Wsparcie dla projektantów HVAC

Jedną z większych zalet rysowania instalacji w 3D jest unikanie kolizji, zarówno z architekturą, jak i z innymi branżami. Każdy element rysowany jest w wymiarach rzeczywistych, a zadaniem projektanta instalacji jest zaplanowanie tras kanałów lub rur i wrysowanie ich w budynek. Ciągły brak czasu uniemożliwia tworzenie szczegółowych rysunków urządzeń i wprowadzanie ich na rzut budynku. Z pomocą przychodzą tu producenci i oferowane przez nich programy doborowe oraz biblioteki urządzeń.

Gdzie szukać 

Projektowanie w BIM-ie wymaga przygotowania szablonu oraz modeli urządzeń, które zostaną później wgrane do projektu. Projektant może też sam stworzyć taki model jako bryłę, zajmuje to jednak więcej czasu i raczej nie będzie w pełni odwzorowywać urządzenia. Dlatego warto korzystać z darmowych bibliotek dostępnych w internecie. Najpopularniejszą bazą, zawierającą urządzenia wielu wiodących producentów, jest MagiClaud. Po założeniu darmowego konta, można z niej pobierać zarówno bloki w 3D, jak i rysunki 2D. Oczywiście najwygodniejszym rozwiązaniem jest pobranie odpowiednich bloków bezpośrednio ze strony producenta, często jednak prędzej znaleźć je można właśnie w tego typu wyszukiwarce bibliotek. Możliwe jest też pobranie specjalnej wtyczki producenta do danego programu, jak np. Revit, która ułatwi i przede wszystkim przyspieszy przeszukiwanie bibliotek. 

Korzystanie z gotowych modeli jest nie tylko ułatwieniem przyspieszającym pracę projektanta – bez tej możliwości modelowanie BIM mija się z celem. Równie dobrze można stworzyć blok, posiłkując się dwuwymiarowym rysunkiem dostępnym w karcie katalogowej na stronie producenta (zakładając oczywiście, że materiał tam publikowany jest aktualny). Pewne szczegóły widoczne są dopiero w 3D, a blok taki jest uproszczony. Miejsce zaplanowane na konkretne urządzenia jest wszak czasem mierzone „na żyletki”, czyli każdy centymetr przestrzeni jest w takim wypadku zagospodarowany i nie ma miejsca na pomyłki. Przykładem może być inwestycja, gdzie dwie centrale wentylacyjne, każda mająca ok. 2 m wysokości, ustawione są na sobie, a do stropu zostało 5 cm. Nie każdy rysujący w 2D odważyłby się zastosować takie rozwiązanie – gdyby centrala jednak nie zmieściła się pod stropem, konieczne byłoby dobranie mniejszej, a koszty tego błędu poniósłby projektant. Projektując w BIM-ie, do projektu wstawić można gotowe modele urządzeń i dokładnie sprawdzić ich rozmieszczenie. Po to wszak powstała ta technologia, by możliwe było jak najdokładniejsze odwzorowanie tworzonego budynku, dlatego należy korzystać z wszelkich dostępnych pomocy ułatwiających działanie w takich programach projektowych.

Programy obliczeniowe

Na projekt składają się jednak nie tylko rysunki, ale także, a może przede wszystkim, obliczenia: zapotrzebowania na energię, strat i zysków ciepła czy przepływów powietrza. To również duże pole do popisu dla rozwijającej się technologii projektowania BIM. Algorytmy obliczeniowe funkcjonujące w najbardziej popularnych programach do projektowania zintegrowanego są wciąż dopracowywane. Obecnie można z ich pomocą oszacować np. straty czy zyski ciepła w budynku, jednak do dokładnych obliczeń wciąż służą znane i wyspecjalizowane programy, które także się rozwijają i działają już w 3D. BIM śmiało wkracza na polski rynek, dlatego także rodzimi producenci oprogramowania nie mają problemów z dorównaniem światowym trendom. Najwygodniej oczywiście korzysta się z programu oferującego zarówno wszystkie funkcje rysunkowe, jak i obliczeniowe.

Dobrze jest móc ufać obliczeniom przepływów powietrza w kanałach, które można odczytać, jeśli rysuje się je w przeznaczonym do tego celu programie. Doświadczeni projektanci nie muszą tych danych sprawdzać i tylko na podstawie rysunku są w stanie określić, do jakiego spadku ciśnienia dobrać wentylator. Z kolei początkujący adepci inżynierii bardzo przywiązują się do informacji podawanych przez program. Warto dodać, że czasem z pozoru mniej atrakcyjnie wyglądające programy mogą się lepiej sprawdzić w codziennym użytkowaniu ze względu na prostotę i szybkość działania.

Łatwy dobór urządzeń

Przydatne i proste w obsłudze programy oferują także producenci urządzeń. Dużą zaletą jest w tym wypadku wiarygodność informacji o dostępnej bazie produktowej ze względu na częste i samoczynne aktualizacje takich programów. Na stronach producentów natknąć się czasem można na nieaktualne katalogi urządzeń, jednak w programach doboru wszystkie dane są zmieniane na bieżąco i z tego samego oprogramowania korzystają doradcy techniczni firm. Szczególnie warte polecenia są programy doboru tłumików – trzeba często sprawdzać kilka wariantów tych urządzeń, by uzyskać odpowiedni poziom dźwięku za tłumikiem. Podobnie niełatwo dobrać np. wentylatory wyrzucające powietrze z systemu sanitariatów czy nawiewniki. Są to zbyt małe urządzenia, by możliwe było każdorazowe kontaktowanie się w ich sprawie z producentem. Łatwy w obsłudze program pozwoli dobrać także wszystkie potrzebne akcesoria czy armaturę (w przypadku instalacji rurowej). Dlatego warto zawsze najpierw sprawdzić, czy dostępny jest program doborowy danego producenta, a dopiero później szukać karty katalogowej. 

Twórcy technologii BIM mają wciąż duże pole do działania, jeśli chodzi o doskonalenie oferowanych przez nich narzędzi projektowych. Wysiłki te koncentrują się wokół budowy jednego zintegrowanego programu, dającego projektantowi pełnię możliwości – zarówno przy wykonywaniu obliczeń, jak i rysowaniu. Funkcjonalność tych programów będzie stale rozbudowywana. Niektórzy wieszczą nawet, że pewnego dnia powstaną narzędzia, które same będą rysować instalacje. Na razie jednak musimy poczekać, aż BIM na dobre zagości w Polsce. Na przeszkodzie stają koszty – nikt nie chce płacić więcej za projektowanie zintegrowane, szczególnie małe biura projektowe nie decydują się na zakup takiego oprogramowania. Czas pokaże, czy warto opierać się tej technologii.