RynekInstalacyjny.pl

Zaawansowane wyszukiwanie

Źródła hałasu z instalacji i ich wpływ na komfort użytkowania budynków

Kanały wentylacyjne z systemów samonośnych, Fot. Isover

Kanały wentylacyjne z systemów samonośnych, Fot. Isover

Hałas to jeden z istotnych elementów komfortu użytkowania budynków – obok jakości powietrza, jego czystości, temperatury i wilgotności oraz oświetlenia. W nowoczesnych obiektach, m.in. z uwagi na wymagania energetyczne i dotyczące jakości powietrza wewnętrznego, niezbędne jest stosowanie wentylacji mechanicznej. Ta z kolei może wpływać nie tylko na poczucie komfortu termicznego, ale i akustycznego. Obok działań projektowych i montażowych dotyczących optymalnego doboru urządzeń i elementów instalacji oraz organizacji przepływu powietrza ważne są też działania polegające na stosowaniu izolacji akustycznych w instalacjach wentylacyjnych i klimatyzacyjnych.

Zobacz także

Alnor Systemy Wentylacji Sp. z o.o. Inteligentna wentylacja w edukacji. TeachAIR od Alnor – rekuperator zaprojektowany dla szkół

Inteligentna wentylacja w edukacji. TeachAIR od Alnor – rekuperator zaprojektowany dla szkół Inteligentna wentylacja w edukacji. TeachAIR od Alnor – rekuperator zaprojektowany dla szkół

Wymagania wobec systemów wentylacyjnych w szkołach i przedszkolach rosną z roku na rok. Nowe przepisy budowlane, zaostrzone normy higieniczne i większa świadomość wpływu jakości powietrza na zdrowie uczniów...

Wymagania wobec systemów wentylacyjnych w szkołach i przedszkolach rosną z roku na rok. Nowe przepisy budowlane, zaostrzone normy higieniczne i większa świadomość wpływu jakości powietrza na zdrowie uczniów sprawiają, że projektanci i wykonawcy muszą sięgać po coraz bardziej zaawansowane rozwiązania. Firma Alnor opracowała urządzenie, które precyzyjnie odpowiada na te potrzeby – rekuperator TeachAIR, stworzony specjalnie dla sektora edukacyjnego.

AFL MOTORS EUROPE Zbilansowana wentylacja a Constant Flow, czyli stała wydajność powietrza w urządzeniach wentylacyjnych

Zbilansowana wentylacja a Constant Flow, czyli stała wydajność powietrza w urządzeniach wentylacyjnych Zbilansowana wentylacja a Constant Flow, czyli stała wydajność powietrza w urządzeniach wentylacyjnych

Instalacje oraz urządzenia wentylacyjne często projektowane są w sposób zapewniający zbilansowanie strumieni powietrza nawiewanego oraz usuwanego z pomieszczeń. Dzięki temu uzyskujemy najwyższą efektywność...

Instalacje oraz urządzenia wentylacyjne często projektowane są w sposób zapewniający zbilansowanie strumieni powietrza nawiewanego oraz usuwanego z pomieszczeń. Dzięki temu uzyskujemy najwyższą efektywność pracy systemu oraz wysoki stopień sprawności odzysku ciepła.

ECO Comfort Montaż klimatyzatora: cena, rodzaje urządzeń, koszt montażu klimatyzacji w domu w 2024!

Montaż klimatyzatora: cena, rodzaje urządzeń, koszt montażu klimatyzacji w domu w 2024! Montaż klimatyzatora: cena, rodzaje urządzeń, koszt montażu klimatyzacji w domu w 2024!

Choć główną funkcją klimatyzatora jest chłodzenie powietrza w upalne okresy roku, panuje błędne przekonanie, że na schłodzeniu mieszkania kończy się funkcja systemu klimatyzacji. Tymczasem nowoczesne jednostki...

Choć główną funkcją klimatyzatora jest chłodzenie powietrza w upalne okresy roku, panuje błędne przekonanie, że na schłodzeniu mieszkania kończy się funkcja systemu klimatyzacji. Tymczasem nowoczesne jednostki nie ograniczają się jedynie do pojedynczych zadań.

W rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych [1] problemowi hałasu poświęcono cały Dział IX pt. Ochrona przed hałasem i drganiami. WT wymagają, aby budynek i urządzenia z nim związane były tak zaprojektowane i wykonane, żeby poziom hałasu, na który są narażeni użytkownicy, nie stanowił zagrożenia dla ich zdrowia oraz umożliwiał im pracę, odpoczynek i sen w zadowalających warunkach. Ponadto pomieszczenia w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej należy chronić przed hałasem nie tylko spoza budynku, ale także ze źródeł wewnętrznych, w tym z instalacji i urządzeń stanowiących techniczne wyposażenie budynku (§ 323).

Warunki techniczne stanowią wprost w § 326.3, że: Prowadzone w budynku przewody i kanały instalacyjne (w tym kanały wentylacyjne) nie mogą powodować pogorszenia izolacyjności akustycznej między pomieszczeniami poniżej wartości wynikających z wymagań zawartych w Polskiej Normie dotyczącej izolacyjności akustycznej przegród w budynkach oraz izolacyjności akustycznej elementów budowlanych. WT odsyłają w tym zakresie do normy PN-B-02151-3:2015-10 Akustyka budowlana. Ochrona przed hałasem w budynkach. Część 3: Wymagania dotyczące izolacyjności akustycznej przegród w budynkach i elementów budowlanych.

W § 326.4 znalazło się dodatkowe wymaganie dla budynków mieszkalnych wielorodzinnych dotyczące mocowania urządzeń i przewodów instalacyjnych wewnątrz mieszkania, stanowiących jego wyposażenie techniczne – należy stosować zabezpieczenia przeciwdrganiowe, niezależnie od konstrukcji i usytuowania przegrody, do której są one mocowane. Z kolei w pomieszczeniach budynków użyteczności publicznej, których funkcja związana jest z odbiorem mowy lub innych pożądanych sygnałów akustycznych, należy stosować takie rozwiązania budowlane oraz dodatkowe adaptacje akustyczne, które zapewnią uzyskanie w pomieszczeniach odpowiednich warunków określonych odrębnymi przepisami.

Zakończenie działu IX WT stanowi § 327 i m.in. jego ustęp 2, który stanowi, że: Instalacje i urządzenia, stanowiące techniczne wyposażenie budynku mieszkalnego, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej, nie mogą powodować powstawania nadmiernych hałasów i drgań, utrudniających eksploatację lub uniemożliwiających ochronę użytkowników pomieszczeń przed ich oddziaływaniem.

Również poza działem IX w warunkach technicznych znaleźć można jeszcze kilka wymagań dotyczących ochrony przed hałasem generowanym przez urządzenia i instalacje w budynkach, w tym nawet instalacji i urządzeń elektrycznych (§ 180).

WT wymagają nie tylko ochrony przed szkodliwym oddziaływaniem pola elektromagnetycznego, ale też przed emisją drgań i hałasu.

W kwestiach związanych z hałasem WT odsyłają do normy PN-B-02151-02:1987/ Ap1:2015-05 Akustyka budowlana. Ochrona przed hałasem pomieszczeń w budynkach. Dopuszczalne wartości poziomu dźwięku w pomieszczeniach. Norma ta została w 2018 roku zastąpiona nową wersją, czyli PN-B-02151-2:2018-01 Akustyka budowlana. Ochrona przed hałasem w budynkach. Część 2: Wymagania dotyczące dopuszczalnego poziomu dźwięku w pomieszczeniach. Dopuszczalne poziomy hałasu przenikającego do pomieszczenia ze wszystkich źródeł oraz od wyposażenia technicznego budynku, a także innych urządzeń w budynku i poza budynkiem zawiera tabela opracowana na podstawie normy PN-B-02151-2:2018-01.

Hałas jest też elementem kompleksowej oceny jakości środowiska wewnętrznego w kontekście projektowania i oceny charakterystyki energetycznej budynków [3]. Zagadnienia te omawia wycofana w 2019 roku norma w jęz. polskim PN-EN 15251 Parametry wejściowe środowiska wewnętrznego dotyczące projektowania i oceny charakterystyki energetycznej budynków, obejmujące jakość powietrza wewnętrznego, środowisko cieplne, oświetlenie i akustykę, zastąpiona przez dostępną tylko w jęz. angielskim PN-EN 16798-1:2019-06 Charakterystyka energetyczna budynków. Wentylacja budynków. Część 1: Parametry wejściowe środowiska wewnętrznego do projektowania i oceny charakterystyki energetycznej budynków w odniesieniu do jakości powietrza wewnętrznego, środowiska cieplnego, oświetlenia i akustyki. Moduł M1-6.

Hałas z instalacji wentylacyjnych

Hałas może mieć wiele źródeł. Największy wpływ na generowanie hałasu z instalacji mają urządzenia oraz przewody wentylacyjne i klimatyzacyjne, a także kanalizacyjne. Hałas z instalacji wodociągowych, centralnego ogrzewania oraz ciepłej wody użytkowej czy wody lodowej jest przede wszystkim wynikiem błędów w doborze armatury lub sygnałem ich nieprawidłowej pracy czy awarii. Ponadto izolacje stosowane do ochrony termicznej instalacji wodnych mają wprawdzie niewielkie, ale wystarczające właściwości tłumienia dźwięków płynącego w tych instalacjach medium.

W przypadku instalacji wentylacyjnych i klimatyzacyjnych ich elementy mogą być zarówno źródłem hałasu, jego rozprzestrzenia, jak i tłumienia. Najskuteczniejszym działaniem jest zapobieganie jego powstawaniu. Głównym źródłem hałasu w instalacjach wentylacyjnych i klimatyzacyjnych są wentylatory. Mogą one powodować hałas spowodowany drganiami mechanicznymi i przetłaczaniem strumienia powietrza. Jego źródłem mogą być też przewody i ich rozgałęzienia, regulatory, przepustnice, klapy oraz nawiewniki – w nich hałas powstaje głównie z powodu zmian prędkości i kierunku przepływu powietrza. Przepływające powietrze może też wprowadzać ścianki przewodów w drgania, a te z kolei mogą powodować hałas.

Ograniczanie hałasu to przede wszystkim wymagana przez przepisy lokalizacja maszynowni i central z dala od pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi. A jeśli takie oddalenie jest niemożliwe, konieczne jest zastosowanie dodatkowych rozwiązań konstrukcyjnych i materiałowych. Kolejnym niezbędnym elementem działania zapobiegającego hałasowi z instalacji wentylacyjnych jest dobór urządzeń i wyznaczenie prędkości powietrza w instalacji. Można też zastosować elementy tłumiące – kulisy i tłumiki.

Tłumienie hałasu z instalacji wentylacyjnych

Zastosowanie wszelkich możliwych rozwiązań zapobiegających hałasowi w miejscu jego powstawania nie zawsze daje oczekiwany efekt i konieczne jest zastosowanie m.in. izolacji dźwiękowych. Izolacje techniczne nie tylko zabezpieczają instalacje termicznie i przeciwkondensacyjnie, ale też mogą zabezpieczać przewody przed transmisją dźwięków do pomieszczeń. Skuteczność tłumienia energii akustycznej można mierzyć za pomocą dwóch wskaźników [2].

Pierwszy to wskaźnik izolacyjności akustycznej Rw [dB], który jest miarą skuteczności warstwy izolacji w ograniczaniu przepływu dźwięku, czyli straty w transmisji dźwięku. Straty te zależą od częstotliwości – im jest ona wyższa, tym większa strata dźwięku. Zatem im wyższy wskaźnik Rw, tym strata transmisji jest większa i izolacja dźwiękowa skuteczniejsza. Drugim wskaźnikiem jest współczynnik pochłaniania dźwięku αw, który określa dźwiękochłonność danej izolacji, a ta zależy od oporności przepływu powietrza przez materiał (struktura materiału), a także od jego grubości.

Wełna mineralna to najczęściej stosowana izolacja akustyczna, a o jej zastosowaniu decyduje także izolacyjność termiczna i niepalność. Wysoka sprężystość i elastyczność oraz gęstość sprzyjająca tłumieniu odpowiadają za jej dobrą izolacyjność akustyczną. Wytrzymałość mechaniczną oraz trwałość mat i kształtek izolacyjnych zapewniają warstwy usztywniające i ochronne z tworzyw, siatek i folii aluminiowych. Izolacje przewodów wentylacyjnych z wełny mineralnej mają zastosowanie głównie na zewnątrz przewodów, gdzie pełnią wiele funkcji – ochrony termicznej, akustycznej, przeciwkondensacyjnej, a nawet przeciwpożarowej.

Płyty i maty do izolacji zewnętrznej są wzmacniane okładziną z folii aluminiowej, która zapobiega także kondensacji pary wodnej na przewodach. Dobre właściwości dźwiękochłonne wełny są wykorzystywane również do izolowania akustycznego wewnętrznych powierzchni przewodów wentylacyjnych oraz do budowy tłumików. Płyty z wełny mają powierzchnię z powłok wzmocnionych włóknem szklanym. Takie izolacje wymagają szczególnie starannego montażu m.in. po to, żeby wraz ze strumieniem powietrza nie unosiły się z nich drobiny włókien.

Najbardziej zaawansowaną technologią izolacji akustycznych z wełny mineralnej są samonośne przewody powietrzne o przekroju prostokątnym, w całości wykonane z kompozytu na bazie włókien szklanych. Znajdują one zastosowanie zwłaszcza w pomieszczeniach, którym stawiane są bardzo wysokie wymagania akustyczne i gdzie oczekuje się specjalnych rozwiązań dla instalacji wentylacyjnych – takich jak kina, opery, teatry, sale wykładowe i koncertowe. Parametry akustyczne, lekkość, szerokie możliwości prowadzenia w obiekcie i jego pomieszczeniach o dużych kubaturach i nietypowych wysokościach, a także łatwe dotarcie do stref przebywania ludzi dają przewodom samonośnym przewagę nad tradycyjnymi przewodami z kanałów metalowych izolowanych termicznie i akustycznie.

Wprawdzie montaż takich samonośnych technologii jest o ok. 10% droższy niż technologii tradycyjnej [4], jednak kanały kompozytowe mogą być z powodzeniem stosowane w większości instalacji, którym stawia się wysokie wymagania pod względem akustycznym. Choć mają one niższą wytrzymałość w porównaniu do kanałów stalowych, cecha ta dobrze sprawdza się na fragmentach instalacji, w których panuje mniejsze ciśnienie – w przewodach rozprowadzających i odgałęzieniach w pobliżu anemostatów, czyli tam, gdzie szczególne znaczenie ma akustyka i ochrona przed hałasem.

Samonośne przewody wentylacyjne o przekroju prostokątnym wykonywane są ze sztywnych płyt z gęsto sprasowanych włókien szklanych połączonych żywicą termoutwardzalną i pokrytych od strony zewnętrznej wzmocnioną folią aluminiową stanowiącą barierę powietrzną, a od strony wewnętrznej powłokami z welonów z włókien szklanych i foli aluminiowej. Zadaniem powłok wewnętrznych jest zapewnienie minimalnych oporów przepływu, trwałości, a także odporności na uszkodzenia mechaniczne podczas czyszczenia w celu zapewnienia odpowiednich warunków higienicznych. Z paneli można wykonać na miejscu budowy nie tylko przewody, ale także kształtki – kolana, trójniki, redukcje i odsadzki. Co więcej, oferta ta jest wzbogacana innowacyjnymi elementami do dodatkowego tłumienia dźwięków przepływającego powietrza.

Hałas z instalacji kanalizacyjnych i jego tłumienie

Obok hałasu z wentylacji na poczucie komfortu mogą w budynkach wpływać hałasy pochodzące z pionów kanalizacji bytowej oraz instalacji odprowadzających wodę deszczową. Wprawdzie nie występują one stale, ale nawet ich krótkie trwanie powoduje dyskomfort. Ma to szczególne znaczenie w budynkach wysokich i wysokościowych, gdzie istnieje większe prawdopodobieństwo wystąpienia chwilowych wysokich przepływów. Na powstawanie hałasu w tych instalacjach ma też wpływ mocowanie przewodów zgodnie z budową przegród lub niezastosowanie wytłumienia drgań.

Oprócz specjalnych rur z kompozytów tłumiących powstające niepożądane dźwięki od przepływu, dostępne są także rozwiązania umożliwiające izolowanie akustyczne pionów kanalizacyjnych wykonywanych z rur żeliwnych i z tworzyw – to cienkościenne elastyczne otuliny z pianki polietylenowej (PE) o strukturze zamkniętokomórkowej. Izolacje te redukują hałas o od ok. 10 do nawet 18 dB(A). Dodatkową zaletą takiej otuliny jest zapobieganie kondensacji pary wodnej. Hałas w instalacji kanalizacyjnej generują także urządzenia sanitarne i eliminuje się go lub ogranicza poprzez oddzielenie przyborów sanitarnych od konstrukcji budynku warstwą materiału elastycznego pochłaniającego energię akustyczną.

Tak samo jak w przypadku montażu izolacji termicznych i zapobiegających kondensacji wilgoci, również w przypadku izolacji akustycznych duże znaczenie ma jakość ich wykonawstwa. Zalecane jest stosowanie rozwiązań systemowych i unikanie luk oraz przerw, gdyż w miejscach takich będą powstawać mostki akustyczne.

Literatura

  1. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. DzU 2019, poz. 1065)
  2. Ryńska Joanna, Rola izolacji technicznych w zapewnieniu standardu akustycznego, „Rynek Instalacyjny” 1-2/2021, http://www.rynekinstalacyjny.pl/artykul/id5247,rola-izolacji-technicznych-w-zapewnieniu-standardu-akustycznego (dostęp: 27.09.2021)
  3. Charkowska Anna, Minimalizacja hałasu z instalacji wentylacyjnych i klimatyzacyjnych w obiektach użyteczności publicznej, „Inżynier Budownictwa”, 2018, https://inzynierbudownictwa.pl/minimalizacja-halasu-z-instalacji-wentylacyjnych-i-klimatyzacyjnych-w-obiektach-uzytecznosci-publicznej/ (dostęp: 27.09.2021)
  4. Kegler Krzysztof, Koszty instalacji wentylacyjnej z materiałów kompozytowych w porównaniu do rozwiązań tradycyjnych, „Rynek Instalacyjny” 1–2/2017, http://www.rynekinstalacyjny.pl/artykul/id4172,koszty-instalacji-wentylacyjnej-z-materialow-kompozytowych-w-porownaniu-do-rozwiazan-tradycyjnych (dostęp: 27.09.2021)
  5. Hendiger Jacek, Ziętek Piotr, Chludzińska Marta, Wentylacja i klimatyzacja, Materiały pomocnicze do projektowania, Venture Industries, Warszawa 2016
  6. Kaiser Krzysztof, Tłumiki akustyczne w instalacjach wentylacyjnych, „Rynek Instalacyjny” 12/2009, http://www.rynekinstalacyjny.pl/artykul/id1231,tlumiki-akustyczne-w-instalacjach-wentylacyjnych (dostęp: 27.09.2021)
  7. Pykacz Sławomir, Warunki techniczne wykonania i odbioru robót budowlanych, Część E: Roboty instalacyjne sanitarne, Zeszyt 2: Instalacje wentylacyjne i klimatyzacyjne, Instytut Techniki Budowlanej, Warszawa 2017
  8. Janota-Bzowski Jacek, Eliminowanie źródeł hałasu w budynkach wielorodzinnych, „Warunki Techniczne.PL” 2/2016
  9. Materiały firm: Armacell, BH-Res, Isover, Paroc, Rockwool, Steinbacher Izoterm, Thermaflex, Ursa

Komentarze

Powiązane

opr. red. Wentylacja pomieszczeń z tlenoterapią

Wentylacja pomieszczeń z tlenoterapią Wentylacja pomieszczeń z tlenoterapią

Wzbogacenie składu powietrza tlenem w pomieszczeniach służby zdrowia podczas tlenoterapii i „nasiąkanie” ubrań i bielizny pacjentów oraz personelu powodują zagrożenie powstawania pożarów. Ryzyko to eliminuje...

Wzbogacenie składu powietrza tlenem w pomieszczeniach służby zdrowia podczas tlenoterapii i „nasiąkanie” ubrań i bielizny pacjentów oraz personelu powodują zagrożenie powstawania pożarów. Ryzyko to eliminuje skuteczna wentylacja oraz detekcja poziomu tlenu, w tym stacjonarna z sygnalizacją wizualną i dźwiękową.

Bartosz Pijawski Centra danych – wiodące trendy w chłodzeniu i klimatyzacji

Centra danych – wiodące trendy w chłodzeniu i klimatyzacji Centra danych – wiodące trendy w chłodzeniu i klimatyzacji

Polska jest jedną z najbardziej obiecujących lokalizacji na globalnym rynku data center. Brak zagrożenia trzęsieniami ziemi, huraganami, powodziami czy ekstremalnymi temperaturami sprawia, że nasz kraj...

Polska jest jedną z najbardziej obiecujących lokalizacji na globalnym rynku data center. Brak zagrożenia trzęsieniami ziemi, huraganami, powodziami czy ekstremalnymi temperaturami sprawia, że nasz kraj jest postrzegany jako bezpieczny pod względem warunków terenowych. Data center będą jednak musiały konkurować z mocami obliczeniowymi zasobów rozproszonych, tym samym zwiększy się znaczenie ich wydajności i efektywności energetycznej, w tym procesów chłodzenia.

opr. red. Ochrona przed korozją basenowych central wentylacyjnych

Ochrona przed korozją basenowych central wentylacyjnych Ochrona przed korozją basenowych central wentylacyjnych

Opublikowane 7 września 2021 r. rekomendacje Eurovent 6/16-2021 to kodeks dobrych praktyk opracowany przez Product Group „Air Handling Units” (PG-AHU). Zawierają zalecenia dotyczące ochrony central wentylacyjnych...

Opublikowane 7 września 2021 r. rekomendacje Eurovent 6/16-2021 to kodeks dobrych praktyk opracowany przez Product Group „Air Handling Units” (PG-AHU). Zawierają zalecenia dotyczące ochrony central wentylacyjnych przed korozją i wyjaśniają, jak prawidłowo dopasować materiały i elementy tych urządzeń do korozyjności środowiska pracy. Wytyczne przeznaczone są dla projektantów i wykonawców. Poniżej przedstawiono wybrane fragmenty dotyczące central basenowych.

Damian Kubera Przepusty instalacyjne a pomieszczenia zamknięte

Przepusty instalacyjne a pomieszczenia zamknięte Przepusty instalacyjne a pomieszczenia zamknięte

Podczas projektowania, a nawet odbiorów budynków zdarzają się przypadki różnej interpretacji przepisów regulujących kwestie zabezpieczeń przeciwpożarowych przejść instalacyjnych. Zdarza się, że projektanci...

Podczas projektowania, a nawet odbiorów budynków zdarzają się przypadki różnej interpretacji przepisów regulujących kwestie zabezpieczeń przeciwpożarowych przejść instalacyjnych. Zdarza się, że projektanci i wykonawcy są przekonani, iż przepusty mniejsze niż 4 cm w ogóle nie wymagają zabezpieczeń. Do takiego przekonania prowadzi ich złożone brzmienie § 234 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych.

Joanna Ryńska Filtracja i oczyszczanie powietrza z pyłów zawieszonych i wirusów

Filtracja i oczyszczanie powietrza z pyłów zawieszonych i wirusów Filtracja i oczyszczanie powietrza z pyłów zawieszonych i wirusów

Czwarty kwartał roku od kilku lat wiąże się z powrotem problematyki zanieczyszczenia powietrza wewnątrz pomieszczeń. Nasilają się wówczas dwa zjawiska – zanieczyszczenie pyłem zawieszonym oraz rozprzestrzenianie...

Czwarty kwartał roku od kilku lat wiąże się z powrotem problematyki zanieczyszczenia powietrza wewnątrz pomieszczeń. Nasilają się wówczas dwa zjawiska – zanieczyszczenie pyłem zawieszonym oraz rozprzestrzenianie wirusów przenoszonych drogą kropelkową. Choć w przypadku obu tych zagrożeń – smogu i wirusów – kluczowa jest profilaktyka, nadal znajdujemy się w sytuacji, w której bardzo ważne jest radzenie sobie ze skutkami sezonu grzewczego i wirusowego, czyli wyraźnie pogorszoną czystością powietrza...

Joanna Ryńska Chłodzenie adiabatyczne w systemach HVAC

Chłodzenie adiabatyczne w systemach HVAC Chłodzenie adiabatyczne w systemach HVAC

Wiele obiektów potrzebuje nie tylko grzania i wentylacji, ale i chłodzenia, a proces ten realizowany w sposób konwencjonalny, czyli przez układy sprężarkowe, wymaga znacznych nakładów energii. Dlatego...

Wiele obiektów potrzebuje nie tylko grzania i wentylacji, ale i chłodzenia, a proces ten realizowany w sposób konwencjonalny, czyli przez układy sprężarkowe, wymaga znacznych nakładów energii. Dlatego w coraz większej liczbie inwestycji zarówno na potrzeby utrzymania komfortu, jak i procesów technologicznych wykorzystuje się chłodzenie uzyskiwane poprzez odparowanie wody, określane chłodzeniem adiabatycznym.

mgr inż. Katarzyna Kulik Wentylacja obiektów gastronomicznych

Wentylacja obiektów gastronomicznych Wentylacja obiektów gastronomicznych

Prawidłowo zaprojektowana i wykonana instalacja wentylacji w gastronomii ma znaczenie zarówno dla komfortu, jak i zdrowia pracowników.

Prawidłowo zaprojektowana i wykonana instalacja wentylacji w gastronomii ma znaczenie zarówno dla komfortu, jak i zdrowia pracowników.

Bartosz Pijawski Wentylacja awaryjna podziemnych obiektów technicznych

Wentylacja awaryjna podziemnych obiektów technicznych Wentylacja awaryjna podziemnych obiektów technicznych

Wiele groźnych urazów i wypadków śmiertelnych jest skutkiem zatruć i omdleń spowodowanych brakiem odpowiedniej jakości powietrza i napowietrzania w miejscu wykonywania pracy. Wypadków tych można uniknąć,...

Wiele groźnych urazów i wypadków śmiertelnych jest skutkiem zatruć i omdleń spowodowanych brakiem odpowiedniej jakości powietrza i napowietrzania w miejscu wykonywania pracy. Wypadków tych można uniknąć, stosując nie tylko aparaty zabezpieczające drogi oddechowe, ale także przenośne urządzenia wentylacyjne.

Waldemar Joniec Inteligentne budynki – czujniki, regulatory i zawory w instalacjach wentylacyjnych i klimatyzacyjnych

Inteligentne budynki – czujniki, regulatory i zawory w instalacjach wentylacyjnych i klimatyzacyjnych Inteligentne budynki – czujniki, regulatory i zawory w instalacjach wentylacyjnych i klimatyzacyjnych

O tym, na ile budynek jest „inteligentny”, decyduje nie tylko zastosowanie programów do analizy danych, ale przede wszystkim wyposażenie go w czujniki, liczniki, zawory i siłowniki. Elementy pomiarowe...

O tym, na ile budynek jest „inteligentny”, decyduje nie tylko zastosowanie programów do analizy danych, ale przede wszystkim wyposażenie go w czujniki, liczniki, zawory i siłowniki. Elementy pomiarowe i wykonawcze zapewniają energooszczędność i komfort oraz bezpieczeństwo mieszkańców i użytkowników – to elementy nieodzowne dla uzyskania statusu „smart building”.

Igor Sikończyk Przyszłe wyzwania dla przepisów techniczno-budowlanych w zakresie wentylacji mieszkaniowej

Przyszłe wyzwania dla przepisów techniczno-budowlanych w zakresie wentylacji mieszkaniowej Przyszłe wyzwania dla przepisów techniczno-budowlanych w zakresie wentylacji mieszkaniowej

Wymagania dla nowych budynków w zakresie izolacji termicznej oraz sprawności odzysku ciepła z powietrza wentylacyjnego są na tyle wysokie, że pole do dalszych działań jest niewielkie i należy go szukać...

Wymagania dla nowych budynków w zakresie izolacji termicznej oraz sprawności odzysku ciepła z powietrza wentylacyjnego są na tyle wysokie, że pole do dalszych działań jest niewielkie i należy go szukać w sterowaniu wentylacją reagującą na rzeczywiste, zmienne zapotrzebowanie oraz liczbę przebywających w budynku osób. Z kolei w budynkach istniejących, które będą poddawane modernizacji, możliwości działania w kwestii poprawy wentylacji ograniczają m.in. przepisy nienadążające za rozwojem techniki.

Joanna Ryńska Instalacje HVAC w modernizowanych budynkach zabytkowych i reprezentacyjnych

Instalacje HVAC w modernizowanych budynkach zabytkowych i reprezentacyjnych Instalacje HVAC w modernizowanych budynkach zabytkowych i reprezentacyjnych

Na rynku istnieje grupa rozwiązań grzewczych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych, które mają sprostać nie tylko szczególnym wymaganiom technicznym, ale także związanym z przeznaczeniem danego budynku oraz...

Na rynku istnieje grupa rozwiązań grzewczych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych, które mają sprostać nie tylko szczególnym wymaganiom technicznym, ale także związanym z przeznaczeniem danego budynku oraz jego architekturą i wystrojem wnętrz.

Joanna Ryńska Jakość powietrza w szkołach i biurach w świetle nowych wytycznych WHO

Jakość powietrza w szkołach i biurach w świetle nowych wytycznych WHO Jakość powietrza w szkołach i biurach w świetle nowych wytycznych WHO

Środowiska naukowe zajmujące się jakością i ochroną środowiska, w tym lekarskie, z zadowoleniem przyjęły zmianę po 16 latach wytycznych WHO dotyczących jakości powietrza zewnętrznego. Nowe zalecenia powinny...

Środowiska naukowe zajmujące się jakością i ochroną środowiska, w tym lekarskie, z zadowoleniem przyjęły zmianę po 16 latach wytycznych WHO dotyczących jakości powietrza zewnętrznego. Nowe zalecenia powinny się przełożyć na większą popularność wentylacji mechanicznej i filtracji powietrza w obiektach, w których spędzamy najwięcej czasu i gdzie powinniśmy być najbardziej wydajni – zwłaszcza w zakładach pracy, biurach i szkołach.

dr inż. Krystyna Dyszlewska, mgr inż. Piotr Nurek Wentylacja bez hałasu

Wentylacja bez hałasu Wentylacja bez hałasu

Przetłaczanie powietrza w instalacjach wentylacyjnych wywołuje skutki uboczne, z których najdokuczliwszym, a jednocześnie najtrudniejszym do eliminacji jest hałas. Działania zmierzające do tłumienia hałasu...

Przetłaczanie powietrza w instalacjach wentylacyjnych wywołuje skutki uboczne, z których najdokuczliwszym, a jednocześnie najtrudniejszym do eliminacji jest hałas. Działania zmierzające do tłumienia hałasu w instalacji powinny być podejmowane już na etapie projektowania i doboru urządzeń. Warunkiem skutecznego ograniczenia emisji hałasu jest przede wszystkim ograniczenie źródła jego powstawania poprzez stosowanie cichobieżnych wentylatorów i elementów wytłumiających oraz odpowiedne prowadzenie instalacji...

PRO-VENT SYSTEMY WENTYLACYJNE Komfortowa wentylacja dla budynku z czystym powietrzem

Komfortowa wentylacja dla budynku z czystym powietrzem Komfortowa wentylacja dla budynku z czystym powietrzem

Komfortowa wentylacja pozwala ograniczyć koszty ogrzewania, a latem naturalnie i zdrowo schłodzić powietrze. Co więcej, pomaga zapobiegać uczuciu duszności w okresie upałów, a zimą dowilżać suche powietrze...

Komfortowa wentylacja pozwala ograniczyć koszty ogrzewania, a latem naturalnie i zdrowo schłodzić powietrze. Co więcej, pomaga zapobiegać uczuciu duszności w okresie upałów, a zimą dowilżać suche powietrze w budynku. Dobrze, jeśli działa także prozdrowotnie, redukując stężenie bakterii i grzybów w powietrzu wentylacyjnym.

prof. dr inż. Paweł Wargocki Wytyczne dotyczące zasad projektowania wentylacji w celu osiągnięcia wysokiej jakości powietrza

Wytyczne dotyczące zasad projektowania wentylacji w celu osiągnięcia wysokiej jakości powietrza Wytyczne dotyczące zasad projektowania wentylacji w celu osiągnięcia wysokiej jakości powietrza

Podane poniżej wytyczne dotyczące zasad projektowania wentylacji opierają się na wynikach realizacji unijnego projektu HealthVent. Wstępne wytyczne opublikował Paweł Wargocki w „REHVA Journal” 2/2021,...

Podane poniżej wytyczne dotyczące zasad projektowania wentylacji opierają się na wynikach realizacji unijnego projektu HealthVent. Wstępne wytyczne opublikował Paweł Wargocki w „REHVA Journal” 2/2021, następnie zostały one rozwinięte przez ekspertów Nordic Ventilation Group i zredagowane przez P. Wargockiego i Ollego Seppänena.

jr Kamery termowizyjne w pracy instalatora

Kamery termowizyjne w pracy instalatora Kamery termowizyjne w pracy instalatora

Praca instalatora wymaga korzystania z odpowiednich urządzeń. Są wśród nich zarówno narzędzia z codziennego warsztatu, jak i dające szerokie możliwości diagnostyczne kamery termowizyjne oraz elementy ochrony...

Praca instalatora wymaga korzystania z odpowiednich urządzeń. Są wśród nich zarówno narzędzia z codziennego warsztatu, jak i dające szerokie możliwości diagnostyczne kamery termowizyjne oraz elementy ochrony osobistej, takie jak przenośne mierniki gazów, głównie toksycznych i wybuchowych.

dr inż. Piotr Bartkiewicz, Bartłomiej Tomiczek Proces odbioru systemów HVAC w budynkach zrównoważonych

Proces odbioru systemów HVAC w budynkach zrównoważonych Proces odbioru systemów HVAC w budynkach zrównoważonych

Budownictwo zrównoważone wymaga nowego, wielokryterialnego podejścia do zagadnień związanych z jakością środowiska wewnętrznego, jakością powietrza wewnętrznego, charakterystyką i efektywnością energetyczną,...

Budownictwo zrównoważone wymaga nowego, wielokryterialnego podejścia do zagadnień związanych z jakością środowiska wewnętrznego, jakością powietrza wewnętrznego, charakterystyką i efektywnością energetyczną, emisjami – słowem: szeroko rozumianym wpływem na środowisko. Zmiany klimatyczne oraz zwiększenie zainteresowania zagadnieniami ESG (Environmental, Social and Corporate Governance) w firmach w połączeniu z ostatnimi wzrostami kosztów energii spowodowały zmiany w procesach inwestycyjnych i eksploatacyjnych...

Joanna Ryńska Klimat w szkołach – problem nie tylko polski

Klimat w szkołach – problem nie tylko polski Klimat w szkołach – problem nie tylko polski

Początek roku szkolnego oznacza tradycyjny już powrót do dyskusji o tym, w jakich warunkach uczy się ponad 4,5 mln uczniów i pracuje ponad 690 tys. nauczycieli. Świadomość znaczenia warunków środowiska...

Początek roku szkolnego oznacza tradycyjny już powrót do dyskusji o tym, w jakich warunkach uczy się ponad 4,5 mln uczniów i pracuje ponad 690 tys. nauczycieli. Świadomość znaczenia warunków środowiska wewnętrznego – parametrów akustycznych, oświetlenia i jakości powietrza – wciąż jeszcze niedostatecznie przekłada się na wdrażanie w szkołach odpowiednich rozwiązań technicznych. Podejmowane są głównie działania doraźne w miejsce rozwiązań systemowych.

Waldemar Joniec Baza EPREL

Baza EPREL Baza EPREL

Dostawcy wprowadzający po raz pierwszy na rynek unijny nowe modele produktów związanych z energią są od 1 stycznia 2019 r. zobowiązani do ich wcześniejszego zarejestrowania w bazie EPREL. W czerwcu 2022...

Dostawcy wprowadzający po raz pierwszy na rynek unijny nowe modele produktów związanych z energią są od 1 stycznia 2019 r. zobowiązani do ich wcześniejszego zarejestrowania w bazie EPREL. W czerwcu 2022 r. udostępniono użytkownikom panel publiczny tej bazy. Trwa doskonalenie jej funkcji dla dostawców, a organizacje branżowe, w tym Eurovent, zwracają uwagę na potrzebę aktualizacji danych i ich weryfikacji.

Agata Nowicka Inteligentne technologie w budynkach

Inteligentne technologie w budynkach Inteligentne technologie w budynkach

Idea inteligentnych budynków i sieci energetycznych nabiera znaczenia wraz z rozwojem technologii cyfrowych. Szczególnym impulsem do jej rozwoju są jednak kwestie efektywności energetycznej i redukcji...

Idea inteligentnych budynków i sieci energetycznych nabiera znaczenia wraz z rozwojem technologii cyfrowych. Szczególnym impulsem do jej rozwoju są jednak kwestie efektywności energetycznej i redukcji emisji w celu zapobiegania szybkim zmianom klimatycznym. Wykorzystanie potencjału inteligentnych budynków i sieci zmieni nasze budownictwo nie tylko w kontekście dekarbonizacji, ale też komfortu i bezpieczeństwa, a także stylu życia użytkowników.

Alfako Sp. z o.o. Zredukuj straty ciepła dzięki kurtynom powietrznym Alfa-Therm

Zredukuj straty ciepła dzięki kurtynom powietrznym Alfa-Therm Zredukuj straty ciepła dzięki kurtynom powietrznym Alfa-Therm

Nasza firma od lat zajmuje się przygotowaniem rozwiązań mających na celu zapewnienie odpowiedniego komfortu cieplnego magazynów, warsztatów, centrów logistycznych oraz hal produkcyjnych. Doświadczenie,...

Nasza firma od lat zajmuje się przygotowaniem rozwiązań mających na celu zapewnienie odpowiedniego komfortu cieplnego magazynów, warsztatów, centrów logistycznych oraz hal produkcyjnych. Doświadczenie, jakie zbudowaliśmy przez ten czas, pozwala nam odpowiednio reagować na bieżącą sytuację i oczekiwania klientów.

Joanna Ryńska Rooftopy jako rozwiązanie do wentylacji i klimatyzacji

Rooftopy jako rozwiązanie do wentylacji i klimatyzacji Rooftopy jako rozwiązanie do wentylacji i klimatyzacji

Pełne przygotowanie powietrza dla takich obiektów, jak centra handlowe, sale sportowe, hale magazynowe i inne budynki wielkokubaturowe, z powodzeniem realizują jednostki dachowe. Te kompaktowe, zintegrowane...

Pełne przygotowanie powietrza dla takich obiektów, jak centra handlowe, sale sportowe, hale magazynowe i inne budynki wielkokubaturowe, z powodzeniem realizują jednostki dachowe. Te kompaktowe, zintegrowane urządzenia przystosowane do pracy zewnętrznej na dachu obsługiwanego budynku często stanowią najlepsze rozwiązanie dla obiektów o zróżnicowanych zyskach ciepła, w których szczególnie liczy się ekonomia inwestycji i eksploatacji wyposażenia technicznego.

Panasonic Marketing Europe GmbH Sp. z o.o. Energooszczędne rozwiązania grzewcze i chłodnicze dla hoteli

Energooszczędne rozwiązania grzewcze i chłodnicze dla hoteli Energooszczędne rozwiązania grzewcze i chłodnicze dla hoteli

Podczas projektowania obiektów hotelarskich coraz ważniejsze dla architektów oraz projektantów branżowych stają się kwestie związane z racjonalnym zużyciem energii. Efekt ten jest osiągany poprzez zastosowanie...

Podczas projektowania obiektów hotelarskich coraz ważniejsze dla architektów oraz projektantów branżowych stają się kwestie związane z racjonalnym zużyciem energii. Efekt ten jest osiągany poprzez zastosowanie rozwiązań architektoniczno-budowlanych, które zmniejszają potrzeby cieplne budynku oraz likwidują mostki termiczne. Stosuje się też systemy instalacyjne, które zapewniają odpowiedni komfort cieplny, zmniejszają koszty eksploatacyjne budynku oraz podnoszą prestiż ekologiczny obiektu. Jakie rozwiązania...

Michał Domin Nowe aspekty detekcji gazów w garażach

Nowe aspekty detekcji gazów w garażach Nowe aspekty detekcji gazów w garażach

W nowo budowanych obiektach powstają wielopoziomowe garaże z windami, na rynku przybywa także pojazdów z alternatywnymi technologiami zasilania, w tym na metan i wodór. Stawia to nowe wyzwania w projektowaniu...

W nowo budowanych obiektach powstają wielopoziomowe garaże z windami, na rynku przybywa także pojazdów z alternatywnymi technologiami zasilania, w tym na metan i wodór. Stawia to nowe wyzwania w projektowaniu i eksploatacji systemów wentylacji garaży oraz detekcji gazów toksycznych i palnych. Niezmienna jest jednak zasada, że na uwadze należy mieć przede wszystkim zapewnienie wysokiego poziomu bezpieczeństwa oraz gwarancję niezawodności działania wybranych rozwiązań.

Najnowsze produkty i technologie

Podlasiak Andrzej Cylwik sp. k. Umywalka wolnostojąca przyścienna – kiedy warto wybrać taki model?

Umywalka wolnostojąca przyścienna – kiedy warto wybrać taki model? Umywalka wolnostojąca przyścienna – kiedy warto wybrać taki model?

Podczas urządzania łazienki coraz więcej osób zwraca uwagę nie tylko na funkcjonalność wyposażenia, ale również na jego stronę wizualną. Jednym z rozwiązań, które łączy estetykę z wygodą użytkowania, jest...

Podczas urządzania łazienki coraz więcej osób zwraca uwagę nie tylko na funkcjonalność wyposażenia, ale również na jego stronę wizualną. Jednym z rozwiązań, które łączy estetykę z wygodą użytkowania, jest umywalka wolnostojąca przyścienna. Taki model pozwala stworzyć nowoczesną aranżację, a jednocześnie nie wymaga rezygnowania z praktycznych rozwiązań ułatwiających codzienne korzystanie z łazienki.

Panasonic Marketing Europe GmbH Sp. z o.o. Ulga termomodernizacyjna: pompa ciepła, fotowoltaika i ocieplenie w jednym odliczeniu

Ulga termomodernizacyjna: pompa ciepła, fotowoltaika i ocieplenie w jednym odliczeniu Ulga termomodernizacyjna: pompa ciepła, fotowoltaika i ocieplenie w jednym odliczeniu

Właściciele domów jednorodzinnych mogą skorzystać z ulgi termomodernizacyjnej, odliczając od dochodu lub przychodu wydatki związane m.in. z zakupem i montażem pompy ciepła, instalacji fotowoltaicznej czy...

Właściciele domów jednorodzinnych mogą skorzystać z ulgi termomodernizacyjnej, odliczając od dochodu lub przychodu wydatki związane m.in. z zakupem i montażem pompy ciepła, instalacji fotowoltaicznej czy ociepleniem budynku. Dzięki temu inwestycje poprawiające efektywność energetyczną domu stają się bardziej dostępne finansowo, a maksymalna kwota odliczenia wynosi 53 tys. zł na podatnika.

Grupa Pracuj S.A. Czym jest exit interview?

Czym jest exit interview? Czym jest exit interview?

Exit interview to dobrowolna rozmowa z pracownikiem, który zdecydował się na zmianę miejsca zatrudnienia i opuszcza firmę. Sprawdź, jaki jest jej główny cel i jakie pytania padają podczas takiego spotkania...

Exit interview to dobrowolna rozmowa z pracownikiem, który zdecydował się na zmianę miejsca zatrudnienia i opuszcza firmę. Sprawdź, jaki jest jej główny cel i jakie pytania padają podczas takiego spotkania najczęściej.

INNPRO Robert Błędowski Sp. z o.o. Smart kamery Sonoff – zdalny podgląd domu w każdej chwili

Smart kamery Sonoff – zdalny podgląd domu w każdej chwili Smart kamery Sonoff – zdalny podgląd domu w każdej chwili

Chcesz wiedzieć, co dzieje się w domu, gdy jesteś w pracy, na urlopie lub poza mieszkaniem? Sprawdzić, czy dziecko pod opieką dziadków jest bezpieczne, pies spokojnie odpoczywa, a przesyłka faktycznie...

Chcesz wiedzieć, co dzieje się w domu, gdy jesteś w pracy, na urlopie lub poza mieszkaniem? Sprawdzić, czy dziecko pod opieką dziadków jest bezpieczne, pies spokojnie odpoczywa, a przesyłka faktycznie została zostawiona pod drzwiami? Nowoczesne kamery Wi-Fi umożliwiają zdalny podgląd w dowolnym momencie, bez skomplikowanego montażu i dużych kosztów. Sprawdź smart kamery Sonoff i wybierz model dopasowany do swoich potrzeb.

ECO Comfort Systemy wentylacyjne w domu jednorodzinnym: jak zaprojektować efektywną wentylację, ile to kosztuje?

Systemy wentylacyjne w domu jednorodzinnym: jak zaprojektować efektywną wentylację, ile to kosztuje? Systemy wentylacyjne w domu jednorodzinnym: jak zaprojektować efektywną wentylację, ile to kosztuje?

Wentylowanie domu nie jest jedynie wymogiem związanym z literą prawa budowlanego, ale powinno być postrzegane jako ochrona naszego zdrowia i komfortu, ale i stanu technicznego domu, narażonego przez niewłaściwą...

Wentylowanie domu nie jest jedynie wymogiem związanym z literą prawa budowlanego, ale powinno być postrzegane jako ochrona naszego zdrowia i komfortu, ale i stanu technicznego domu, narażonego przez niewłaściwą cyrkulację powietrza lub co gorsza jej brak na zawilgocenia ścian i wynikające z tego konsekwencje.

Atmo Narzędzia pneumatyczne dla przemysłu – jak zwiększyć niezawodność produkcji?

Narzędzia pneumatyczne dla przemysłu – jak zwiększyć niezawodność produkcji? Narzędzia pneumatyczne dla przemysłu – jak zwiększyć niezawodność produkcji?

Narzędzia pneumatyczne dla przemysłu są wybierane wszędzie tam, gdzie liczy się ciągłość pracy, powtarzalność operacji i odporność sprzętu na intensywną eksploatację. W zakładach produkcyjnych, montowniach,...

Narzędzia pneumatyczne dla przemysłu są wybierane wszędzie tam, gdzie liczy się ciągłość pracy, powtarzalność operacji i odporność sprzętu na intensywną eksploatację. W zakładach produkcyjnych, montowniach, serwisach technicznych, odlewniach, lakierniach czy firmach utrzymania ruchu narzędzie nie może być przypadkowym dodatkiem do stanowiska. Musi pracować stabilnie, przewidywalnie i zgodnie z wymaganiami procesu.

Media Markt Jak poradzić sobie z nadmiernym upałem w domu w lecie?

Jak poradzić sobie z nadmiernym upałem w domu w lecie? Jak poradzić sobie z nadmiernym upałem w domu w lecie?

W upalne dni dom może być prawdziwą oazą. Jeśli jednak wysokie temperatury zaczynają dawać się we znaki, warto przemyśleć system chłodzenia pomieszczeń.

W upalne dni dom może być prawdziwą oazą. Jeśli jednak wysokie temperatury zaczynają dawać się we znaki, warto przemyśleć system chłodzenia pomieszczeń.

EXO Energy System Sp. z o.o. Bezpieczeństwo od Ecoforest – 6 lat gwarancji na pompy ciepła

Bezpieczeństwo od Ecoforest – 6 lat gwarancji na pompy ciepła Bezpieczeństwo od Ecoforest – 6 lat gwarancji na pompy ciepła

Rynek pomp ciepła dojrzewa. Coraz większe znaczenie mają stabilność producenta, zaplecze technologiczne, dostępność serwisu oraz realna trwałość urządzeń potwierdzona długością gwarancji.

Rynek pomp ciepła dojrzewa. Coraz większe znaczenie mają stabilność producenta, zaplecze technologiczne, dostępność serwisu oraz realna trwałość urządzeń potwierdzona długością gwarancji.

Panasonic Marketing Europe GmbH Sp. z o.o. news Panasonic Aquarea zaprasza do wakacyjnego konkursu na Facebooku

Panasonic Aquarea zaprasza do wakacyjnego konkursu na Facebooku Panasonic Aquarea zaprasza do wakacyjnego konkursu na Facebooku

Wystartował konkurs „Zabierz pingwina na wakacje!”, w którym uczestnicy mogą puścić wodze fantazji i pokazać, gdzie pingwin spędza swój wymarzony urlop. Aby wziąć udział, wystarczy dodać w komentarzu pod...

Wystartował konkurs „Zabierz pingwina na wakacje!”, w którym uczestnicy mogą puścić wodze fantazji i pokazać, gdzie pingwin spędza swój wymarzony urlop. Aby wziąć udział, wystarczy dodać w komentarzu pod postem konkursowym grafikę, mem, kolaż, rysunek lub edycję zdjęcia przedstawiające pingwina na wakacjach.

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Portal Budowlany - rynekinstalacyjny.pl