinnych budynkach mieszkalnych wodomierzy mieszkaniowych do pomiaru zużycia wody zimnej i ciepłej. ...
Systemy regulacji mają za zadanie zapewnienie komfortu cieplnego w pomieszczeniach oraz oszczędzanie energii zużywanej do ogrzewania. Jednak stosowanie nocnego obniżenia temperatury realizowane przez systemy...
Systemy regulacji mają za zadanie zapewnienie komfortu cieplnego w pomieszczeniach oraz oszczędzanie energii zużywanej do ogrzewania. Jednak stosowanie nocnego obniżenia temperatury realizowane przez systemy regulacji nie zawsze skutkuje oszczędzaniem energii. Aby skutecznie oszczędzać energię, spełnić należy kilka warunków.
Po wejściu Polski do UE nastąpiły istotne zmiany w zakresie przepisów dot. bezpieczeństwa żywności i żywienia. Obecnie należy przestrzegać procedur systemów: HACCP, GMP oraz GHP. Jednak ogólny charakter...
Po wejściu Polski do UE nastąpiły istotne zmiany w zakresie przepisów dot. bezpieczeństwa żywności i żywienia. Obecnie należy przestrzegać procedur systemów: HACCP, GMP oraz GHP. Jednak ogólny charakter tych wymagań nie pozwala na to, aby traktować je jako wytyczne do projektowania technologii oraz instalacji sanitarnych w zakładach żywienia zbiorowego. Można korzystać ze starszych wytycznych, gdyż większość tych zaleceń spełnia warunki GHP wymagane przez obecne prawodawstwo. Mogą je wykorzystywać...
Branża izolacji przemysłowych zmienia się razem z oczekiwaniami inwestorów, wykonawców i służb utrzymania ruchu. Rosnące ceny energii sprawiają, że jakość termoizolacji instalacji grzewczych, chłodniczych...
Branża izolacji przemysłowych zmienia się razem z oczekiwaniami inwestorów, wykonawców i służb utrzymania ruchu. Rosnące ceny energii sprawiają, że jakość termoizolacji instalacji grzewczych, chłodniczych i procesowych przestaje być detalem, a staje się realnym czynnikiem kosztów eksploatacji. Jak wskazuje IZOMIX, źle zaizolowane lub niezaizolowane instalacje chłodnicze i procesowe mogą generować nawet do 40% strat energii. W odpowiedzi na te wyzwania firma IZOMIX Sp. z o.o. rozwija ofertę produktową...
Instalacja chłodnicza pracuje w obiekcie przez cały okres eksploatacji, decydując o bezpieczeństwie towaru, wysokości rachunków za energię i ciągłości pracy zakładu. Wybór firmy, która ją zaprojektuje...
Instalacja chłodnicza pracuje w obiekcie przez cały okres eksploatacji, decydując o bezpieczeństwie towaru, wysokości rachunków za energię i ciągłości pracy zakładu. Wybór firmy, która ją zaprojektuje i zbuduje, wpływa na koszt inwestycji mocniej niż cena z oferty. Wykonawca, który źle dobierze moc chłodniczą albo nie zapewni sprawnego serwisu, obciąża obiekt kosztami przez cały czas pracy systemu, a nie wyłącznie na etapie zakupu.
Jakość powietrza w szkołach ma bezpośredni wpływ na zdrowie, samopoczucie i zdolność koncentracji uczniów oraz nauczycieli. W wielu placówkach edukacyjnych problemem pozostaje niewystarczająca wymiana...
Jakość powietrza w szkołach ma bezpośredni wpływ na zdrowie, samopoczucie i zdolność koncentracji uczniów oraz nauczycieli. W wielu placówkach edukacyjnych problemem pozostaje niewystarczająca wymiana powietrza, szczególnie po termomodernizacji budynków i wymianie stolarki okiennej. Szczelne okna skutecznie ograniczają straty ciepła, ale jednocześnie utrudniają naturalną wentylację pomieszczeń. Efektem jest wzrost stężenia dwutlenku węgla, wilgoci oraz innych zanieczyszczeń powietrza.
Pompy zatapialne coraz częściej stanowią nie tylko wyposażenie awaryjne budynków, ale również element stałych instalacji odpowiedzialnych za odwadnianie pomieszczeń technicznych, studzienek, garaży podziemnych...
Pompy zatapialne coraz częściej stanowią nie tylko wyposażenie awaryjne budynków, ale również element stałych instalacji odpowiedzialnych za odwadnianie pomieszczeń technicznych, studzienek, garaży podziemnych czy szybów instalacyjnych. Seria SANISUB ZPK oraz SANISUB S ZPK firmy SFA została zaprojektowana z myślą o niezawodnej pracy przy odprowadzaniu wód czystych, ścieków szarych oraz wód zanieczyszczonych cząstkami stałymi – bez zawartości fekaliów. Dzięki przemyślanej konstrukcji urządzenia łączą...
Pompa ciepła może być jednym z najtańszych w eksploatacji źródeł ogrzewania, ale tylko wtedy, gdy zostanie dobrze dobrana, prawidłowo zamontowana i sensownie skonfigurowana. Ten sam model urządzenia w...
Pompa ciepła może być jednym z najtańszych w eksploatacji źródeł ogrzewania, ale tylko wtedy, gdy zostanie dobrze dobrana, prawidłowo zamontowana i sensownie skonfigurowana. Ten sam model urządzenia w jednym domu będzie pracował spokojnie i ekonomicznie, a w drugim będzie zużywał więcej prądu, częściej się odszraniał, hałasował lub skracał żywotność sprężarki. Różnicę robią szczegóły: miejsce ustawienia jednostki zewnętrznej, przepływ powietrza, odpływ skroplin, krzywa grzewcza, instalacja niskotemperaturowa...
Hybrydowa instalacja grzewcza łącząca kocioł na biomasę z pompą ciepła pozwala elastycznie dobierać źródło ciepła do aktualnych warunków pogodowych i zapotrzebowania budynku. W praktyce pompa ciepła może...
Hybrydowa instalacja grzewcza łącząca kocioł na biomasę z pompą ciepła pozwala elastycznie dobierać źródło ciepła do aktualnych warunków pogodowych i zapotrzebowania budynku. W praktyce pompa ciepła może pracować w okresach przejściowych, gdy jej efektywność jest wysoka, a kocioł na biomasę wspiera system podczas mrozów lub większego poboru ciepła. Przykładem takiego podejścia może być połączenie pompy ciepła SAS VESTA z kotłem pelletowym SAS, dobranym do zapotrzebowania budynku.Kluczowe znaczenie...
Wybór kotła na pellet nie powinien ograniczać się wyłącznie do ceny urządzenia. Coraz większe znaczenie mają efektywność energetyczna, poziom emisji, wygoda obsługi oraz zgodność z aktualnymi wymaganiami...
Wybór kotła na pellet nie powinien ograniczać się wyłącznie do ceny urządzenia. Coraz większe znaczenie mają efektywność energetyczna, poziom emisji, wygoda obsługi oraz zgodność z aktualnymi wymaganiami prawnymi. Dlatego podczas rozmowy z klientem warto jasno wyjaśnić, czym są standardy Ekoprojektu i dlaczego mają one bezpośredni wpływ na komfort oraz koszty eksploatacji instalacji grzewczej
Jeszcze kilkanaście lat temu pojęcie „hali stalowej" kojarzyło się głównie z chłodnymi obiektami przemysłowymi przy autostradach. Dziś hale stalowe i nowoczesne konstrukcje stalowe weszły do głównego nurtu...
Jeszcze kilkanaście lat temu pojęcie „hali stalowej" kojarzyło się głównie z chłodnymi obiektami przemysłowymi przy autostradach. Dziś hale stalowe i nowoczesne konstrukcje stalowe weszły do głównego nurtu inwestycji budowlanych – w sektorze przemysłowym, rolniczym i usługowym. Co sprawia, że stal tak niepodzielnie rządzi tym segmentem rynku?
Dobrze dobrana barwa światła w domu potrafi całkowicie zmienić odbiór wnętrza. To ona wpływa na nastrój, komfort odpoczynku, wygodę pracy i wygląd aranżacji. Inne światło sprawdzi się w salonie, inne w...
Dobrze dobrana barwa światła w domu potrafi całkowicie zmienić odbiór wnętrza. To ona wpływa na nastrój, komfort odpoczynku, wygodę pracy i wygląd aranżacji. Inne światło sprawdzi się w salonie, inne w kuchni, a jeszcze inne w łazience czy sypialni. Jak więc wybrać odpowiednią barwę światła, aby dom był funkcjonalny, przytulny i dopasowany do codziennych potrzeb?
Informacja o cookies
Klikacjąc "Zgoda" akceptujesz zapisywanie wszystkich danych na twoim urządzeniu. Kliknięcie "Odmowa" oznacza zapisywanie tylko danych niezbędnych do funkcjonowania strony. Administratorem danych jest Grupa Medium sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, ul. Karczewska 18. Dane są przetwarzane w celu zapewnienia funkcjonalności strony, analizy ruchu oraz dostosowania reklam. Masz prawo do wycofania zgody w dowolnym momencie. Dane przetwarzamy w celu realizxacji zamówienia (art. 6 ust. 1 lit. b RODO). Szczegółowe informacje o przetwarzaniu danych znajdziesz w
Polityce prywatności
![Tabela 2. Orientacyjne wartości wskaźników zużycia wody zimnej ogólnej i ciepłej w budynkach wg rozporządzenia [7] (2002 r.)
1) Przyjęto udział wskaźnika zużycia ciepłej wody równy 40% wartości wskaźnika wody zimnej ogólnej, z wyjątkiem hoteli wyższej.](https://www.rynekinstalacyjny.pl/media/cache/full/data/202104/nowakowski-2.jpg)
![Tabela 1. Wskaźniki dobowego zużycia ciepłej wody użytkowej w budynkach użyteczności publicznej ([6], 2008)](https://www.rynekinstalacyjny.pl/media/cache/typical_view/data/202104/nowakowski-1.jpg)
![Tabela 2. Orientacyjne wartości wskaźników zużycia wody zimnej ogólnej i ciepłej w budynkach wg rozporządzenia [7] (2002 r.)
1) Przyjęto udział wskaźnika zużycia ciepłej wody równy 40% wartości wskaźnika wody zimnej ogólnej, z wyjątkiem hoteli wyższej.](https://www.rynekinstalacyjny.pl/media/cache/typical_view/data/202104/nowakowski-2.jpg)
